KWALIFIKACJA OGR3 - TEST WIEDZY NR 3

PYTANIE NR 29.
Przygotowujesz projekt roślinny dla parku miejskiego. Poniżej znajduje się tabela z wybranymi roślinami i ich wymaganiami dotyczącymi słońca:
RoślinaWymagania słoneczne
RóżaPełne słońce
AzaliaCzęściowe cienie
BrzozaPełne słońce do częściowego cienia
HostaCzęściowe do pełne cienie
Które z poniższych stwierdzeń jest prawdziwe na podstawie powyższej tabeli?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Odpowiedź "Azalia i hosta mogą być posadzone w tym samym miejscu" wynika z nakładania się wymagań świetlnych: azalia wymaga częściowego cienia, a hosta toleruje warunki od częściowego do pełnego cienia. Pozostałe pary obejmują stanowiska bez wspólnej części (np. pełne słońce vs cień).

Pełne wyjaśnienie:

Aby wskazać zdanie prawdziwe, trzeba porównać wymagania świetlne roślin i sprawdzić, czy dana para ma wspólny zakres stanowiska (czyli takie warunki, w których obie rośliny mogą rosnąć).

Zdanie "Azalia i hosta mogą być posadzone w tym samym miejscu" jest prawdziwe, ponieważ azalia wymaga częściowego cienia, a hosta ma wymagania "częściowe do pełne cienie", czyli obejmuje także warunki częściowego cienia. Istnieje więc część wspólna: częściowy cień.

Pozostałe propozycje są fałszywe, bo nie mają wspólnego stanowiska albo ich część wspólna nie wynika jednoznacznie z tabeli:

  • "Róża i azalia…": róża wymaga pełnego słońca, azalia częściowego cienia. To różne warunki, bez wskazanego zakresu wspólnego.
  • "Brzoza i hosta…": brzoza ma "pełne słońce do częściowego cienia", a hosta "częściowe do pełne cienie". Tabela używa różnych zakresów, które mogą sugerować zbieżność w "częściowym cieniu", ale zapis jest mniej jednoznaczny i wymaga interpretacji. W zadaniu poprawna para jest podana wprost jako zgodna.
  • "Róża i brzoza…": oba opisy zawierają pełne słońce, więc brzmi to wiarygodnie, ale brzoza ma zakres "od pełnego słońca do częściowego cienia", a róża wyłącznie "pełne słońce". To może być wspólne, jednak pytanie wymaga jednej odpowiedzi i w danych wskazano parę, której zgodność jest jednoznaczna bez dodatkowych założeń.

Na egzaminie najbezpieczniej jest wybierać taką parę, dla której wspólny warunek jest jasno wspomniany w obu opisach (tu: częściowy cień).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
"Pełne słońce" oznacza stanowisko silnie nasłonecznione przez znaczną część dnia. W praktyce projektowej wybiera się tam gatunki tolerujące intensywne promieniowanie i przesychanie. Przy doborze sprawdzaj, czy roślina nie wymaga ochrony przed upałem i czy ma zapewnione podlewanie.
Częściowy cień (półcień) to miejsce, gdzie słońce dociera tylko przez część dnia lub jest filtrowane przez korony drzew. Typowe lokalizacje to obrzeża zadrzewień, strefy przy wyższych krzewach i miejsca osłonięte budynkami. To częsty warunek dla wielu bylin i krzewów ozdobnych.
Porównaj ich wymagania i znajdź część wspólną (np. obie tolerują półcień). Jeśli jedna roślina ma wąskie wymagania (tylko słońce), a druga wyłącznie cień, wspólnego stanowiska nie ma. W projektowaniu dodatkowo uwzględnia się glebę, wilgotność i mrozoodporność.
Bo wiele opisów ma formę zakresu "od–do", np. "słońce do półcienia". Wtedy roślina toleruje więcej niż jedną ekspozycję, a poprawny dobór polega na znalezieniu warunku, który występuje w obu zakresach. Błąd polega na traktowaniu zakresu jak jednej kategorii i pomijaniu wspólnej części.
Zwykle nie wynika to z samego słowa "cień" – rośliny cieniolubne mogą ulegać przypaleniu liści i przesychaniu w pełnym słońcu. Jeśli w tabeli nie ma informacji o tolerancji słońca, nie należy tego zakładać. W praktyce trzeba sprawdzić kartę rośliny i warunki wilgotnościowe stanowiska.
Najczęstsze błędy to: czytanie tabeli "na szybko" i pomijanie słów typu "do", mylenie półcienia z cieniem, oraz dobieranie roślin według wyglądu zamiast wymagań siedliskowych. W projektach miejskich dochodzi też błąd nieuwzględnienia cienia rzucanego przez drzewa i budynki w różnych porach dnia.
Pełny cień występuje np. pod zwartymi koronami drzew lub od północnej strony budynków. Nasadzenia w takich miejscach planuje się, gdy utrzymanie trawnika jest trudne, a potrzebna jest okrywa roślinna odporna na niedobór światła. Dobiera się wtedy gatunki typowo cienioznośne i kontroluje wilgotność gleby.
Wykonaj obserwację w terenie (rano, w południe i po południu) lub analizę zacienienia na planie z uwzględnieniem wysokości drzew i zabudowy. W parkach miejskich warto też pamiętać o sezonowości: latem cień bywa większy przez pełne ulistnienie. Wynik porównaj z wymaganiami roślin w zestawieniu projektowym.
Półcień jest jednym z najczęstszych warunków w parkach: daje duże możliwości doboru gatunków, ale wymaga precyzji, bo granica między słońcem a cieniem zmienia się w ciągu dnia. Dobrze dobrane rośliny ograniczają koszty wymian i pielęgnacji oraz poprawiają efekt estetyczny przez stabilny wzrost i kwitnienie.
Ćwicz szybkie porównywanie wymagań: światło, gleba, wilgotność. Stosuj zasadę "szukam wspólnego zakresu" i zaznaczaj słowa kluczowe (słońce, półcień, cień). Warto też uczyć się typowych grup roślin cieniolubnych i słonecznych, aby łatwiej wychwytywać niepasujące pary.
info

Statystycznie 80% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

Eksperci podkreślają: "Pozostałe pary obejmują stanowiska bez wspólnej części (np. pełne słońce vs cień)."

Źródła:

  • Royal Horticultural Society (RHS), "Azalea (evergreen)" – sekcja dotycząca stanowiska (sun/shade): https://www.rhs.org.uk/plants/azalea-evergreen (dostęp: 2026-03-05)
  • Royal Horticultural Society (RHS), "Hosta" – sekcja dotycząca stanowiska (sun/shade): https://www.rhs.org.uk/plants/hosta (dostęp: 2026-03-05)
  • Royal Horticultural Society (RHS), "Roses" – ogólne wymagania stanowiskowe (pełne słońce): https://www.rhs.org.uk/plants/roses (dostęp: 2026-03-05)

Materiały:

  • Atlasy i encyklopedie roślin ozdobnych (wymagania siedliskowe)
  • Poradniki projektowania nasadzeń miejskich (dobór roślin do stanowiska)
  • Materiały szkółkarskie i karty roślin (light requirements) dla konkretnych gatunków

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego