Odczyt wskazania suwmiarki z noniuszem polega na zsumowaniu dwóch części: wartości ze skali głównej oraz wartości ze skali noniusza.
Krok 1 – skala główna (część całkowita):
Najpierw odczytuje się liczbę pełnych milimetrów znajdującą się na lewo od zera noniusza. To jest "bazowy" wynik, który mówi, ile mm przekroczyło już zero noniusza.
Krok 2 – noniusz (część ułamkowa):
Następnie na noniuszu wyszukuje się jedną kreskę, która dokładnie pokrywa się z kreską skali głównej. Numer tej kreski (lub jej pozycja) przelicza się na część ułamkową milimetra zgodnie z dokładnością noniusza (np. 0,1 mm; 0,05 mm; 0,02 mm – zależnie od konstrukcji). Tę wartość dodaje się do wyniku z kroku 1.
Dlaczego poprawna odpowiedź to 14,30 mm?
Zgodnie z treścią zadania odczyt noniusza wskazuje na wartość ułamkową 0,30 mm, którą dodaje się do części całkowitej 14 mm uzyskanej ze skali głównej. Ostateczny wynik zapisuje się jako 14,30 mm (z przecinkiem dziesiętnym, zgodnie z polskim zapisem).
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- 1,44 mm – to typowy błąd "zgubienia" części całkowitej i skupienia się na samym noniuszu albo odczytu z niewłaściwego miejsca skali.
- 26,00 mm – wskazuje na odczyt z zupełnie innego zakresu skali głównej (błąd zakotwiczenia w innej liczbie lub przesunięcie punktu odniesienia względem zera noniusza).
- 53,30 mm – zawiera tę samą część ułamkową 0,30 mm, ale z błędnie przyjętą częścią całkowitą; często wynika to z odczytu "pierwszej z lewej" większej liczby, a nie wartości bezpośrednio przed zerem noniusza.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze najpierw znajdź zero noniusza i odczytaj milimetry na skali głównej, dopiero potem szukaj kreski pokrywającej się i dodaj część ułamkową. To minimalizuje pomyłki.