KWALIFIKACJA EKA2 - STYCZEŃ 2014

PYTANIE NR 38.
Które rozporządzenie reguluje obecnie warunki oraz tryb składania wniosków dotyczących brakowania dokumentacji niearchiwalnej?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Brakowanie dokumentacji niearchiwalnej oraz tryb składania wniosków w tym zakresie reguluje obecnie rozporządzenie MKiDN z 20.10.2015 r. (t.j. Dz.U. 2019 poz. 246). Pozostałe akty dotyczą innych zagadnień (np. instrukcji kancelaryjnej) albo nie stanowią ogólnej podstawy brakowania w jednostkach.

Pełne wyjaśnienie:

Brakowanie dokumentacji niearchiwalnej to uporządkowany proces wydzielenia dokumentacji, która po upływie okresów przechowywania straciła znaczenie praktyczne, a następnie jej zniszczenia w sposób właściwy dla nośnika i rodzaju zapisu. W jednostce organizacyjnej nie jest to czynność "dowolna" – wymaga działania według procedury określonej w przepisach.

Poprawna odpowiedź to: rozporządzenie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z 20 października 2015 r. w sprawie klasyfikowania i kwalifikowania dokumentacji, przekazywania materiałów archiwalnych do archiwów państwowych i brakowania dokumentacji niearchiwalnej (tekst jednolity: Dz.U. 2019 poz. 246). To akt, który wprost obejmuje zarówno zasady klasyfikowania i kwalifikowania dokumentacji, jak i warunki oraz tryb brakowania.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • Rozporządzenie Ministra Kultury z 16.09.2002 r. – w tym zakresie nie stanowi już właściwej, aktualnej podstawy, ponieważ zostało zastąpione nowszymi przepisami regulującymi brakowanie.
  • Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z 18.01.2011 r. – dotyczy przede wszystkim instrukcji kancelaryjnej, wykazów akt i organizacji archiwów zakładowych. Jest często mylone z przepisami o brakowaniu, bo także opisuje pracę kancelaryjno-archiwalną, ale nie jest wskazaną w kontekście podstawą prawną trybu wnioskowania o brakowanie.
  • Rozporządzenie MKiDN z 22.05.2006 r. – ma charakter szczegółowy i dotyczy materiałów archiwalnych związanych z jednostkami publicznej radiofonii i telewizji, a nie ogólnej procedury brakowania dokumentacji niearchiwalnej w typowych jednostkach.

W nauce do egzaminu warto zapamiętać, że w brakowaniu kluczowe jest: sprawdzenie okresów przechowywania w JRWA, przygotowanie spisu dokumentacji do brakowania oraz uzyskanie wymaganej zgody właściwego archiwum państwowego przed zniszczeniem dokumentacji.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Brakowanie to proces wydzielenia dokumentacji niearchiwalnej, która po upływie okresu przechowywania utraciła znaczenie, a następnie jej zniszczenia. Ma na celu racjonalne gospodarowanie zasobem i przestrzenią oraz ochronę materiałów o wartości archiwalnej.
Obecnie podstawą jest rozporządzenie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z 20.10.2015 r. dotyczące m.in. klasyfikowania, kwalifikowania, przekazywania materiałów archiwalnych oraz brakowania dokumentacji niearchiwalnej (tekst jednolity: Dz.U. 2019 poz. 246).
Brakowanie wpływa na zasób informacyjny jednostki i państwa, dlatego podlega kontroli. Zgoda archiwum państwowego ma zapobiegać zniszczeniu dokumentacji, która może mieć wartość archiwalną lub nadal znaczenie dowodowe, mimo upływu czasu.
Zgodnie z informacją z kontekstu, brakowanie odbywa się na wniosek kierownika jednostki i wymaga uprzedniej zgody dyrektora właściwego archiwum państwowego. W praktyce wniosek przygotowuje archiwum zakładowe/komisja, a podpisuje kierownik.
Wniosek powinien zawierać m.in. nazwę jednostki, informację o rozmiarze dokumentacji oraz oświadczenia dotyczące upływu okresu przechowywania i utraty znaczenia dokumentacji. Do wniosku dołącza się spis dokumentacji przeznaczonej do brakowania.
Spis obejmuje m.in. pełną nazwę organu/jednostki, tytuł jednostki (powiązany z hasłem klasyfikacyjnym z wykazu akt), daty skrajne oraz liczbę jednostek. W praktyce sporządza się spisy oddzielnie dla dokumentacji tradycyjnej i elektronicznej.
To częsta pułapka egzaminacyjna. Przepisy o instrukcji kancelaryjnej i wykazach akt opisują organizację kancelarii i obieg dokumentów, ale nie są tożsame z podstawą prawną trybu wnioskowania o brakowanie wskazaną w kontekście (rozporządzenie z 20.10.2015 r.).
Najczęstsze błędy to: mylenie nieobowiązujących już przepisów z aktualnymi, brakowanie bez wymaganej zgody archiwum państwowego oraz nieprawidłowe sporządzanie spisów dokumentacji. Błędem bywa też pomijanie weryfikacji okresów przechowywania w JRWA.
Zwykle po weryfikacji, że upłynął okres przechowywania wynikający z wykazu akt i że dokumentacja utraciła znaczenie praktyczne. Następnie przygotowuje się spisy i wniosek oraz czeka na zgodę właściwego archiwum państwowego przed zniszczeniem dokumentów.
Najlepiej uczyć się pełnych tytułów aktów i kojarzyć je z zakresem: które dotyczą instrukcji kancelaryjnej, a które wprost obejmują brakowanie. Dobrą metodą jest fiszka: "brakowanie = rozporządzenie MKiDN 20.10.2015, t.j. Dz.U. 2019 poz. 246".
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 51% zdających egzamin. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że brakowanie dokumentacji niearchiwalnej oraz tryb składania wniosków w tym zakresie reguluje obecnie rozporządzenie MKiDN z 20.10.2015 r. (t.j.

Źródła:

  • Rozporządzenie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z 20 października 2015 r. w sprawie klasyfikowania i kwalifikowania dokumentacji, przekazywania materiałów archiwalnych do archiwów państwowych i brakowania dokumentacji niearchiwalnej, tekst jednolity: Dz.U. 2019 poz. 246
  • Ustawa z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach, Dz.U. 2015 poz. 566 (wskazana w kontekście jako podstawa uchylenia wcześniejszych przepisów wykonawczych)

Materiały:

  • Tekst jednolity rozporządzenia MKiDN z 20.10.2015 r. (Dz.U. 2019 poz. 246)
  • Materiały dydaktyczne z zakresu zarządzania dokumentacją i archiwum zakładowego
  • Komentarze i poradniki NDAP/archiwów państwowych dotyczące procedury brakowania (jeśli dostępne w szkole)

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego