KWALIFIKACJA MED3 + MED14 - CZERWIEC 2012

PYTANIE NR 13.
Sfigmomanometr służy do
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Sfigmomanometr (ciśnieniomierz) jest przyrządem używanym do pomiaru ciśnienia tętniczego krwi.
Nie służy do cewnikowania ani karmienia przez zgłębnik, ponieważ są to procedury wymagające innych zestawów. Nie mierzy też temperatury – do tego używa się termometru.

Pełne wyjaśnienie:

Sfigmomanometr to przyrząd przeznaczony do pomiaru ciśnienia tętniczego krwi. W praktyce opiekuńczo‑pielęgnacyjnej pomiar ciśnienia jest jednym z podstawowych parametrów życiowych obserwowanych u osoby chorej i niesamodzielnej (obok tętna, oddechu, temperatury i saturacji – jeśli jest dostępny pulsoksymetr).

Odpowiedź "mierzenia ciśnienia" jest poprawna, ponieważ sfigmomanometr zawiera element pomiarowy (manometr) oraz mankiet uciskowy i służy do oceny wartości skurczowej i rozkurczowej ciśnienia tętniczego. Niezależnie od tego, czy jest to aparat manualny, czy elektroniczny, jego zastosowanie dotyczy właśnie ciśnienia.

Pozostałe propozycje opisują zupełnie inne czynności i wymagają innego sprzętu:

  • "cewnikowania" – to procedura z zakresu urologii, do której potrzebny jest cewnik, jałowy zestaw oraz przestrzeganie zasad aseptyki; nie ma związku z ciśnieniomierzem.
  • "karmienia przez zgłębnik" – dotyczy żywienia dojelitowego; wykorzystuje się zgłębnik, strzykawkę/ pompę żywieniową i odpowiednie mieszaniny. Sfigmomanometr nie pełni tu żadnej funkcji.
  • "mierzenia temperatury ciała" – do tego służy termometr (np. elektroniczny, bezdotykowy). Choć oba pomiary dotyczą oceny stanu pacjenta, są wykonywane różnymi urządzeniami.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w odpowiedziach pojawiają się czynności zabiegowe (np. cewnikowanie, karmienie dojelitowe) i pomiary, warto najpierw rozpoznać, czy nazwa przyrządu jest związana z pomiarem. Końcówka "-manometr" jest typowa dla urządzeń mierzących ciśnienie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Sfigmomanometr to przyrząd do pomiaru ciśnienia tętniczego krwi (potocznie: ciśnieniomierz). Używa się go do kontroli parametrów życiowych pacjenta, np. w domu, przychodni czy placówce opiekuńczej.
Najczęściej obejmuje mankiet, gruszkę do pompowania, zawór do spuszczania powietrza oraz manometr wskazujący ciśnienie. Do osłuchowego pomiaru zwykle używa się też stetoskopu.
Ponieważ mierzy ciśnienie w mankiecie i pośrednio ciśnienie tętnicze, a nie ciepłotę ciała. Temperatura wymaga czujnika termicznego (termometru), a zasada działania i skala pomiaru są zupełnie inne.
Typowe błędy to zły rozmiar mankietu, za luźne lub za ciasne założenie, pomiar w trakcie rozmowy lub bez odpoczynku, ręka poniżej/ powyżej poziomu serca oraz wykonywanie pomiaru od razu po wysiłku lub stresie.
Gdy wynik jest wyraźnie odmienny od typowych wartości pacjenta, pojawiają się objawy (np. zawroty głowy, osłabienie, duszność, ból w klatce), albo gdy ciśnienie jest bardzo wysokie lub bardzo niskie. Zgłoszenie powinno trafić do pielęgniarki/lekarza zgodnie z procedurą.
W praktyce tak: sfigmomanometr to fachowa nazwa aparatu do pomiaru ciśnienia tętniczego, a ciśnieniomierz to nazwa potoczna. Na egzaminie zwykle uznaje się je jako synonimy w tym kontekście.
Rozmiar mankietu dobiera się do obwodu ramienia. Zbyt mały mankiet może zawyżać wynik, a zbyt duży zaniżać. W praktyce korzysta się z oznaczeń na mankiecie (np. zakres obwodu) i dopasowuje je do pacjenta.
Mankiet zakłada się na ramię (zwykle 2–3 cm nad zgięciem łokciowym), na gołą skórę lub cienką warstwę odzieży, tak aby przewód i znacznik tętnicy były ustawione zgodnie z instrukcją. Ręka powinna być podparta na poziomie serca.
Manualny wymaga pompowania gruszką i często osłuchu stetoskopem, a elektroniczny zwykle wykonuje pomiar automatycznie i wyświetla wynik. Elektroniczne są wygodniejsze, ale wrażliwe na ruch i nieprawidłowe ułożenie; manualne wymagają większej wprawy.
Najlepiej mierzyć na gołej skórze, bo ubranie może zmieniać ułożenie mankietu i zwiększać ucisk. Dopuszczalne bywa bardzo cienkie ubranie bez fałd, ale w praktyce dla wiarygodności pomiaru zaleca się odsłonięcie ramienia.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 83% zdających egzamin. średnio łatwe

Według specjalistów z branży: "Nie mierzy też temperatury – do tego używa się termometru."

Źródła:

  • MedlinePlus (U.S. National Library of Medicine) – "High Blood Pressure: Measuring your blood pressure" (opis pomiaru i aparatu do ciśnienia), https://medlineplus.gov/highbloodpressure.html - dostęp 2026-02-27
  • Encyclopaedia Britannica – hasło "sphygmomanometer" (definicja i zastosowanie przyrządu), https://www.britannica.com/technology/sphygmomanometer - dostęp 2026-02-27
  • Wikipedia (PL) – "Sfigmomanometr" (opis przyrządu i zastosowania), https://pl.wikipedia.org/wiki/Sfigmomanometr - dostęp 2026-02-27

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z kwalifikacji opiekuna medycznego dotyczące parametrów życiowych i sprzętu medycznego
  • Instrukcje producentów dotyczące użytkowania ciśnieniomierzy (manuale użytkownika)
  • Strony edukacyjne z opisem pomiaru ciśnienia i budowy sfigmomanometru

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego