KWALIFIKACJA SPO4 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 31.
Prawidłowo rozwijające się siedmio-ośmiomiesięczne dziecko posługuje się przede wszystkim chwytem
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W wieku 7–8 miesięcy w typowym opisie rozwoju manualnego dziecko zaczyna częściej chwytać przedmioty palcami, a nie całą dłonią. Chwyt nożycowy polega na przytrzymaniu obiektu między kciukiem a bokiem palca wskazującego. Chwyt pęsetowy jest zwykle bardziej precyzyjny i pojawia się później.

Pełne wyjaśnienie:

Pytanie dotyczy rozwoju motoryki małej u niemowlęcia oraz tego, jak zmienia się sposób chwytania przedmiotów w pierwszym roku życia. W praktyce opiekuńczej obserwacja chwytu jest ważna, bo daje szybki obraz dojrzewania koordynacji oko–ręka oraz pracy kciuka i palców.

Odpowiedź "nożycowym" odnosi się do chwytu, w którym dziecko stabilizuje mały przedmiot między kciukiem a boczną powierzchnią palca wskazującego. Jest to etap przejściowy między chwytami bardziej "dłoniowymi" a bardzo precyzyjnym chwytem opuszkowym.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują do typowego opisu dla 7–8 miesiąca?

  • "dłoniowym prostym" – to chwyt mniej dojrzały, oparty bardziej na całej dłoni i z mniejszym udziałem precyzyjnej pracy palców; częściej kojarzony z wcześniejszym okresem, gdy dziecko chwyta "całą ręką".
  • "nakrywkowym" – nazwa bywa używana w odniesieniu do chwytu obejmującego/przykrywającego, również mniej precyzyjnego; nie opisuje typowego dominującego chwytu palcowego w tym wieku.
  • "pęsetowym" – jest najbardziej precyzyjny, bo wykorzystuje opuszek kciuka i opuszka palca wskazującego; wymaga większej dojrzałości kontroli ruchu i zwykle pojawia się jako etap późniejszy niż chwyt nożycowy.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w odpowiedziach pojawiają się chwyt "nożycowy" i "pęsetowy", warto zapamiętać, że pęsetowy jest bardziej zaawansowany (opuszek–opuszek), a nożycowy to etap wcześniejszy (kciuk + bok palca wskazującego). To pomaga unikać wyboru "najbardziej precyzyjnej" opcji tylko dlatego, że brzmi najbardziej rozwojowo.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Chwyt nożycowy to sposób chwytania, w którym dziecko przytrzymuje mały przedmiot między kciukiem a boczną stroną palca wskazującego. Jest mniej precyzyjny niż pęsetowy (opuszek–opuszek), ale bardziej dojrzały niż chwyt oparty głównie na całej dłoni.
W chwycie nożycowym przedmiot jest stabilizowany między kciukiem a bokiem palca wskazującego. W chwycie pęsetowym dziecko łączy opuszkę kciuka z opuszką palca wskazującego, co daje większą precyzję (np. podnoszenie drobnych okruszków).
W pierwszym roku życia chwyt stopniowo przechodzi od bardziej "dłoniowego" do coraz bardziej palcowego. Około 7–8 miesiąca obserwuje się częstsze używanie kciuka i palca wskazującego w manipulacji. Tempo bywa indywidualne, dlatego liczy się też ogólny obraz rozwoju.
Oba chwyty dotyczą małych przedmiotów i wykorzystują kciuk oraz palec wskazujący, więc łatwo je zlać w jedno pojęcie. Dodatkowo działa nawyk wybierania "najbardziej precyzyjnego" chwytu jako domyślnie właściwego. Kluczem jest zapamiętanie: pęsetowy = opuszek–opuszek.
Pomagają zabawy w przekładanie większych elementów z ręki do ręki, podawanie bezpiecznych klocków/krążków, sięganie po grzechotkę oraz manipulacja zabawkami o różnych fakturach. Ważne jest bezpieczeństwo: elementy nie mogą być małe ani łatwe do połknięcia.
Nie zawsze. Rozwój ma szerokie widełki i zależy od doświadczeń dziecka, napięcia mięśniowego, okazji do zabawy i stanu zdrowia. Niepokój powinien budzić obraz całościowy: brak postępów w czasie, wyraźna asymetria, trudności w sięganiu lub utrwalone zaciskanie dłoni.
Warto obserwować w kilku sytuacjach: podczas karmienia, zabawy na podłodze i sięgania po przedmiot na wysokości klatki piersiowej. Zwróć uwagę, czy dziecko używa kciuka, czy dominuje cała dłoń, oraz czy potrafi poprawiać ułożenie przedmiotu w palcach.
Częsty błąd to podawanie elementów zbyt małych (ryzyko zadławienia) albo zbyt trudnych do uchwycenia, co zniechęca dziecko. Innym błędem jest zbyt mała różnorodność: dziecko potrzebuje kształtów, które można ściskać, przekładać i obracać, by rozwijać manipulację.
Chwyt dłoniowy prosty polega na obejmowaniu przedmiotu głównie całą dłonią, z ograniczonym udziałem precyzyjnych ruchów palców. W okolicach 7–8 miesiąca w typowym opisie rozwoju rośnie rola kciuka i palca wskazującego, więc "dłoniowy" bywa uznawany za wcześniejszy etap.
Ucz się etapów rozwoju w kolejności i łącz je z obserwacją funkcjonalną: co dziecko potrafi zrobić z przedmiotem (podnieść, przenieść, przekazać, manipulować). Dobrze działa porównanie par: nożycowy vs pęsetowy oraz dłoniowy vs palcowy. Ćwicz na przykładach sytuacji z życia.
info

Statystycznie 46% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Według specjalistów z branży: "W wieku 7–8 miesięcy w typowym opisie rozwoju manualnego dziecko zaczyna częściej chwytać przedmioty palcami, a nie całą dłonią."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z rozwoju psychoruchowego niemowląt (motoryka mała)
  • Poradniki i skale obserwacji rozwoju dziecka używane w praktyce opiekuńczej
  • Konspekty zajęć stymulujących motorykę małą dla 1. roku życia

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego