KWALIFIKACJA HGT12 - TEST WIEDZY NR 2

PYTANIE NR 25.
Przyjrzyj się tabeli poniżej, która przedstawia zawartość składników odżywczych w 100g produktu. Wybierz produkt, który jest najbogatszy w białko.
ProduktBiałkoWęglowodanyTłuszcze
Jogurt naturalny5g3.5g3.3g
Chleb pełnoziarnisty8g41g3.2g
Jajko13g1.1g11g
Owoc granatu1.7g18g1.2g
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby wskazać produkt najbogatszy w białko, porównaj wartości w kolumnie "Białko" dla 100 g. Najwyższa liczba w tabeli to 13 g przy pozycji "Jajko", więc to ono ma największą zawartość białka. Pozostałe produkty mają odpowiednio 8 g, 5 g i 1,7 g.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu należy wybrać produkt o największej zawartości białka w przeliczeniu na 100 g. Ponieważ wszystkie wartości podano dla tej samej masy produktu, można je bezpośrednio porównać, bez dodatkowych przeliczeń.

Odczyt z tabeli (kolumna "Białko"):

  • Jogurt naturalny: 5 g
  • Chleb pełnoziarnisty: 8 g
  • Jajko: 13 g
  • Owoc granatu: 1,7 g

Największa wartość to 13 g, dlatego poprawną odpowiedzią jest Jajko.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • Jogurt naturalny – ma 5 g białka, czyli wyraźnie mniej niż 13 g. Częsty błąd to wybór na podstawie skojarzenia "nabiał = białko" bez sprawdzenia liczby.
  • Chleb pełnoziarnisty – ma 8 g białka, ale nadal mniej niż jajko. Uwaga: wysoka zawartość węglowodanów (41 g) nie oznacza wysokiego białka.
  • Owoc granatu – ma tylko 1,7 g białka, więc jest najsłabszą opcją pod kątem białka. Tu działa stereotyp "owoc = zdrowy", który nie odpowiada na pytanie o białko.

Wskazówka egzaminacyjna: w zadaniach z tabelą zawsze najpierw upewnij się, że porównujesz właściwą kolumnę (tu: białko), a potem znajdź największą (lub najmniejszą) wartość liczbową.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw sprawdź, czy wszystkie pozycje są podane dla tej samej masy (np. 100 g). Potem porównuj tylko jedną wybraną kolumnę (np. białko) między produktami. Jeśli jednostki są takie same (g), nie musisz nic przeliczać.
Oznacza to, że w 100 g danego produktu znajduje się 13 g białka. Jest to informacja ilościowa o makroskładniku, przydatna przy planowaniu jadłospisu, doborze zamienników surowcowych i ocenie, czy posiłek będzie bardziej białkowy.
Nie trzeba obliczeń, gdy wszystkie produkty mają podane wartości dla tej samej porcji referencyjnej (tu: 100 g). Wtedy wystarczy porównać liczby w odpowiedniej kolumnie i wskazać największą wartość. Obliczenia byłyby potrzebne dopiero przy różnych porcjach.
Najczęściej myli się kolumny (np. węglowodany z białkiem), wybiera produkt na podstawie stereotypu ("nabiał ma dużo białka"), albo nie porównuje wszystkich wierszy. Błąd robi też część osób, które patrzą na tłuszcz lub kaloryczność zamiast na białko.
Najczęściej są to: białko, węglowodany i tłuszcze, czasem także błonnik i sól. W zadaniach egzaminacyjnych kluczowe jest, aby świadomie wybrać parametr, o który pyta polecenie, i tylko jego porównywać.
Nie zawsze. Najwyższe białko spełnia konkretny cel (np. zwiększenie podaży białka), ale w planowaniu żywienia liczy się też energia, tłuszcze, węglowodany, błonnik, smak i technologia potraw. W gastronomii dobór produktu zależy od całej receptury i odbiorcy.
Wtedy porównuj na wspólnej podstawie: na 100 g, na 1 porcję lub na 1 opakowanie. Jeśli masz dane na porcję, przelicz na 100 g (lub odwrotnie). Dopiero po ujednoliceniu podstawy porównania wybierz produkt z większą ilością białka.
Przy układaniu jadłospisów (np. dla stołówek, żywienia sportowego), planowaniu diet specjalnych, doborze zamienników w magazynie oraz przy opisywaniu wartości potraw klientom. Pomaga też ocenić, czy posiłek będzie sycący i zgodny z założeniami żywieniowymi.
Wskazuje to polecenie. Jeśli jest "najbogatszy w białko", porównujesz tylko kolumnę "Białko". Gdyby pytanie dotyczyło energii lub tłuszczu, wybierasz odpowiednią rubrykę. Dobrą praktyką jest podkreślenie w myślach słowa-klucza (np. białko).
Ćwicz odczyt danych z tabel i etykiet: wybór maksimum/minimum, porównania między produktami oraz proste przeliczenia porcji. Zwracaj uwagę na jednostki (g, mg) i podstawę (100 g, porcja). Warto też powtórzyć rolę białek, tłuszczów i węglowodanów w diecie.
info

Około 84% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że aby wskazać produkt najbogatszy w białko, porównaj wartości w kolumnie "Białko" dla 100 g.

Źródła:

  • USDA FoodData Central (baza danych składu żywności): https://fdc.nal.usda.gov/ (dostęp: 2026-02-26)
  • Kunachowicz i in., "Tabele składu i wartości odżywczej żywności" (PZWL) – dział/zakres: makroskładniki w 100 g produktu

Materiały:

  • Podręczniki/opracowania z żywienia człowieka i dietetyki (makroskładniki, normy żywieniowe)
  • Ćwiczenia z analizy etykiet i tabel wartości odżywczej (zadania porównawcze)
  • Materiały dydaktyczne z technologii gastronomicznej dotyczące planowania jadłospisów

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego