Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA CHM4 - TEST WIEDZY NR 11



PYTANIE NR 24.
Składnik Ilość (g/L)
Agar 15
Pepton 10
Ekstrakt drożdżowy 5
NaCl 5
Na podstawie powyższej tabeli, ile gramów poszczególnych składników będzie potrzebne do przygotowania 2 litrów podłoża?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wartości w tabeli podano w g/L, czyli na 1 litr.
Aby przygotować 2 L podłoża, każdą ilość należy pomnożyć przez 2: agar 15→30 g, pepton 10→20 g, ekstrakt drożdżowy 5→10 g, NaCl 5→10 g. Pozostałe odpowiedzi odpowiadają 1 L, 4 L lub 0,5 L.

Pełne wyjaśnienie:

W tabeli podano skład w jednostkach g/L, czyli ile gramów danej substancji przypada na 1 litr gotowego podłoża. Gdy przygotowujesz inną objętość, a skład ma pozostać taki sam, ilości wszystkich składników skaluje się proporcjonalnie do objętości.

Dla 2 litrów współczynnik skali wynosi: 2 L / 1 L = 2. Dlatego każdą wartość z tabeli mnożysz przez 2:

  • agar: 15 g/L × 2 L = 30 g
  • pepton: 10 g/L × 2 L = 20 g
  • ekstrakt drożdżowy: 5 g/L × 2 L = 10 g
  • NaCl: 5 g/L × 2 L = 10 g

Odpowiedź z wartościami 15 g, 10 g, 5 g, 5 g jest błędna, bo odpowiada przygotowaniu 1 litra (brak przeliczenia). Zestaw 60 g, 40 g, 20 g, 20 g odpowiadałby 4 litrom, bo jest czterokrotnością wartości na 1 L. Wartości 7,5 g, 5 g, 2,5 g, 2,5 g to połowa, czyli skład dla 0,5 litra.

W praktyce laboratoryjnej warto robić szybki "test sensowności": jeśli objętość rośnie dwukrotnie, to masa każdego składnika też powinna wzrosnąć dwukrotnie. Ułatwia to wychwycenie typowych pomyłek związanych z jednostkami.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co oznacza jednostka g/L w składzie podłoża?
g/L oznacza liczbę gramów substancji przypadającą na 1 litr roztworu lub podłoża. To stężenie masowe: aby policzyć masę dla innej objętości, mnożysz wartość g/L przez objętość w litrach.
Jak obliczyć masę składnika, gdy znam stężenie w g/L i objętość w litrach?
Stosuje się zależność m = c × V, gdzie m to masa (g), c to stężenie (g/L), a V to objętość (L). Dla 2 L po prostu mnożysz każdą wartość z tabeli przez 2.
Dlaczego przy 2 litrach trzeba podwoić ilości wszystkich składników?
Bo stężenie w g/L jest stałe i zależy liniowo od objętości. Jeśli przygotowujesz dwa razy większą objętość, to aby zachować to samo stężenie, musisz dodać dwa razy więcej każdego składnika.
Jakie błędy najczęściej popełnia się przy przeliczaniu g/L na gramy?
Najczęstsze są: pozostawienie wartości "na 1 L" bez przeliczenia, pomylenie L z mL (np. 2 L z 200 mL), oraz przeliczenie tylko jednego składnika. Pomaga zapisanie wzoru m = c × V i kontrola, czy wynik rośnie proporcjonalnie.
Czy odpowiedź z wartościami jak w tabeli oznacza przygotowanie 1 litra?
Tak. Jeśli w tabeli jest 15 g/L i wpisujesz 15 g, to oznacza, że liczysz dla 1 L. Dla 2 L ta masa musi być większa. To szybki sposób na weryfikację, czy nie zapomniałeś o mnożeniu przez objętość.
Kiedy w laboratorium stosuje się przeliczenia na większą objętość podłoża?
Gdy trzeba przygotować więcej płytek Petriego lub większą serię badań i 1 litr nie wystarcza. Wtedy skalujesz recepturę (np. na 2 L, 5 L), aby zachować identyczny skład i porównywalne warunki hodowli.
Jak sprawdzić, czy wynik ma sens bez ponownego liczenia wszystkiego?
Zrób kontrolę proporcji: jeśli objętość wzrosła 2×, każda masa też powinna wzrosnąć 2×. Jeśli widzisz 4× większe wartości, to policzyłeś jak dla 4 L; jeśli 0,5×, to jak dla pół litra. To szybki test "na zdrowy rozsądek".
Czy przeliczenie działa tak samo dla wszystkich składników, np. NaCl i agaru?
Tak, w tym typie zadania każdy składnik podany w g/L przelicza się identycznie: mnożysz przez objętość w litrach. Różnią się tylko liczby. Wyjątkiem byłyby sytuacje z innymi jednostkami lub dodatkami "do smaku", ale tu skład jest jednoznacznie tabelaryczny.
Jak przeliczyć te same dane, gdy objętość wynosi 0,5 L albo 4 L?
Zawsze mnożysz przez objętość w litrach. Dla 0,5 L mnożysz przez 0,5 (czyli dzielisz przez 2), a dla 4 L mnożysz przez 4. To to samo podejście co dla 2 L, tylko inny współczynnik skali.
Jak przygotować się do zadań z przeliczeń stężeń na egzaminie technika analityka?
Ćwicz trzy rzeczy: (1) rozpoznawanie jednostek (g/L, mg/mL, %), (2) wzory typu m = c × V, (3) szybkie kontrole proporcji. Rozwiązuj krótkie zadania na skalowanie receptur i rozcieńczenia, aż rachunki staną się automatyczne.
info

Około 75% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że wartości w tabeli podano w g/L, czyli na 1 litr.Aby przygotować 2 L podłoża, każdą ilość należy pomnożyć przez 2: agar 15→30 g, pepton 10→20 g, ekstrakt drożdżowy 5→10 g, NaCl 5→10 g.

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Stężenie" – sekcja o stężeniu masowym i zapisie jednostek (g/L), https://pl.wikipedia.org/wiki/St%C4%99%C5%BCenie (dostęp: 2026-03-02)
  • Wikipedia (PL): "Litr" – definicja jednostki objętości, https://pl.wikipedia.org/wiki/Litr (dostęp: 2026-03-02)
  • IUPAC Gold Book: "mass concentration" (definicja ρ = m/V, typowe jednostki), https://goldbook.iupac.org/terms/view/M03724 (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z obliczeń laboratoryjnych (stężenia, rozcieńczenia, jednostki)
  • Podręczniki/opracowania do mikrobiologii laboratoryjnej opisujące podłoża i ich skład
  • Ćwiczenia rachunkowe: przeliczanie g/L, mg/mL, % m/v dla różnych objętości
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego