KWALIFIKACJA EKA1 - STYCZEŃ 2009

PYTANIE NR 3.
Skutkiem powszechnego zastosowania komputerów w przedsiębiorstwach i urzędach jest bezrobocie
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Bezrobocie technologiczne powstaje, gdy postęp techniczny (np. komputeryzacja i automatyzacja) ogranicza zapotrzebowanie na pracę lub zmienia strukturę stanowisk.
Bezrobocie sezonowe wynika z pór roku, frykcyjne z krótkotrwałej zmiany pracy, a koniunkturalne z wahań cyklu gospodarczego.

Pełne wyjaśnienie:

W pytaniu opisano sytuację, w której powszechne zastosowanie komputerów w przedsiębiorstwach i urzędach prowadzi do ograniczenia liczby etatów lub zastępowania części czynności wykonywanych dotąd przez ludzi rozwiązaniami informatycznymi. Taki mechanizm jest typowy dla bezrobocia technologicznego, czyli bezrobocia powstającego na skutek postępu technicznego, automatyzacji i zmiany technologii pracy.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Sezonowe – wiąże się z sezonowością prac (np. turystyka, rolnictwo, budownictwo), gdzie zatrudnienie rośnie i spada zależnie od pory roku. Komputeryzacja nie jest przyczyną sezonowości.
  • Frykcyjne – dotyczy krótkookresowego bezrobocia wynikającego z naturalnej rotacji na rynku pracy: zmiany miejsca pracy, przeprowadzki, wchodzenia absolwentów na rynek. Nie wynika bezpośrednio z zastępowania pracy przez technologię.
  • Koniunkturalne – jest efektem wahań aktywności gospodarczej (recesja/boom). Gdy popyt w gospodarce spada, firmy redukują zatrudnienie. W pytaniu przyczyna jest inna: wdrożenie technologii i informatyzacja procesów.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawiają się hasła typu "automatyzacja", "komputeryzacja", "robotyzacja", "zastąpienie pracowników przez system", najczęściej chodzi o bezrobocie technologiczne. Gdy mowa o porach roku – sezonowe; o recesji – koniunkturalne; o zmianie pracy i dopasowaniu ofert – frykcyjne.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Bezrobocie technologiczne to utrata pracy lub spadek zapotrzebowania na pracę wynikające z postępu technicznego, np. automatyzacji, komputeryzacji lub robotyzacji. Kluczowe jest to, że przyczyną jest zmiana technologii wykonywania zadań, a nie sezon czy recesja.
Komputeryzacja może zastępować część czynności wykonywanych przez pracowników (np. ewidencję, rozliczenia, obsługę dokumentów) i zmniejszać liczbę etatów. Często jednocześnie rośnie popyt na nowe kompetencje, ale osoby bez nich mogą czasowo pozostawać bez pracy.
Technologiczne wynika z wdrożenia nowych technologii i automatyzacji, które zmieniają strukturę stanowisk. Sezonowe zależy od pory roku i cykliczności prac (np. rolnictwo, turystyka). W sezonowym zatrudnienie wraca wraz ze zmianą sezonu, a w technologicznym potrzebne bywa przekwalifikowanie.
Bezrobocie frykcyjne to krótkookresowe bezrobocie związane z naturalną rotacją: zmiana pracy, poszukiwanie lepszego zatrudnienia, przeprowadzka, wejście absolwentów na rynek. Mechanizm to czas potrzebny na dopasowanie pracownika do oferty, a nie spadek popytu czy technologia.
Bezrobocie koniunkturalne (cykliczne) pojawia się, gdy gospodarka spowalnia, spada popyt na towary i usługi, a firmy ograniczają produkcję i zatrudnienie. Jest silnie związane z fazami cyklu gospodarczego (np. recesją), a nie z porą roku czy informatyzacją procesów.
Nie zawsze. Automatyzacja może redukować niektóre stanowiska, ale jednocześnie tworzyć nowe (np. administracja systemów, analiza danych) i podnosić produktywność. W praktyce kluczowe jest tempo zmian oraz możliwość przekwalifikowania pracowników i dopasowania kompetencji do nowych ról.
Szukaj słów-kluczy opisujących przyczynę: technologia/komputery/roboty → technologiczne; pora roku i sezon pracy → sezonowe; recesja/spadek popytu w gospodarce → koniunkturalne; zmiana pracy, przerwa na poszukiwania, dopasowanie ofert → frykcyjne.
Częsty błąd to wybór odpowiedzi "na skojarzenie" zamiast po przyczynie: np. mieszanie koniunkturalnego z każdym problemem firmy albo sezonowego z każdą zmianą w zatrudnieniu. Pomaga prosta zasada: najpierw ustal, co jest źródłem zmiany (technologia, sezon, cykl, dopasowanie).
W administracji (np. urzędy pracy, jednostki obsługi klienta) kontaktuje się z osobami bezrobotnymi i trzeba rozumieć przyczyny utraty pracy. Rozróżnienie typów bezrobocia ułatwia kierowanie do właściwych form wsparcia, szkoleń lub poradnictwa zawodowego.
Stosuj krótkie definicje i przykłady: technologiczne = zastąpienie pracy przez technikę; sezonowe = prace zależne od pory roku; koniunkturalne = recesja i spadek popytu; frykcyjne = czas szukania pracy i dopasowania ofert. Ćwicz na 5–10 opisach przypadków, nie tylko na definicjach.
info

Statystycznie 67% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Bezrobocie technologiczne powstaje, gdy postęp techniczny (np. komputeryzacja i automatyzacja) ogranicza zapotrzebowanie na pracę lub zmienia strukturę stanowisk."

Źródła:

  • Encyklopedia PWN – hasło: "bezrobocie" (podział i definicje rodzajów bezrobocia) – https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/bezrobocie;3877236.html - dostęp 2026-02-18
  • Wikipedia (PL) – hasło: "Bezrobocie technologiczne" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Bezrobocie_technologiczne - dostęp 2026-02-18
  • Wikipedia (PL) – hasło: "Bezrobocie" (sekcje dot. rodzajów bezrobocia, m.in. frykcyjnego, koniunkturalnego, sezonowego) – https://pl.wikipedia.org/wiki/Bezrobocie - dostęp 2026-02-18

Materiały:

  • Podręcznik do podstaw ekonomii (rozdziały: rynek pracy, bezrobocie, polityka rynku pracy)
  • Słowniki i encyklopedie ekonomiczne (hasła: bezrobocie technologiczne, frykcyjne, koniunkturalne, sezonowe)
  • Materiały edukacyjne o automatyzacji i jej wpływie na rynek pracy (opracowania instytucji publicznych i uczelni)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego