KWALIFIKACJA ELE2 - TEST WIEDZY NR 3

PYTANIE NR 4.
Prąd [A]Napięcie [V]
26
412
618
Na podstawie powyższej tabeli, jaki jest opór w omach w badanym obwodzie?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Z tabeli widać stałą proporcję napięcia do prądu. Dla dowolnego wiersza liczymy opór ze wzoru R=U/I, np. 6 V / 2 A = 3 Ω. Sprawdzenie pozostałych par (12/4 i 18/6) daje ten sam wynik, więc opór obwodu wynosi 3 Ω.

Pełne wyjaśnienie:

Opór elektryczny R w obwodzie wyznacza się z prawa Ohma. Dla elementu omowego zależność między napięciem i prądem jest liniowa, a opór jest stały:

R = U / I, gdzie U jest w woltach [V], a I w amperach [A]. Wynik otrzymujemy w omach [Ω].

Z tabeli możemy wziąć dowolny wiersz, bo wszystkie pary mają ten sam stosunek U do I:

  • Dla 2 A i 6 V: R = 6/2 = 3 Ω.
  • Dla 4 A i 12 V: R = 12/4 = 3 Ω.
  • Dla 6 A i 18 V: R = 18/6 = 3 Ω.

To potwierdza, że badany obwód zachowuje się jak element o stałym oporze 3 Ω.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne? Wartości 1 Ω, 2 Ω i 4 Ω nie zgadzają się z żadnym poprawnym ilorazem U/I z tabeli. Takie wyniki zwykle biorą się z pomylenia działań (np. U−I zamiast U/I), pomylenia wzoru (np. R=I/U) albo błędnego odczytu danych z tabeli.

Wskazówka egzaminacyjna: po obliczeniu R z jednego punktu zawsze szybko sprawdź drugi punkt. Jeśli stosunek U/I się zmienia, zadanie mogłoby dotyczyć elementu nieliniowego; tutaj jest stały, więc wynik jest jednoznaczny.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Opór elektryczny to miara "trudności" przepływu prądu przez element obwodu. Oblicza się go jako iloraz napięcia do prądu (R=U/I). Jednostką oporu jest om (Ω), wynikający z 1 V / 1 A.
Wybierz dowolny wiersz z tabeli, odczytaj prąd I i napięcie U, a następnie policz R=U/I. Dobrą praktyką jest sprawdzenie jeszcze jednego wiersza, aby upewnić się, że opór jest stały.
Ponieważ wartości napięcia rosną proporcjonalnie do prądu, czyli stosunek U/I pozostaje taki sam. To oznacza element omowy o stałym oporze. Gdyby U/I się zmieniało, wynik zależałby od punktu pracy.
Policz U/I dla co najmniej dwóch wierszy. Jeśli iloraz jest taki sam (np. 6/2 i 12/4), element jest omowy w tym zakresie. Jeśli iloraz się zmienia, charakterystyka jest nieliniowa i opór nie jest stały.
Najczęściej: pomylenie wzoru (np. wpisanie R=I/U), wykonanie złego działania (odejmowanie zamiast dzielenia) oraz pomylenie kolumn w tabeli. Częsty jest też brak kontroli jednostek, co powinno wzbudzić podejrzenie błędu.
Tak, jeśli zadanie dotyczy elementu omowego o stałym oporze. Wtedy każda para pomiarowa daje ten sam wynik R=U/I. Jeśli wyniki się różnią, może to oznaczać element nieliniowy, błąd pomiaru lub błędnie przepisane dane.
Prawo Ohma można zapisać w trzech równoważnych formach: U=R·I, I=U/R, R=U/I. Na egzaminie dobierz postać do danych w zadaniu i dopilnuj zgodności jednostek (V, A, Ω).
To szybka kontrola błędów. Jeśli w jednym miejscu pomylisz liczby lub wzór, drugi punkt zwykle da inny wynik i od razu widać niezgodność. To także potwierdza, czy opór jest stały, czy zależy od prądu/napięcia.
W praktyce spotyka się elementy elektryczne w automatyce i osprzęcie (np. czujniki, zasilanie, obwody sterowania). Umiejętność obliczenia i oceny oporu pomaga interpretować pomiary, diagnozować uszkodzenia oraz ocenić, czy parametry obwodu są logiczne.
Opór ma jednostkę om, oznaczaną symbolem Ω. Poprawny zapis wyniku to np. 3 Ω. Warto dopisać jednostkę, bo sama liczba bez Ω może zostać uznana za odpowiedź niepełną.
info

Statystycznie 70% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

Specjaliści zwracają uwagę: "Z tabeli widać stałą proporcję napięcia do prądu."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Prawo Ohma" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Prawo_Ohma (dostęp: 2026-03-01)
  • Khan Academy: "Ohm's law" — https://www.khanacademy.org/science/electrical-engineering/ee-circuit-analysis-topic/ee-resistor-circuits/a/ee-ohms-law (dostęp: 2026-03-01)
  • All About Circuits: "Ohm's Law" — https://www.allaboutcircuits.com/textbook/direct-current/chpt-2/ohms-law/ (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Podręcznik do podstaw elektrotechniki (dział: prawo Ohma i jednostki)
  • Zestawy zadań maturalnych/techników z działu: prąd, napięcie, opór
  • Materiały szkoleniowe z pomiarów elektrycznych (multimetr, odczyt U i I)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego