Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA EKA5 - STYCZEŃ 2014 (test 2)



PYTANIE NR 42.
Przedsiębiorstwo produkcyjne wytwarza opakowania w dwóch rozmiarach. W celu ustalenia jednostkowego kosztu wytworzenia zastosowano metodę kalkulacji podziałowej współczynnikowej. Korzystając z danych zamieszczonych w tabeli, ustal jednostkowy koszt wytworzenia wyrobów gotowych.
Ilustracja przedstawia tabelę z danymi dotyczącymi produkcji opakowań w przedsiębiorstwie.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W kalkulacji podziałowej współczynnikowej koszty łączne rozlicza się na produkty przez przeliczenie ilości na jednostki umowne (ilość × współczynnik). Następnie oblicza się koszt 1 jednostki umownej i wyznacza koszty jednostkowe dla X i Y. Z tego wynika: X = 3 zł, Y = 6 zł.

Pełne wyjaśnienie:

Metoda kalkulacji podziałowej współczynnikowej służy do ustalenia jednostkowego kosztu wytworzenia wtedy, gdy w jednym procesie powstają wyroby podobne (np. opakowania), ale różniące się "pracochłonnością" lub "materiałochłonnością". Różnice te ujmuje się za pomocą współczynników.

Tok postępowania jest zawsze taki sam:

  • Krok 1: odczytaj z tabeli wielkości produkcji wyrobów X i Y oraz przypisane im współczynniki.
  • Krok 2: przelicz ilości na jednostki umowne: dla każdego wyrobu liczysz "ilość × współczynnik".
  • Krok 3: zsumuj jednostki umowne dla wszystkich wyrobów – to jest łączna "produkcja przeliczeniowa".
  • Krok 4: podziel koszty łączne (z tabeli) przez sumę jednostek umownych. Otrzymujesz koszt 1 jednostki umownej.
  • Krok 5: koszt jednostkowy wyrobu X i Y wyznaczasz mnożąc koszt jednostki umownej przez współczynnik danego wyrobu.

Odpowiedź "Wyrób "X" 3 zł; wyrób "Y" 6 zł" jest poprawna, bo zachowuje logikę metody: wyrób o większym współczynniku powinien otrzymać wyższy koszt jednostkowy (przy tej samej bazie kosztów łącznych), a relacja kosztów między wyrobami odzwierciedla relację współczynników.

Pozostałe propozycje są błędne typowo z jednego z powodów: rozdzielenie kosztów tylko według ilości sztuk (z pominięciem współczynników), pomylenie kierunku przeliczeń (dzielenie zamiast mnożenia przez współczynnik), albo wykonanie rachunku na niewłaściwej podstawie (np. na kosztach cząstkowych zamiast łącznych). W praktyce egzaminacyjnej warto po obliczeniu sprawdzić sens wyniku: wyrób "trudniejszy" (wyższy współczynnik) nie powinien mieć niższego kosztu jednostkowego.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest kalkulacja podziałowa współczynnikowa?
To metoda ustalania kosztu jednostkowego, gdy w jednym procesie powstają podobne wyroby różniące się "wagą kosztową". Ilości produkcji przelicza się na jednostki umowne za pomocą współczynników, a koszty łączne dzieli proporcjonalnie do tej produkcji przeliczeniowej.
Jak obliczyć jednostki umowne w kalkulacji współczynnikowej?
Dla każdego wyrobu liczysz: ilość wyrobów × współczynnik. Wyniki sumujesz dla całego asortymentu. Ta suma pokazuje, jaka była łączna "produkcja przeliczeniowa", do której rozliczasz koszty łączne procesu.
Dlaczego w tej metodzie nie dzieli się kosztów tylko przez liczbę sztuk?
Bo wyroby różnią się zużyciem zasobów. Sama liczba sztuk nie oddaje, że większy rozmiar opakowania może pochłaniać więcej materiału i pracy. Współczynnik koryguje tę różnicę, dzięki czemu koszty są rozdzielone bardziej adekwatnie do "ciężaru" produktu.
Jakie dane z tabeli są kluczowe do obliczeń w zadaniu?
Zwykle potrzebujesz trzech elementów: kosztów łącznych procesu, ilości produkcji wyrobów X i Y oraz współczynników dla tych wyrobów. Bez tych danych nie da się policzyć kosztu 1 jednostki umownej i kosztów jednostkowych.
Jak sprawdzić, czy wynik kosztu jednostkowego ma sens?
Wykonaj kontrolę logiczną: wyrób z wyższym współczynnikiem powinien mieć wyższy koszt jednostkowy (przy tej samej bazie kosztów łącznych). Możesz też odtworzyć koszty łączne: koszt 1 j.u. × suma j.u. powinien dać koszt całkowity (z tabeli), z ewentualnymi zaokrągleniami.
Co oznacza współczynnik w kalkulacji podziałowej?
Współczynnik opisuje relację "kosztochłonności" wyrobu do wyrobu bazowego (np. mniejszego opakowania). Jeśli wyrób ma współczynnik 2, to jedna sztuka jest traktowana jak dwie jednostki umowne w rozliczeniu kosztów, bo typowo wymaga więcej zasobów.
Kiedy stosuje się kalkulację współczynnikową w rachunkowości?
Stosuje się ją w produkcji masowej lub seryjnej, gdy w jednym procesie powstają wyroby podobne, ale o różnych rozmiarach/odmianach (np. opakowania, profile, elementy o różnych długościach). Metoda pomaga ustalić koszt jednostkowy dla każdego wariantu bez osobnych kart kosztów.
Jakie błędy najczęściej popełnia się w kalkulacji współczynnikowej?
Najczęstsze są: pominięcie współczynników i podział kosztów tylko na sztuki, odwrócenie działania (dzielenie przez współczynnik zamiast mnożenia), błędne zsumowanie jednostek umownych oraz rozliczenie nie tej kwoty kosztów (np. części zamiast kosztów łącznych procesu).
Czy w koszt wytworzenia wlicza się koszty sprzedaży i zarządu?
W typowych zadaniach kalkulacyjnych dotyczących kosztu wytworzenia przyjmuje się, że obejmuje on koszty związane z produkcją (np. materiały, robociznę, koszty wydziałowe), a nie koszty sprzedaży. Na egzaminie zawsze kieruj się zakresem kosztów podanym w tabeli i w opisie zadania.
Jak szybko rozwiązywać takie zadania na egzaminie EKA.7?
Stosuj stały schemat: (1) j.u. dla X i Y, (2) suma j.u., (3) koszt 1 j.u., (4) koszt X i koszt Y. Po obliczeniach zrób krótką kontrolę sensu: wyższy współczynnik → wyższy koszt jednostkowy.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 62% zdających egzamin. średnie

Eksperci podkreślają: "W kalkulacji podziałowej współczynnikowej koszty łączne rozlicza się na produkty przez przeliczenie ilości na jednostki umowne (ilość × współczynnik)."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z rachunku kosztów (dział: kalkulacje podziałowe)
  • Zestawy zadań rachunkowych dotyczące kalkulacji współczynnikowej (jednostki umowne)
  • Notatki/ściąga: schemat obliczeń krok po kroku dla kalkulacji współczynnikowej
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego