KWALIFIKACJA ROL4 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 17.
Prawidłową wysokość ogłowienia buraków przeznaczonych do sprzedaży przedstawia zdjęcie numer
Ilustracja przedstawia cztery buraki cukrowe z różnymi poziomami cięcia liści, oznaczone literami A, B, C i D.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Prawidłowe ogłowienie buraków polega na usunięciu rozety liściowej razem z "głową" korzenia oraz na odcięciu cienkiego końca (ogonka). Pozostawienie głowy (cięcie zbyt wysoko) pogarsza jakość surowca, a zbyt niskie cięcie powoduje straty masy. Takie właściwe cięcia pokazuje zdjęcie B.

Pełne wyjaśnienie:

Ogłowienie (ogławianie) buraków ma na celu przygotowanie korzeni do sprzedaży lub skupu w sposób, który zapewnia dobrą jakość surowca i ogranicza straty podczas przechowywania. Kluczowe jest właściwe wykonanie dwóch elementów zabiegu:

  • cięcie górne – usunięcie liści wraz z górną częścią korzenia (tzw. głową/epikotylem),
  • cięcie dolne – odcięcie cienkiego końca korzenia (ogonka).

Odpowiedź "B" jest poprawna, ponieważ pokazuje cięcie górne wykonane nieco poniżej nasady liści, tak aby odciąć także głowę buraka, a jednocześnie nie uszkodzić nadmiernie części użytkowej korzenia. Jednocześnie w tym wariancie widać również odcięcie ogonka, co ogranicza pozostawienie cienkich, łatwo więdnących fragmentów i ułatwia magazynowanie.

Pozostałe propozycje są błędne z typowych powodów spotykanych w praktyce:

  • "A" przedstawia cięcie zbyt wysokie – usuwa liście, ale pozostawia głowę korzenia. To błąd, bo głowa zawiera więcej składników niepożądanych technologicznie (m.in. związki sprzyjające powstawaniu melasy), a także pogarsza parametry przechowalnicze.
  • "C" wskazuje cięcia w środkowej części korzenia, co oznacza niepotrzebne odcinanie fragmentów użytkowych i duże straty masy surowca.
  • "D" zawiera cięcie zbyt nisko w korzeniu (w połowie), co również prowadzi do strat i uszkodzeń, mimo że odcięcie ogonka samo w sobie jest zasadne.

Wskazówka egzaminacyjna: na ilustracjach szukaj takiego wariantu, w którym znikają liście i "głowa", ale nie jest odcięta znaczna część korzenia, oraz w którym ogon jest skrócony.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Ogłowienie buraków to usunięcie części nadziemnej (liści) razem z górną częścią korzenia (głową) oraz często także odcięcie cienkiego końca (ogonka). Zabieg poprawia jakość surowca, ułatwia transport i ogranicza ryzyko gnicia podczas przechowywania.
Głowa buraka zawiera więcej związków niepożądanych technologicznie i szybciej się psuje. Pozostawienie jej (cięcie zbyt wysoko) może obniżać jakość surowca i pogarszać przechowalność. Dlatego prawidłowe cięcie powinno odcinać liście wraz z głową.
Cięcie zbyt wysokie zwykle wygląda tak, że odcięto tylko liście przy samej nasadzie, a górna część korzenia nadal pozostaje. Na ilustracjach będzie to wariant, w którym linia cięcia znajduje się dokładnie na styku liści i korzenia, bez "zejścia" niżej w korzeń.
Zbyt niskie ogłowienie oznacza odcięcie fragmentu właściwego korzenia. Skutkiem są straty masy surowca, uszkodzenie tkanki (większa podatność na gnicie) oraz gorsza opłacalność zbioru. Na zdjęciach widać wtedy linię cięcia schodzącą głęboko w korzeń.
W praktyce przygotowania do skupu/sprzedaży często odcina się także cienki koniec korzenia (ogonek). Pozostawienie długiego, cienkiego zakończenia nie daje korzyści użytkowych, a może sprzyjać przesychaniu i uszkodzeniom. Na poprawnych zdjęciach widać skrócony dolny koniec.
Ogłowienie wykonuje się w trakcie zbioru lub bezpośrednio po nim, zależnie od technologii. Może być robione ręcznie (np. nożem) albo mechanicznie kombajnem. Najważniejsze jest utrzymanie właściwej wysokości cięcia, aby nie zostawić głowy i nie ciąć zbyt nisko.
Najczęstszy błąd to wybór zdjęcia z cięciem "tuż przy liściach", które wygląda estetycznie, ale zostawia głowę korzenia. Drugi błąd to akceptowanie cięcia zbyt nisko (duże straty). Warto sprawdzać, czy na zdjęciu usunięto i liście, i głowę.
Prawidłowo ogłowiony burak ma usunięte liście oraz odciętą górną część korzenia (głowę), ale sam korzeń nie jest skrócony nadmiernie. Dodatkowo cienki koniec (ogonek) jest odcięty. Taki burak lepiej się przechowuje i jest łatwiejszy w transporcie.
Dwie linie cięcia pokazują, że w przygotowaniu buraka ocenia się zwykle dwa miejsca: cięcie górne (czy usunięto liście i głowę) oraz cięcie dolne (czy odcięto ogonek). Poprawny wariant powinien spełniać oba warunki bez nadmiernego skracania korzenia.
Zasadnicza idea jest podobna: usuwa się część nadziemną i niepożądaną górną część korzenia. W praktyce wymagania jakościowe mogą być bardziej rygorystyczne dla buraka cukrowego, bo parametry technologiczne mają duże znaczenie. Na egzaminie warto przyjąć standard "bez głowy i bez ogonka".
info

Statystycznie 52% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Prawidłowe ogłowienie buraków polega na usunięciu rozety liściowej razem z "głową" korzenia oraz na odcięciu cienkiego końca (ogonka)."

Materiały:

  • Szczegółowe informacje wymagają materiałów specjalistycznych (podręcznik uprawy buraka cukrowego lub instrukcje odbioru surowca w cukrowniach)
  • Atlasy/poradniki agrotechniczne z fotografiami prawidłowego i błędnego ogłowienia
  • Materiały szkolne z produkcji roślinnej (dział: burak cukrowy/pastewny – zbiór i przygotowanie surowca)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego