W spawaniu konstrukcji stalowych często trzeba przygotować krawędzie łączonych elementów tak, aby powstał odpowiedni rowek spawalniczy (miejsce na materiał spoiny) i żeby możliwy był przetop. Tę operację mechaniczną nazywa się ukosowaniem – polega ona na wykonaniu skosu/ukosu na krawędzi, zgodnie z wymaganą geometrią złącza.
Pozostałe czynności brzmią podobnie, ale oznaczają inne cele:
- Śrutowanie dotyczy głównie oczyszczania powierzchni (np. z rdzy, zgorzeliny, starych powłok) i nadawania chropowatości. Nie tworzy ono geometrii rowka spawalniczego.
- Szlifowanie służy wygładzaniu i wyrównywaniu powierzchni lub krawędzi, ewentualnie usuwaniu miejscowych nierówności. Może wspomagać przygotowanie złącza, ale samo w sobie nie oznacza wykonania ukosu jako operacji technologicznej.
- Gratowanie polega na usuwaniu gratu (zadziorów) po cięciu, wierceniu lub frezowaniu. Poprawia bezpieczeństwo i jakość krawędzi, lecz nie jest równoznaczne z przygotowaniem brzegów pod spoinę w formie ukosu.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się "przygotowanie brzegów/krawędzi przed spawaniem", zwykle chodzi o operacje związane z geometrią złącza (ukos, szczelina, dostęp do przetopu), a nie o samo czyszczenie lub wygładzanie powierzchni.
