Różnica inwentaryzacyjna w materiałach to rezultat porównania dwóch wartości:
- stanu rzeczywistego ustalonego w trakcie inwentaryzacji (np. spisu z natury),
- stanu ewidencyjnego wynikającego z ksiąg rachunkowych (ewidencji materiałów w cenie rzeczywistej/cenie zakupu).
Kluczowe jest rozróżnienie znaku różnicy:
- Nadwyżka występuje wtedy, gdy stan rzeczywisty jest większy od stanu z ewidencji. Oznacza to, że fizycznie jest więcej materiałów niż wynika z ksiąg.
- Niedobór występuje wtedy, gdy stan rzeczywisty jest mniejszy od stanu z ewidencji. Oznacza to, że brakuje materiałów względem zapisów księgowych.
W przedstawionej sytuacji (na podstawie danych z ewidencji i zapisów dokonanych w okresie) porównanie prowadzi do wniosku, że stan rzeczywisty przewyższa stan księgowy o 320 zł, dlatego poprawnym określeniem jest "nadwyżka 320 zł".
Pozostałe odpowiedzi są błędne z typowych powodów:
- "niedobór 320 zł" – wskazuje prawidłową kwotę, ale z błędnym znakiem; taki wybór zwykle wynika z odjęcia w odwrotnej kolejności albo pomylenia definicji nadwyżki i niedoboru.
- "nadwyżka 230 zł" – ma poprawny typ różnicy (nadwyżka), ale błędną kwotę; to częsty efekt pominięcia jednego zapisu albo błędnego odczytu danych.
- "niedobór 230 zł" – błędny jednocześnie znak i wartość, zwykle powstaje przez połączenie dwóch pomyłek: złego kierunku porównania oraz nieuwagi przy przepisywaniu kwot.
Wskazówka egzaminacyjna: najpierw ustal, czy stan rzeczywisty jest większy czy mniejszy od ewidencyjnego (to determinuje nadwyżkę/niedobór), dopiero potem zatwierdź kwotę różnicy.
