KWALIFIKACJA SPC7 - TEST WIEDZY NR 2

PYTANIE NR 18.
Rozważ następującą tabelę, która przedstawia składniki odżywcze w 100g różnych produktów spożywczych:
Produkt Białko (g) Tłuszcz (g) Węglowodany (g)
Mleko 3.4 1.0 5.0
Chleb pszenny 8.0 1.0 49.0
Jaja 13.0 11.0 1.0
Który z tych produktów ma najwyższy udział białka w stosunku do całkowitej masy?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W tabeli podano ilość białka w 100 g produktu.
Aby wskazać najwyższy udział białka, porównujemy wartości w kolumnie "Białko (g)". Jaja mają 13,0 g białka/100 g, chleb pszenny 8,0 g, a mleko 3,4 g, więc najwyższy udział białka mają jaja.

Pełne wyjaśnienie:

W pytaniu "udział białka w stosunku do całkowitej masy" oznacza, ile gramów białka przypada na 100 g produktu (bo tabela jest podana właśnie dla 100 g). W takim zapisie liczba gramów białka jest jednocześnie informacją o tym, jaki jest masowy udział białka w tych 100 g.

Krok 1: odczytaj białko z tabeli

  • Mleko: 3,4 g białka / 100 g
  • Chleb pszenny: 8,0 g białka / 100 g
  • Jaja: 13,0 g białka / 100 g

Krok 2: porównaj wartości
Największa liczba w kolumnie białka to 13,0 g, więc najwyższy udział białka ma produkt "Jaja".

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • Mleko – ma najmniej białka z podanych (3,4 g/100 g), więc nie może być najwyższe.
  • Chleb pszenny – ma białka więcej niż mleko (8,0 g/100 g), ale mniej niż jaja, więc również odpada.
  • Wszystkie mają taki sam udział białka – przeczy danym w tabeli, bo wartości 3,4; 8,0; 13,0 są różne.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w zadaniu jest tabela "w 100 g", najczęściej wystarczy porównać liczby w odpowiedniej kolumnie. Nie trzeba przeliczać na procenty, bo 13 g/100 g to i tak większy udział niż 8 g/100 g czy 3,4 g/100 g.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To informacja, ile gramów białka znajduje się w 100 g danego produktu. Skoro masa porównawcza jest taka sama (100 g), większa liczba gramów białka oznacza większy udział białka w masie produktu.
Najpierw sprawdź, dla jakiej masy podano dane (tu: 100 g). Potem odczytaj tylko interesującą kolumnę (tu: białko) i porównaj liczby. Największa wartość wskazuje poprawną odpowiedź.
Bo wszystkie wartości dotyczą tej samej masy odniesienia (100 g). Porównanie 13 g/100 g z 8 g/100 g i 3,4 g/100 g jest równoważne porównaniu udziałów procentowych, więc dodatkowe przeliczenia nie zmienią wyniku.
Najczęściej uczniowie sugerują się skojarzeniem ("chleb ma dużo" albo "mleko jest zdrowe") zamiast odczytać liczby. Druga pomyłka to patrzenie na sumę makroskładników, mimo że pytanie dotyczy samej wartości białka.
Kluczowa jest kolumna Białko (g) oraz informacja, że wartości są podane dla 100 g. Pozostałe kolumny (tłuszcz, węglowodany) nie są potrzebne do wskazania produktu z największą ilością białka.
W niektórych kontekstach można tak interpretować "udział", ale w tym typie zadań szkolno-egzaminacyjnych, gdy dane są podane w 100 g, zwykle chodzi o masowy udział w produkcie (g/100 g). Wtedy porównuje się same wartości białka.
Znajomość surowców bogatych w białko pomaga np. w doborze składników do wyrobów (kremy, bezy, biszkopty), planowaniu receptur pod kątem wartości odżywczej oraz przy komunikacji z klientem zainteresowanym składem produktu.
Jaja są ważne m.in. w biszkoptach, ciastach ucieranych, ptysiowych, bezach i niektórych kremach. Wnoszą białko i wpływają na strukturę (spulchnienie, wiązanie), co jest istotne technologicznie w cukiernictwie.
Nie. Uwzględniaj tylko te kolumny, o które pyta treść zadania. Jeśli pytanie dotyczy białka, porównujesz białko. Tłuszcz i węglowodany są potrzebne dopiero przy pytaniach o kaloryczność, bilans makroskładników lub proporcje.
1) Zaznacz masę odniesienia (np. 100 g).
2) Podkreśl, o który składnik chodzi.
3) Porównaj liczby w jednej kolumnie.
4) Uważaj na odpowiedzi typu "wszystkie takie same" – sprawdź, czy dane faktycznie są równe.
info

Około 82% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Specjaliści zwracają uwagę: "W tabeli podano ilość białka w 100 g produktu.Aby wskazać najwyższy udział białka, porównujemy wartości w kolumnie "Białko (g)"."

Źródła:

  • USDA FoodData Central (baza danych składu żywności), https://fdc.nal.usda.gov/ (dostęp: 2026-02-26)
  • European Food Information Resource (EuroFIR) – informacje o danych żywieniowych i bazach składu żywności, https://www.eurofir.org/ (dostęp: 2026-02-26)

Materiały:

  • Podręczniki z podstaw żywienia człowieka i towaroznawstwa żywności
  • Materiały o interpretacji etykiet żywieniowych i tabel wartości odżywczej
  • Ćwiczenia z porównywania wartości odżywczych surowców używanych w cukiernictwie

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego