System Just-In-Time (JIT) to podejście do zarządzania zapasami i przepływem materiałów, w którym dostawy oraz uzupełnianie stanów odbywają się możliwie najbliżej momentu rzeczywistej potrzeby. Celem jest redukcja kosztów utrzymania zapasów (magazynowanie, zamrożony kapitał, przeterminowanie, uszkodzenia) oraz skrócenie czasu przepływu.
Dlaczego poprawne jest stwierdzenie: "System JIT opiera się na dostawach dokładnie w momencie potrzeby." To istota JIT: minimalizowanie zapasu poprzez planowanie i realizację dostaw w rytmie popytu/zużycia. W praktyce wymaga to dobrego planowania, stabilnych procesów oraz sprawnej współpracy z dostawcami.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne:
- "System JIT zawsze wymaga dużych zapasów bezpieczeństwa." JIT dąży do ograniczania zapasów, więc duże zapasy bezpieczeństwa są sprzeczne z ideą. Owszem, w realnych warunkach może istnieć pewien bufor na ryzyko, ale nie jest to "zawsze" ani "duży" zapas jako zasada systemu.
- "System JIT eliminuje potrzebę prowadzenia kontroli jakości." Przy niskich zapasach każdy brak jakości szybciej zatrzymuje proces (brak części/towaru na czas). Dlatego JIT zwykle zwiększa znaczenie jakości (u dostawcy i w przyjęciu), a nie je usuwa.
- "System JIT jest najbardziej efektywny dla magazynów o niskim obrocie." JIT kojarzy się z częstymi, mniejszymi dostawami i płynnym przepływem. W magazynach o niskiej rotacji częściej występują inne problemy (nieregularny popyt, długie zaleganie), a JIT nie jest automatycznie "najbardziej efektywny".
Wskazówka egzaminacyjna: w pytaniach jednokrotnego wyboru uważaj na słowa typu "zawsze", "nigdy", "eliminuje". W logistyce i jakości takie absolutne uogólnienia często są fałszywe, bo procesy mają wyjątki i wymagają zabezpieczeń.