W silniku synchronicznym prędkość wirnika w stanie ustalonym jest (w przybliżeniu idealnym) równa prędkości synchronicznej pola. Oznacza to, że nie zależy ona bezpośrednio od obciążenia (jak w silniku asynchronicznym), lecz głównie od częstotliwości napięcia wyjściowego przemiennika oraz od liczby biegunów maszyny.
Do obliczeń stosuje się jedną z równoważnych postaci wzoru:
- ns = 60 · f / p, gdzie: f – częstotliwość w Hz, p – liczba par biegunów,
- albo ns = 120 · f / P, gdzie P – liczba biegunów.
W praktyce egzaminacyjnej kluczowe jest poprawne odczytanie z rysunku/ekranu przemiennika wartości f (częstotliwości zadanej lub aktualnej) oraz właściwe rozumienie, czy podana jest liczba biegunów, czy liczba par biegunów. Pomylenie tych wielkości daje wynik różniący się zwykle dwukrotnie.
Dlaczego poprawna jest odpowiedź "1500 obr./min"? Ponieważ jest to wynik typowy dla przypadku, gdy z nastaw przemiennika wynika f = 50 Hz i silnik ma 2 pary biegunów (czyli 4 bieguny): wtedy ns = 60·50/2 = 1500 obr./min.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- "50 obr./min" zwykle wynika z pomylenia Hz z obr./min (brak przelicznika 60) albo z błędnego założenia skrajnie małej częstotliwości.
- "400 obr./min" może pojawić się przy błędnym podstawieniu liczby biegunów/par biegunów lub przyjęciu innej częstotliwości bez uzasadnienia w nastawach.
- "4,8 obr./min" jest nielogicznie małą wartością dla typowego napędu i wskazuje na błąd skali/konwersji jednostek (np. dodatkowe, nieuzasadnione dzielenie).
Wskazówka do nauki: zapamiętaj, że dla 50 Hz często spotyka się "pakiet" prędkości synchronicznych: 3000 obr./min (2 bieguny), 1500 obr./min (4 bieguny), 1000 obr./min (6 biegunów), 750 obr./min (8 biegunów) – ale zawsze potwierdź to danymi z zadania.