KWALIFIKACJA OGR3 - TEST WIEDZY NR 1

PYTANIE NR 19.
Rozważ następującą tabelę przedstawiającą właściwości różnych typów gleb:
Typ gleby Przepuszczalność wody Zawartość składników organicznych pH
Gleba piaszczysta wysoka niska neutralne do lekko kwasowe
Gleba gliniasta niska wysoka neutralne do lekko zasadowe
Gleba torfowa średnia wysoka kwasowe
Gleba ilasta średnia średnia neutralne
Na podstawie powyższej tabeli, wybierz najodpowiedniejszą glebę do uprawy roślin ozdobnych o wysokim zapotrzebowaniu na składniki pokarmowe.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Gleba gliniasta ma w tabeli wskazaną wysoką zawartość składników organicznych, co zwykle wiąże się z większą zasobnością w składniki pokarmowe i lepszą zdolnością ich zatrzymywania. Dla roślin o wysokim zapotrzebowaniu pokarmowym jest to korzystniejsze niż gleba piaszczysta (uboga) czy torfowa (kwaśna).

Pełne wyjaśnienie:

Rośliny ozdobne o wysokim zapotrzebowaniu na składniki pokarmowe wymagają podłoża, które nie tylko dostarcza składników, ale też potrafi je zatrzymywać i udostępniać w czasie. W przedstawionej tabeli najprostszym wskaźnikiem takiej "zasobności" jest zawartość składników organicznych.

Odpowiedź "Gleba gliniasta" jest poprawna, ponieważ w tabeli ma jednocześnie:

  • wysoką zawartość składników organicznych (czyli potencjalnie większą żyzność),
  • neutralne do lekko zasadowe pH, które dla wielu roślin ozdobnych sprzyja dostępności części składników (np. fosforu, wapnia, magnezu),
  • niską przepuszczalność, co zwykle oznacza większą retencję wody i mniejsze wymywanie nawozów (choć wymaga uwagi, by nie doprowadzić do zastoisk).

Dlaczego pozostałe propozycje są mniej trafne w świetle tabeli:

  • "Gleba piaszczysta" ma niską zawartość składników organicznych. W praktyce taka gleba łatwo się przesusza i szybko traci składniki przez wymywanie, więc rośliny o dużych wymaganiach pokarmowych zwykle potrzebują intensywniejszego nawożenia i poprawy struktury.
  • "Gleba torfowa" ma co prawda wysoką zawartość składników organicznych, ale w tabeli wskazano kwaśne pH. Dla wielu roślin ozdobnych (nie wszystkich) zbyt kwaśny odczyn może ograniczać dostępność niektórych składników i wymagać korekty (np. odkwaszania) albo doboru gatunków kwaśnolubnych. Bez doprecyzowania preferencji pH roślin wybór torfu nie musi być "najodpowiedniejszy".
  • "Gleba ilasta" ma tylko średnią zawartość składników organicznych, więc jako podłoże dla roślin o wysokich wymaganiach pokarmowych wypada słabiej niż gleba z poziomem "wysokim".

Wskazówka egzaminacyjna: gdy pytanie opiera się na tabeli, najpierw wybierz parametr bezpośrednio powiązany z kryterium (tu: zapotrzebowanie na składniki pokarmowe → zasobność/materia organiczna), a dopiero potem sprawdzaj warunki "drugorzędne" (pH, przepuszczalność), które mogą ograniczać wybór.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Wysoka zawartość materii organicznej (próchnicy) zwykle oznacza większą żyzność i lepszą zdolność gleby do zatrzymywania wody oraz składników pokarmowych. W praktyce może to zmniejszać ryzyko szybkiego "wypłukiwania" nawozów i poprawiać warunki dla roślin o dużych wymaganiach.
Przy wysokiej przepuszczalności (np. gleby piaszczyste) woda szybko przesiąka, a składniki pokarmowe mogą być łatwo wymywane, więc częściej stosuje się mniejsze dawki nawozu i dodatki poprawiające retencję. Przy niskiej przepuszczalności trzeba uważać na zastoiska wodne i niedotlenienie korzeni.
Odczyn pH wpływa na rozpuszczalność związków w glebie i aktywność mikroorganizmów, a przez to na dostępność składników dla roślin. Zbyt kwaśne lub zbyt zasadowe pH może utrudniać pobieranie części pierwiastków, nawet gdy są obecne w glebie, dlatego pH bywa kryterium doboru podłoża.
Kwaśne podłoża (często z dodatkiem torfu) preferują rośliny kwaśnolubne, np. wiele gatunków wrzosowatych. W zadaniach egzaminacyjnych ważne jest doprecyzowanie, czy mowa o roślinach kwaśnolubnych, czy o roślinach o dużych wymaganiach pokarmowych bez wskazania preferencji pH.
Nie zawsze. Gleba gliniasta bywa zasobna i dobrze trzyma wodę, ale przy złej strukturze może się zaskorupiać i powodować zastoiska wodne. W praktyce często poprawia się ją przez spulchnianie i dodatki strukturotwórcze. W tym pytaniu decydują jednak parametry podane w tabeli.
Gleba piaszczysta jest lekka, sypka i łatwo się rozsypuje w dłoniach; po podlaniu szybko przesycha. Zwykle trudniej uformować z niej wałeczek lub kulkę. To wskazówki terenowe, ale do pewnej oceny (np. pH i zasobności) i tak przydają się proste testy glebowe.
Częsty błąd to wybór odpowiedzi na podstawie jednego, "atrakcyjnego" parametru (np. tylko pH albo tylko przepuszczalności) i pominięcie kryterium z pytania. Drugi błąd to automatyczne skojarzenie "torf = najlepsze podłoże", mimo że kwaśny odczyn nie pasuje do wielu roślin.
Gleba ilasta może być korzystniejsza, gdy potrzebujesz bardziej zrównoważonych warunków wodno-powietrznych i unikasz ryzyka zastoisk wodnych typowych dla cięższych gleb. Jeśli jednak priorytetem jest bardzo wysoka zasobność pokarmowa, sama "średnia" zawartość organiczna może okazać się niewystarczająca.
Najczęściej zwiększa się zawartość materii organicznej przez kompost, obornik przekompostowany lub inne dodatki próchniczne, a także stosuje się ściółkowanie. Celem jest poprawa retencji wody i ograniczenie wymywania składników. Nawożenie bywa częstsze, ale w mniejszych dawkach.
Warto ćwiczyć łączenie cech gleby (tekstura, przepuszczalność, próchnica, pH) z wymaganiami roślin i zabiegami pielęgnacyjnymi. Pomaga robienie krótkich notatek: "gleby lekkie = szybkie przesychanie i wymywanie", "wysoka próchnica = większa żyzność". Dobrze też przećwiczyć typowe gatunki kwaśnolubne.
info

Statystycznie 56% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Gleba gliniasta ma w tabeli wskazaną wysoką zawartość składników organicznych, co zwykle wiąże się z większą zasobnością w składniki pokarmowe i lepszą zdolnością ich zatrzymywania."

Źródła:

  • Wikipedia: "Gleba" (właściwości i czynniki żyzności) https://pl.wikipedia.org/wiki/Gleba (dostęp: 2026-03-02)
  • Wikipedia: "pH gleby" (odczyn a dostępność składników) https://pl.wikipedia.org/wiki/PH_gleby (dostęp: 2026-03-02)
  • Wikipedia: "Próchnica" (materia organiczna w glebie) https://pl.wikipedia.org/wiki/Pr%C3%B3chnica (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z gleboznawstwa dla kierunków ogrodniczych/architektury krajobrazu (rozdziały: właściwości fizyczne i chemiczne gleb)
  • Materiały dydaktyczne o pH i dostępności składników pokarmowych w glebie
  • Ćwiczenia praktyczne: analiza próbek gleby (tekstura, próchnica, pH) i dobór roślin do stanowiska

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego