KWALIFIKACJA EKA4 - CZERWIEC 2014 (test 2)

PYTANIE NR 19.
Przedsiębiorstwo produkcyjne użytkuje linię technologiczną, której wartość początkowa wynosi 67 000 zł. Jeżeli roczna stawka amortyzacji wynosi 12,5%, to przy zastosowaniu liniowej metody amortyzacji pełne umorzenie tej linii nastąpi
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W metodzie liniowej roczna stawka 12,5% oznacza, że w każdym roku umarza się 12,5% wartości początkowej. Pełne umorzenie to 100%, więc czas amortyzacji wynosi 100% / 12,5% = 8 lat. Podana wartość 67 000 zł nie zmienia długości okresu przy stałej stawce.

Pełne wyjaśnienie:

W amortyzacji liniowej odpisy amortyzacyjne są równe w każdym roku, a tempo umarzania środka trwałego wyznacza roczna stawka amortyzacji. Jeżeli stawka wynosi 12,5% rocznie, to znaczy, że po każdym roku suma umorzenia wzrasta o 12,5% wartości początkowej.

Aby ustalić moment pełnego umorzenia (czyli 100% wartości do zamortyzowania), najprościej przeliczyć, ile lat potrzeba, by "uzbierać" 100% przy stałym przyroście 12,5% rocznie:

okres (lata) = 100% / 12,5% = 8

Można też zapisać to jako działania na ułamkach dziesiętnych: 12,5% = 0,125, więc okres = 1 / 0,125 = 8 lat.

Dlaczego pozostałe propozycje są niepoprawne?

  • "po 6 latach" odpowiadałoby stawce ok. 16,67% rocznie (100%/6), czyli szybszej amortyzacji niż podana.
  • "po 10 latach" odpowiadałoby stawce 10% rocznie, a więc wolniejszej amortyzacji.
  • "po 12 latach" odpowiadałoby stawce ok. 8,33% rocznie, jeszcze wolniejszej niż 10%.

Warto zauważyć, że wartość początkowa 67 000 zł jest przydatna do policzenia kwoty rocznego odpisu (67 000 × 12,5% = 8 375 zł), ale nie jest konieczna do ustalenia samego czasu pełnego umorzenia, jeśli stawka jest dana.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
W amortyzacji liniowej okres pełnego umorzenia liczysz jako 100% / stawka roczna. Np. 12,5% oznacza 100/12,5 = 8 lat. Jeśli stawka jest w procentach, nie musisz znać wartości początkowej, aby policzyć sam czas.
Przy stałej stawce liniowej czas wynika z tempa procentowego: co rok "schodzi" ten sam procent. Większa wartość początkowa zwiększa kwotę odpisu, ale nie zmienia tego, że do 100% dojdziesz po 100%/stawka lat.
Stawka 12,5% oznacza, że w każdym roku ujmujesz odpis w wysokości 12,5% wartości początkowej. Suma odpisów narasta w czasie, aż osiągnie 100% (pełne umorzenie). Dla 12,5% pełne umorzenie następuje po 8 latach.
Częsty błąd to złe potraktowanie procentów (12,5% jako 12,5 zamiast 0,125) albo intuicyjny wybór "okrągłych" okresów, np. 10 lat, bez rachunku. Pomaga reguła: okres = 100% / stawka.
Tak. Jeśli zamienisz 12,5% na ułamek dziesiętny, dostajesz 0,125. Okres pełnej amortyzacji liniowej to wtedy 1 / 0,125, czyli 8. To ten sam wynik co 100%/12,5%.
Roczny odpis w metodzie liniowej to wartość początkowa × stawka. Dla 67 000 zł i 12,5%: 67 000 × 0,125 = 8 375 zł rocznie. To pomaga w ewidencji kosztów, ale okres nadal wynosi 8 lat.
Wartość początkowa jest potrzebna, gdy pytanie dotyczy kwoty odpisu lub wartości netto po określonym czasie. Gdy pytają wyłącznie o liczbę lat przy znanej stawce liniowej, zwykle wystarczy przeliczenie 100%/stawka.
Pełne umorzenie oznacza, że skumulowane odpisy amortyzacyjne zrównały się z wartością podlegającą amortyzacji (w uproszczeniu: 100%). Wtedy wartość księgowa netto (bez innych korekt) spada do zera.
W liniowej odpisy są równe, więc czas łatwo wyznaczyć ze stawki. W degresywnej odpisy są większe na początku i maleją, a okres i moment przejścia na liniową zależą od zasad metody. Dlatego w zadaniach degresywnych zwykle trzeba policzyć kolejne lata.
Użyj kontroli zdroworozsądkowej: 10 lat oznaczałoby 10% rocznie (bo 100/10). Skoro stawka w zadaniu to 12,5% (czyli większa), okres musi być krótszy niż 10 lat. To potwierdza, że 8 lat jest logiczne.
info

Statystycznie 84% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

Według specjalistów z branży: "W metodzie liniowej roczna stawka 12,5% oznacza, że w każdym roku umarza się 12,5% wartości początkowej."

Źródła:

  • Poradnik Przedsiębiorcy – artykuł o amortyzacji liniowej i stawkach amortyzacyjnych (opis metody i zależności czasu od stawki): https://poradnikprzedsiebiorcy.pl/-amortyzacja-liniowa (dostęp: 2026-03-02)
  • INFOR – kompendium: amortyzacja środków trwałych, metoda liniowa, stawki i okres amortyzacji: https://www.infor.pl/prawo/umowy/srodki-trwale/ (dostęp: 2026-03-02)
  • Encyklopedia PWN – hasło "amortyzacja" (definicja i sens ekonomiczny umorzenia): https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/amortyzacja;3867515.html (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Podręcznik do rachunkowości finansowej: rozdział o środkach trwałych i amortyzacji
  • Zadania maturalne/kwalifikacyjne z działu: amortyzacja i ewidencja środków trwałych
  • Kalkulator/arkusz kalkulacyjny do budowy planu amortyzacji liniowej

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego