KWALIFIKACJA BUD14 - TEST WIEDZY NR 1

PYTANIE NR 19.
Rodzaj schodów Funkcja
Schody proste Poruszanie się między dwoma poziomami bez zmiany kierunku
Schody kręcone Poruszanie się między wieloma poziomami z minimalnym zużyciem przestrzeni
Schody wachlarzowe ?
Dopełnij powyższą tabelę. Jaką funkcję pełnią schody wachlarzowe?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Schody wachlarzowe stosuje się tam, gdzie trzeba zmienić kierunek biegu bez wykonywania pełnego spocznika, dlatego służą do komunikacji między dwoma poziomami ze zmianą kierunku. Pozostałe odpowiedzi opisują cechy typowe dla schodów kręconych (oszczędność miejsca) lub prostych (brak zmiany kierunku).

Pełne wyjaśnienie:

Schody wachlarzowe (zaliczane do rozwiązań "zabiegowych") mają stopnie o zmiennej szerokości w rzucie: od strony wewnętrznej są węższe, a od zewnętrznej szersze, co pozwala uzyskać zmianę kierunku biegu na ograniczonej powierzchni. Ich podstawową funkcją jest więc zapewnienie komunikacji pionowej między dwiema kondygnacjami (dwoma poziomami) z jednoczesną zmianą kierunku poruszania się.

Dlaczego poprawna jest odpowiedź: "Poruszanie się między dwoma poziomami ze zmianą kierunku"? Ponieważ schody wachlarzowe projektuje się właśnie po to, aby w planie "zagiąć" bieg schodów (np. o 90° lub 180°) bez klasycznego podestu. Użytkownik przechodzi na wyższy/niższy poziom, a kierunek marszu ulega zmianie w strefie stopni zabiegowych.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe:

  • "Poruszanie się między dwoma poziomami z minimalnym zużyciem przestrzeni" – to opis częściej kojarzony z schodami kręconymi, które dzięki spiralnemu przebiegowi zajmują mało miejsca.
  • "Poruszanie się między wieloma poziomami bez zmiany kierunku" – sformułowanie jest nielogiczne funkcjonalnie: przy przejściu przez kolejne kondygnacje kierunek na spocznikach/podestach zwykle się zmienia, a typ "wachlarzowy" nie jest definiowany brakiem zmiany kierunku.
  • "Poruszanie się między wieloma poziomami z zmianą kierunku" – schody wachlarzowe definiuje przede wszystkim geometria stopni i zmiana kierunku w planie, a nie "wiele poziomów"; takie ujęcie miesza kryteria i nie odróżnia ich od innych rozwiązań wielokondygnacyjnych.

Wskazówka egzaminacyjna: zapamiętaj skojarzenie: wachlarz = rozchodzące się promieniście stopnie w zakręcie. Jeśli w odpowiedzi pojawia się zmiana kierunku, to jest to mocna przesłanka na schody zabiegowe/wachlarzowe.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Schody wachlarzowe to odmiana schodów zabiegowych, w których stopnie mają zmienną szerokość (węższe po stronie wewnętrznej, szersze po zewnętrznej). Dzięki temu bieg schodów może skręcać, a użytkownik zmienia kierunek marszu bez typowego podestu.
Ich funkcją jest umożliwienie przejścia między kondygnacjami (dwoma poziomami) przy jednoczesnej zmianie kierunku biegu. Stosuje się je, gdy układ klatki schodowej wymusza skręt, a brakuje miejsca na pełny spocznik/podest.
Ponieważ "wachlarzowy" układ stopni występuje w strefie skrętu: stopnie rozchodzą się promieniście, tworząc zakrzywiony tor ruchu. To geometryczne rozwiązanie zastępuje klasyczny podest, ale nadal realizuje skręt biegu w planie.
Schody proste prowadzą między poziomami bez zmiany kierunku – bieg jest w jednej osi. Schody wachlarzowe pozwalają zmienić kierunek (np. w narożniku klatki schodowej) dzięki stopniom o zmiennej szerokości w miejscu skrętu.
Schody kręcone mają bieg prowadzony spiralnie wokół osi i zwykle zajmują mało miejsca. Schody wachlarzowe nie tworzą pełnej spirali – to bieg z lokalnym skrętem (zabiegiem) realizowanym przez stopnie o kształcie "wachlarza".
Stosuje się je, gdy trzeba zmienić kierunek biegu, ale brakuje miejsca na spocznik/podest lub zależy nam na skróceniu rzutu klatki schodowej. W praktyce pojawiają się często w budynkach o ograniczonej powierzchni komunikacji.
Na rzucie widać strefę skrętu, w której stopnie nie są równoległe i mają różną szerokość: od strony wewnętrznej są węższe, a od strony zewnętrznej szersze. Ten "promienisty" układ jest charakterystycznym znakiem schodów wachlarzowych.
Najczęstszy błąd to mylenie ich z kręconymi i wybieranie opisu "minimalne zużycie przestrzeni". Drugi błąd to utożsamianie każdej klatki wielokondygnacyjnej z "wieloma poziomami" zamiast skupienia się na cesze definiującej: zmianie kierunku biegu.
Nie. Określenie "wachlarzowe" dotyczy głównie geometrii stopni w miejscu skrętu, a nie liczby kondygnacji. Mogą występować w układzie łączącym dwie kondygnacje, a ich kluczową funkcją jest zapewnienie zmiany kierunku podczas wchodzenia/schodzenia.
Najlepiej uczyć się na rysunkach: porównuj rzuty schodów prostych, kręconych i zabiegowych/wachlarzowych. Do każdego typu dopisz 1–2 cechy rozpoznawcze (np. "proste = bez skrętu", "kręcone = spiralne", "wachlarzowe = skręt na stopniach"). To przyspiesza wybór odpowiedzi.
info

Statystycznie 61% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że schody wachlarzowe stosuje się tam, gdzie trzeba zmienić kierunek biegu bez wykonywania pełnego spocznika, dlatego służą do komunikacji między dwoma poziomami ze zmianą kierunku.

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z budownictwa ogólnego (dział: schody i komunikacja w budynkach)
  • Notatki z zajęć: podział schodów (proste, zabiegowe/wachlarzowe, kręcone) i ich zastosowanie
  • Rysunki poglądowe rzutów schodów: proste, zabiegowe/wachlarzowe, kręcone (ćwiczenie rozpoznawania)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego