KWALIFIKACJA ELE10 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 38.
Rysunek przedstawia
Ilustracja przedstawia schemat działania turbiny gazowej, co jest zgodne z odpowiedzią na pytanie egzaminacyjne.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Na rysunku turbiny gazowej zwykle widać ciąg: sprężarka, komora spalania i turbina na wspólnym wale oraz wylot spalin. Ogniwo wodorowe nie ma takiego zespołu wirującego, sprężarka rotorowa byłaby tylko jednym elementem, a kominek z płaszczem wodnym to urządzenie grzewcze budynków.

Pełne wyjaśnienie:

Rozpoznanie turbiny gazowej na rysunku opiera się na identyfikacji charakterystycznego układu elementów pracujących w szeregu przepływowym. Klasyczny schemat obejmuje: sprężarkę (zwiększa ciśnienie powietrza), komorę spalania (doprowadzenie paliwa i wytworzenie gorących spalin) oraz turbinę (rozprężenie spalin i oddanie pracy na wał).

Dlaczego poprawna jest "turbina gazowa"?
Na typowych przekrojach lub schematach blokowych widoczne są jednocześnie: część sprężarkowa, część spalania i część turbinowa, często połączone wspólnym wałem. To zestaw cech odróżniających kompletną jednostkę turbinową od pojedynczej maszyny przepływowej.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • Ogniwo wodorowe (paliwowe) jest urządzeniem elektrochemicznym. W ujęciu konstrukcyjnym nie ma komory spalania i turbiny rozprężnej; schematy zwykle pokazują stos ogniw, membranę/elektrolit oraz obiegi gazów, a nie wirnikowe stopnie sprężarki i turbiny.
  • Sprężarka rotorowa to pojedyncze urządzenie służące do sprężania gazu. Nawet jeśli na rysunku widać wirnik i kierownice, sama sprężarka nie tworzy kompletnej turbiny gazowej bez komory spalania i części turbinowej.
  • Kominek z płaszczem wodnym i ręcznym dozowaniem powietrza dotyczy instalacji ogrzewania budynków. Taki wyrób ma palenisko, drzwiczki, wymiennik/płaszcz wodny i króćce instalacji CO, a nie ciąg sprężanie–spalanie–rozprężanie typowy dla energetyki turbinowej.

Wskazówka egzaminacyjna: szukaj na rysunku "trójki" sprężarka–spalanie–turbina oraz wspólnego wału. Jeśli widzisz tylko maszynę sprężającą bez spalania, to najczęściej sama sprężarka, a jeśli brak części wirujących i jest układ elektrochemiczny, to ogniwo paliwowe.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Turbina gazowa to silnik cieplny, w którym powietrze jest sprężane, następnie w komorze spalania ogrzewane przez spalanie paliwa, a gorące spaliny rozprężają się w turbinie, oddając pracę na wał (często do napędu generatora).
Najczęściej rozpoznasz trzy elementy: sprężarkę, komorę spalania i turbinę. Często widać też wspólny wał, układ doprowadzenia paliwa oraz kanał wylotowy spalin.
Sprężarka rotorowa jest tylko jednym urządzeniem służącym do podnoszenia ciśnienia gazu. Turbina gazowa to cały układ (sprężarka + spalanie + turbina). Bez komory spalania i części turbinowej nie ma konwersji energii w typowym obiegu turbiny gazowej.
Ogniwo wodorowe (paliwowe) działa elektrochemicznie, więc na rysunku szuka się raczej stosu ogniw, membrany/elektrolitu i obiegów gazów. W turbinie gazowej dominują części wirujące: stopnie sprężarki i turbiny oraz kanały przepływowe spalin.
Komora spalania jest zwykle między sprężarką a turbiną. Na schemacie może być pokazana jako większa komora/sekcja z doprowadzeniem paliwa i mieszaniem z powietrzem sprężonym. Jej obecność jest kluczową wskazówką, że to nie sama sprężarka.
Raczej nie, bo kominek ma cechy instalacji grzewczej: palenisko, obudowę, często drzwiczki i płaszcz wodny z króćcami do CO. W turbinie gazowej widoczny jest ciąg maszyn przepływowych i brak elementów typowych dla ogrzewania pomieszczeń.
W praktyce energetycznej spotyka się głównie paliwa gazowe (np. gaz ziemny) oraz inne paliwa dopuszczone przez konstrukcję i instalację. W zadaniach egzaminacyjnych ważniejsze jest rozpoznanie, że spalanie zachodzi w komorze spalania, a nie w palenisku jak w kotłach/kominkach.
Turbiny gazowe wybiera się m.in. tam, gdzie liczy się szybki rozruch i elastyczna praca (np. pokrywanie szczytów). Turbiny parowe są typowe dla układów z kotłem i parą. Na egzaminie często sprawdza się rozróżnianie tych technologii po elementach schematu.
Najczęstsze pomyłki to: branie sprężarki za całe urządzenie, ignorowanie obecności komory spalania, mylenie z technologiami wodorowymi "bo modne", oraz wybór odpowiedzi kojarzącej się z ogrzewaniem budynków (kominek), mimo że skala i budowa są inne.
Ćwicz na przekrojach i schematach blokowych: wypisz elementy (sprężarka, spalanie, turbina, generator) i zaznacz ich kolejność przepływu. Pomaga też porównywanie par: turbina gazowa vs sprężarka, turbina gazowa vs ogniwo paliwowe, źródło przemysłowe vs urządzenie domowe.
info

Statystycznie 63% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Eksperci podkreślają: "Na rysunku turbiny gazowej zwykle widać ciąg: sprężarka, komora spalania i turbina na wspólnym wale oraz wylot spalin."

Źródła:

  • Boyce M.P., Gas Turbine Engineering Handbook (4th Edition), Elsevier, 2011, rozdz. 1–2 (opis budowy i pracy turbiny gazowej).
  • Cohen H., Rogers G.F.C., Saravanamuttoo H.I.H., Gas Turbine Theory (6th Edition), Pearson, 2009, rozdz. 1–3 (układ sprężarka–komora spalania–turbina).

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z maszyn cieplnych i maszyn przepływowych (turbiny, sprężarki)
  • Materiały dydaktyczne producentów turbin (schematy blokowe, przekroje, opisy elementów)
  • Zestawy zadań egzaminacyjnych z rozpoznawania urządzeń na rysunkach

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego