KWALIFIKACJA BUD20 - TEST WIEDZY NR 3

PYTANIE NR 35.
Projektujesz system klimatyzacyjny dla biurowca. Zgodnie z normą, każdy pracownik powinien mieć zapewnione minimum 30 m³/h powietrza. W biurowcu pracuje 50 osób. Jaka jest minimalna wydajność systemu klimatyzacyjnego, który projektujesz?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Minimalną wydajność wyznacza się przez pomnożenie wymaganego strumienia świeżego powietrza na osobę przez liczbę osób.
Skoro norma przyjmuje 30 m³/h na pracownika, to dla 50 osób otrzymujemy 50 × 30 = 1500 m³/h. Pozostałe wartości wynikają z błędnego mnożenia lub pomylenia skali.

Pełne wyjaśnienie:

Wydajność instalacji wentylacji mechanicznej/klimatyzacji w tym typie zadania rozumie się jako strumień objętości powietrza dostarczanego do pomieszczeń, najczęściej w jednostkach m³/h. W normowych wymaganiach dla biur spotyka się podejście "na osobę", czyli minimalny dopływ powietrza zewnętrznego przypadający na jednego użytkownika.

W treści zadania podano wprost warunek: minimum 30 m³/h na pracownika. To oznacza, że całkowity minimalny strumień dla biura wyznacza proste równanie:

Q = n × q, gdzie:
Q – wymagany strumień całkowity (m³/h),
n – liczba osób,
q – strumień na osobę (m³/h·os).

Dla 50 osób: Q = 50 × 30 = 1500 m³/h. Taka wartość stanowi minimum wynikające z przyjętego kryterium higienicznego/komfortu.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?

  • 150 m³/h to wynik zaniżony o rząd wielkości (np. jakby policzyć 5 osób zamiast 50 albo "zgubić zero").
  • 500 m³/h odpowiadałoby ok. 16–17 osobom przy 30 m³/h na osobę, więc nie spełnia warunku dla 50 pracowników.
  • 3000 m³/h jest wartością zawyżoną w stosunku do minimum z treści (to jak przyjęcie 60 m³/h na osobę). W praktyce można projektować z zapasem, ale pytanie dotyczy minimalnej wydajności.

W projektowaniu warto pamiętać, że rzeczywisty dobór może uwzględniać dodatkowe czynniki (np. kategorie jakości powietrza, emisje z materiałów, rezerwy), jednak w tym zadaniu decyduje podana wartość normowa i proste przeliczenie na liczbę osób.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
m³/h to strumień objętości powietrza, czyli ile metrów sześciennych powietrza przepływa w ciągu jednej godziny. W projektowaniu wentylacji/klimatyzacji opisuje wydajność nawiewu i wywiewu. Dzięki temu można sprawdzić, czy do pomieszczenia dopływa wystarczająca ilość świeżego powietrza.
Stosuje się prosty wzór: Q = n × q, gdzie n to liczba osób, a q to wymagany strumień na osobę (np. 30 m³/h). Wynik Q otrzymujesz w m³/h. To typowy sposób szybkiego oszacowania minimalnego nawiewu dla biur i sal o określonym obciążeniu osobowym.
Wartość zależy od warunków użytkowania i rodzaju wentylacji. Dla pomieszczeń klimatyzowanych i wentylowanych mechanicznie (zwłaszcza przy nieotwieranych oknach) przyjmuje się wyższy strumień, aby utrzymać jakość powietrza i ograniczyć wzrost stężenia CO₂ oraz zapachów przy stałej obecności ludzi.
Nie. Wydajność w m³/h dotyczy przepływu powietrza (wentylacji/nawiewu). Moc chłodnicza podawana jest w kW i mówi, ile ciepła urządzenie może odebrać. W praktyce oba parametry są ważne, ale w zadaniach o minimalnym dopływie świeżego powietrza liczy się strumień wentylacyjny, nie kW.
Najczęstsze pomyłki to: zgubienie zera (np. 150 zamiast 1500), pomylenie liczby osób, błędne przeliczenie jednostek (m³/s lub m³/min), a także użycie niewłaściwej wartości na osobę (np. 20 zamiast 30). Pomaga zapisanie wzoru i sprawdzenie, czy wynik jest "z rozsądku" większy od strumienia na osobę.
Wyższy strumień bywa potrzebny, gdy oczekuje się lepszego komfortu, wyższej kategorii jakości powietrza, większych emisji zanieczyszczeń (np. nowe materiały, duże zagęszczenie stanowisk) albo gdy chce się mieć rezerwę na przyszłe zmiany aranżacji. W zadaniach egzaminacyjnych zwykle decyduje jednak słowo "minimalna".
Wymagania "na osobę" odnoszą się do powietrza zewnętrznego (świeżego), które ma rozcieńczać zanieczyszczenia generowane przez ludzi i wyposażenie. Powietrze obiegowe (recyrkulacyjne) może poprawiać bilans energetyczny, ale nie zastępuje minimalnego dopływu świeżego powietrza wynikającego z kryteriów higienicznych.
Obliczony strumień Q (np. 1500 m³/h) jest punktem wyjścia do doboru centrali: wentylatorów, filtrów, nagrzewnicy/chłodnicy i przekrojów kanałów. W praktyce dodaje się zapas na straty, regulację i ewentualne zwiększenie obciążenia. Na egzaminie ważne jest, aby poprawnie wyznaczyć minimalną wartość bazową.
Obciążenie osobowe wpływa na dwa kluczowe obszary: wentylację (ilość świeżego powietrza na osobę) oraz zyski ciepła (ludzie jako źródło ciepła i wilgoci). Dlatego liczba użytkowników pojawia się w bilansach powietrza i w obliczeniach zapotrzebowania na chłód/ciepło.
Warto przećwiczyć serię krótkich zadań: dobór strumienia na osobę, na powierzchnię i dla różnych typów pomieszczeń. Utrwal wzór Q = n × q i pilnuj jednostek. Dodatkowo zapamiętaj, że dla pomieszczeń klimatyzowanych i wentylowanych mechanicznie często stosuje się wyższe wartości niż dla pomieszczeń z otwieranymi oknami.
info

Statystycznie 73% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

Według specjalistów z branży: "Pozostałe wartości wynikają z błędnego mnożenia lub pomylenia skali."

Źródła:

  • PN-83/B-03430/Az3:2000, Wentylacja w budynkach mieszkalnych, zamieszkania zbiorowego i użyteczności publicznej — Wymagania (zmiana Az3 z 8 lutego 2000 r.)
  • PN-EN 16798-3:2017-09, Energetyczne właściwości budynków — Wentylacja budynków — Część 3: Dla budynków niemieszkalnych (strumienie powietrza i wymagania/zalecenia projektowe)

Materiały:

  • Tekst normy PN-83/B-03430/Az3:2000 (wymagania wentylacyjne dla pomieszczeń użyteczności publicznej)
  • Tekst normy PN-EN 16798-3:2017-09 (zalecenia strumieni powietrza i kategorie jakości powietrza)
  • Podręczniki/kompendia z wentylacji i klimatyzacji omawiające dobór strumieni powietrza na osobę

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego