Umorzenie postępowania administracyjnego stosuje się zasadniczo wtedy, gdy dalsze prowadzenie postępowania nie ma sensu procesowego, bo nie da się wydać rozstrzygnięcia merytorycznego w danej sprawie (postępowanie staje się bezprzedmiotowe albo jest niedopuszczalne w tym trybie). W tabeli taki charakter ma przypadek: "Sprawa nie podlega rozstrzygnięciu w drodze postępowania administracyjnego". Skoro sprawa nie może być załatwiona jako sprawa administracyjna, postępowanie należy zakończyć umorzeniem.
Pozostałe dwa przypadki dotyczą typowych sytuacji występujących w toku postępowania, które nie oznaczają automatycznie, że postępowanie powinno zostać umorzone:
- Brak dowodów na poparcie twierdzeń strony – jest elementem oceny materiału dowodowego. Organ zbiera i ocenia dowody, a jeśli strona nie wykaże przesłanek, może zapaść rozstrzygnięcie merytoryczne (np. odmowa uwzględnienia żądania). To nie jest przesłanka do umorzenia, tylko do wydania decyzji zgodnie z ustaleniami.
- Strona nie złożyła wymaganych dokumentów – zwykle wymaga zastosowania środków procesowych: wezwania do uzupełnienia braków, pouczenia o konsekwencjach, ewentualnie zakończenia sprawy w innym trybie (np. pozostawienie podania bez rozpoznania, jeśli spełnione są przesłanki). Sam brak dokumentów nie oznacza jeszcze, że sprawa "znika" i należy ją umorzyć.
Dlatego poprawna odpowiedź brzmi: tylko dla trzeciego przypadku.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- "Dla pierwszego i drugiego przypadku" – błędnie utożsamia problemy dowodowe i braki dokumentów z przesłankami umorzenia.
- "Tylko dla drugiego przypadku" – pomija sytuację niedopuszczalności/nieadekwatnego trybu, która jest kluczowa dla umorzenia.
- "Dla wszystkich przypadków" – to nadmierne uogólnienie: nie każda trudność w prowadzeniu sprawy oznacza konieczność umorzenia.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się informacja, że sprawa nie podlega załatwieniu w danym trybie, rozważ najpierw rozstrzygnięcia procesowe (w tym umorzenie), a nie ocenę dowodów czy kompletność dokumentów.