KWALIFIKACJA EKA4 - TEST WIEDZY NR 1

PYTANIE NR 29.
Pracujesz w jednostce organizacyjnej o strukturze funkcjonalnej. Jaki typ struktury organizacyjnej reprezentuje poniższa tabela?
Dział Przełożony
Finanse Dyrektor Finansowy
Marketing Dyrektor Marketingu
Zasoby Ludzkie Dyrektor HR
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Struktura funkcjonalna polega na grupowaniu komórek organizacyjnych według pełnionych funkcji (np. finanse, marketing, HR) i przypisaniu im kierowników funkcjonalnych. Tabela pokazuje właśnie taki podział. Struktura liniowa opiera się na jednej "linii" podporządkowania, a macierzowa na podwójnej podległości (np. funkcja i projekt).

Pełne wyjaśnienie:

W przedstawionej tabeli jednostka jest podzielona na działy według funkcji: Finanse, Marketing oraz Zasoby Ludzkie. Każdy z tych działów ma przypisanego przełożonego będącego kierownikiem danej funkcji (np. Dyrektor Finansowy). Taki sposób grupowania komórek organizacyjnych jest typowy dla struktury funkcjonalnej.

Dlaczego poprawna jest odpowiedź: "Struktura funkcjonalna"?
W strukturze funkcjonalnej organizacja porządkuje pracę poprzez specjalizację: osobne działy realizują określone funkcje (finanse, marketing, kadry/HR). Kierownicy funkcjonalni odpowiadają za wyniki i koordynację w obrębie swojej specjalności.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • Struktura liniowa – kluczową cechą jest jednolita, pionowa zależność służbowa (każdy pracownik ma jednego bezpośredniego przełożonego w jednej linii). Sama lista działów funkcjonalnych z dyrektorami nie opisuje typowej "linii" hierarchicznej, tylko podział wg funkcji.
  • Struktura liniowo-sztabowa – oprócz linii decyzyjnej występują komórki sztabowe (doradcze), które wspierają kierownictwo, ale nie zarządzają liniowo personelem. W tabeli nie ma rozróżnienia na linię i sztab ani informacji o roli doradczej.
  • Struktura macierzowa – wyróżnia ją podwójne podporządkowanie (np. pracownik podlega jednocześnie kierownikowi funkcjonalnemu i kierownikowi projektu/produktu). W tabeli nie widać drugiego wymiaru (projekty/produkty) ani dwóch przełożonych.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w opisie widzisz działy typu "finanse/marketing/HR", to zwykle oznacza grupowanie funkcjonalne. Macierz rozpoznasz po dopisaniu projektów i konieczności współpracy dwóch przełożonych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Struktura funkcjonalna to podział organizacji na działy według pełnionych funkcji, np. finanse, marketing, HR, produkcja. Każdym działem kieruje menedżer odpowiedzialny za daną specjalność. Dzięki temu rośnie specjalizacja, ale koordynacja między działami może być trudniejsza.
Najczęściej widać działy nazwane od funkcji (Finanse, Marketing, Kadry/HR, Sprzedaż) oraz przypisanych kierowników tych funkcji. Jeśli nie ma podziału na projekty/produkty i nie występuje podwójna podległość, to zwykle nie jest to macierz, tylko układ funkcjonalny.
Finanse i HR to klasyczne funkcje wspierające, które w wielu organizacjach występują jako osobne komórki specjalistyczne. Gdy jednostka jest opisana zestawem takich funkcji, sugeruje to grupowanie według rodzaju pracy, a nie według projektów czy produktów, co jest typowe dla struktury funkcjonalnej.
W strukturze liniowej nacisk kładzie się na jedną, pionową linię podporządkowania i prostą hierarchię. W strukturze funkcjonalnej kluczowe jest grupowanie według specjalizacji (funkcji), np. finanse, marketing, HR. Obie mają kierowników, ale kryterium podziału jest inne.
Struktura macierzowa oznacza zwykle dwa wymiary organizacji (np. funkcje i projekty/produkty) oraz podwójne podporządkowanie pracownika. W funkcjonalnej jest jeden główny podział na działy specjalistyczne i nie ma typowego układu "funkcja + projekt" naraz.
W strukturze liniowo-sztabowej obok komórek liniowych występują sztaby (doradcy), które wspierają kierownictwo, ale nie zarządzają liniowo personelem. Sama tabela z działami i dyrektorami nie pokazuje, które komórki są sztabowe ani nie opisuje roli doradczej, więc nie pozwala wskazać układu liniowo-sztabowego.
Zalety to m.in. specjalizacja pracowników, standaryzacja działań w obrębie funkcji, łatwiejsze szkolenie i nadzór merytoryczny oraz efektywne wykorzystanie ekspertów. Działy takie jak finanse czy HR mogą obsługiwać całą organizację, co ogranicza dublowanie zadań.
Typowe wady to trudniejsza koordynacja między działami, ryzyko "silosów" (każdy dział dba głównie o swoje cele), wolniejsze podejmowanie decyzji wymagających współpracy oraz przerzucanie odpowiedzialności między funkcjami. W projektach przekrojowych może to obniżać elastyczność.
Najczęściej w organizacjach o względnie stabilnych procesach i powtarzalnych zadaniach, gdzie opłaca się budować silne działy specjalistyczne (np. finanse, HR, marketing). Sprawdza się też w mniejszych i średnich firmach, gdy nie ma wielu równoległych projektów wymagających macierzy.
Częsty błąd to mylenie "obecności dyrektorów" ze strukturą liniową (bo wszędzie jest hierarchia). Inny błąd to automatyczne wybieranie macierzy bez dowodu podwójnej podległości. Warto zawsze sprawdzić kryterium podziału: funkcje, projekty/produkty czy linia dowodzenia.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 83% zdających egzamin. średnio łatwe

Specjaliści zwracają uwagę: "Struktura funkcjonalna polega na grupowaniu komórek organizacyjnych według pełnionych funkcji (np. finanse, marketing, HR) i przypisaniu im kierowników funkcjonalnych."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Struktura organizacyjna" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Struktura_organizacyjna (dostęp: 2026-02-26)
  • Wikipedia (PL): "Struktura funkcjonalna" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Struktura_funkcjonalna (dostęp: 2026-02-26)
  • Encyklopedia Zarządzania: "Struktura organizacyjna" – https://mfiles.pl/pl/index.php/Struktura_organizacyjna (dostęp: 2026-02-26)

Materiały:

  • Podręczniki do przedmiotu "Podstawy organizacji i zarządzania" (rozdziały o strukturach organizacyjnych)
  • Notatki/schematy porównujące: liniowa, funkcjonalna, liniowo-sztabowa, macierzowa
  • Przykładowe schematy organizacyjne przedsiębiorstw i instytucji publicznych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego