KWALIFIKACJA EKA4 - STYCZEŃ 2013

PYTANIE NR 12.
Spółka zakupiła dwuletnie obligacje Skarbu Państwa. Ich równowartość w bilansie spółki zostanie ujęta w pozycji
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zakupione obligacje są dla spółki aktywem, więc wykazuje się je w inwestycjach, a nie w zobowiązaniach.
O podziale na krótkoterminowe i długoterminowe decyduje to, czy do terminu wymagalności pozostaje więcej niż 12 miesięcy licząc od dnia bilansowego. Dwuletnie obligacje co do zasady spełniają kryterium inwestycji długoterminowej.

Pełne wyjaśnienie:

Obligacje Skarbu Państwa zakupione przez spółkę są jej aktywem finansowym. Oznacza to, że w bilansie nie mogą być wykazane jako "zobowiązania" (zobowiązaniem byłyby obligacje wyemitowane przez jednostkę), lecz jako inwestycje.

Kluczowe jest następnie rozróżnienie, czy są to inwestycje krótkoterminowe czy długoterminowe. Zgodnie z definicyjnym kryterium stosowanym w rachunkowości, o klasyfikacji decyduje horyzont 12 miesięcy liczony od dnia bilansowego: jeśli dany składnik jest płatny/wymagalny lub przeznaczony do zbycia w ciągu 12 miesięcy od dnia bilansowego, zalicza się go do krótkoterminowych; w przeciwnym razie do długoterminowych.

W treści zadania wskazano "dwuletnie obligacje", czyli instrument o terminie zapadalności 24 miesiące. W typowym ujęciu egzaminacyjnym oznacza to, że na moment ujęcia w bilansie pozostaje do wykupu więcej niż 12 miesięcy, dlatego ich równowartość prezentuje się w inwestycjach długoterminowych.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "inwestycji krótkoterminowych" – byłoby właściwe dopiero wtedy, gdy do wykupu (lub planowanej sprzedaży) pozostałoby nie więcej niż 12 miesięcy od dnia bilansowego; samo określenie "dwuletnie" nie gwarantuje tego na każdy dzień bilansowy.
  • "zobowiązań długoterminowych" – to kategoria pasywów; spółka jako nabywca obligacji ma należność/inwestycję, a nie dług z tego tytułu.
  • "zobowiązań krótkoterminowych" – analogicznie, jest to pasywo i nie opisuje sytuacji zakupu obligacji.

W praktyce trzeba pamiętać o możliwej reklasyfikacji: wraz z upływem czasu długoterminowe obligacje mogą stać się krótkoterminowe, gdy do ich wykupu pozostanie mniej niż rok na kolejny dzień bilansowy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Decyduje pozostały czas do terminu wymagalności liczony od dnia bilansowego. Jeśli do wykupu (lub planowanej sprzedaży) jest nie więcej niż 12 miesięcy, ujmuje się je jako krótkoterminowe; gdy więcej niż 12 miesięcy – jako długoterminowe.
Zobowiązanie powstaje u emitenta obligacji, a nie u nabywcy. Spółka, która kupiła obligacje, posiada aktywo finansowe (inwestycję), czyli prawo do otrzymania przyszłych przepływów pieniężnych, dlatego wykazuje je po stronie aktywów.
Próg 12 miesięcy odnosi się do tego, co stanie się po dniu bilansowym. Sprawdzasz, ile czasu pozostało do wykupu/sprzedaży na dzień bilansowy. To częsty punkt egzaminacyjny: liczy się perspektywa bilansowa, a nie nazwa instrumentu.
Nie zawsze. "Dwuletnie" opisuje pierwotny termin zapadalności, ale w bilansie liczy się pozostały okres do wykupu na dzień bilansowy. Gdy zostanie mniej niż 12 miesięcy do terminu wykupu, takie obligacje należy wykazać jako inwestycje krótkoterminowe.
Gdy na kolejny dzień bilansowy do terminu wykupu (albo planowanej sprzedaży) pozostaje nie więcej niż 12 miesięcy. To praktyczna czynność na etapie sporządzania sprawozdania finansowego: zmienia się prezentacja w bilansie, choć instrument pozostaje ten sam.
Najczęściej: (1) utożsamienie obligacji z "zobowiązaniem" mimo że chodzi o zakup, (2) wybór kategorii na podstawie słowa "dwuletnie", bez sprawdzenia kryterium 12 miesięcy od dnia bilansowego, (3) mylenie terminu emisji z pozostałym czasem do wykupu.
Najpierw ustal stronę bilansu: inwestycje to aktywa (co spółka posiada), a zobowiązania to pasywa (co spółka jest winna). Dopiero potem wybieraj krótko- lub długoterminowe według zasady 12 miesięcy od dnia bilansowego.
Inwestycje to aktywa posiadane w celu osiągnięcia korzyści ekonomicznych (np. odsetek lub wzrostu wartości). Obligacje spełniają tę definicję: dają prawo do odsetek i zwrotu nominału. Dlatego obligacje zakupione przez spółkę klasyfikuje się jako inwestycje (aktywum).
Słowo "zakupiła" oznacza nabycie instrumentu, czyli powstanie składnika majątku (aktywa). Gdyby spółka "wyemitowała" obligacje, wtedy powstałoby zobowiązanie. Na egzaminie to jedno słowo często przesądza o właściwej stronie bilansu.
Stosuj standard egzaminacyjny: jeżeli instrument jest opisany jako "dwuletni", przyjmij, że do wykupu pozostaje > 12 miesięcy, więc to inwestycja długoterminowa. Jednocześnie pamiętaj o zasadzie: w realnej księgowości zawsze ocenia się pozostały czas do wykupu na dzień bilansowy.
info

Statystycznie 47% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Eksperci podkreślają: "Dwuletnie obligacje co do zasady spełniają kryterium inwestycji długoterminowej."

Źródła:

  • Ustawa o rachunkowości z 29 września 1994 r., art. 3 ust. 1 pkt 18b, tekst jednolity: Dz.U. 2023 poz. 120
  • Ustawa o rachunkowości z 29 września 1994 r., art. 3 ust. 1 pkt 17, tekst jednolity: Dz.U. 2023 poz. 120
  • Ustawa o rachunkowości z 29 września 1994 r., Załącznik nr 1 (wzór bilansu – pozycje inwestycji), tekst jednolity: Dz.U. 2023 poz. 120

Materiały:

  • Ustawa o rachunkowości – definicje inwestycji oraz aktywów finansowych krótko- i długoterminowych
  • Schemat bilansu (załącznik do ustawy o rachunkowości) z wyszczególnieniem pozycji inwestycji
  • Podręczniki do rachunkowości finansowej dla technika rachunkowości – klasyfikacja i wycena inwestycji

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego