Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA CHM3 - CZERWIEC 2018



PYTANIE NR 27.
Stężenie molowe 250 cm3 roztworu NaOH zawierającego 0,5 g substancji wynosi. Masa molowa NaOH = 40 g/mol
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Oblicz liczbę moli: n = m/M = 0,5 g / 40 g/mol = 0,0125 mol. Objętość 250 cm3 to 0,250 dm3. Stężenie molowe: c = n/V = 0,0125/0,250 = 0,05 mol/dm3. Pozostałe odpowiedzi wynikają zwykle z błędnej konwersji cm3 na dm3 lub pomylenia działań.

Pełne wyjaśnienie:

Stężenie molowe (molarność) definiuje się jako liczbę moli substancji rozpuszczonej przypadającą na 1 dm3 roztworu: c = n/V, gdzie c ma jednostkę mol/dm3, n – mol, a V – dm3.

Krok 1: liczba moli NaOH
Najpierw obliczamy liczbę moli z masy i masy molowej: n = m/M.
m = 0,5 g, M(NaOH) = 40 g/mol, więc:
n = 0,5 / 40 = 0,0125 mol.

Krok 2: przeliczenie objętości
Wzór wymaga dm3. Pamiętaj: 1 dm3 = 1000 cm3.
Zatem 250 cm3 = 250/1000 dm3 = 0,250 dm3.

Krok 3: obliczenie stężenia
c = n/V = 0,0125 mol / 0,250 dm3 = 0,05 mol/dm3.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • 0,01 mol/dm3 – typowy skutek błędnego zaokrąglenia lub pomylenia kolejności działań (np. "dzielenie przez 1" po niepoprawnym przeliczeniu objętości).
  • 0,10 mol/dm3 – często wynika z błędu w konwersji objętości (np. przyjęcie 250 cm3 jako 0,125 dm3 lub innej omyłkowej wartości) albo z podwojenia wyniku pośredniego.
  • 0,50 mol/dm3 – zwykle efekt pominięcia faktu, że 250 cm3 to 0,250 dm3, oraz przeliczenia o rząd wielkości (10×) wskutek błędu jednostek.

Wskazówka egzaminacyjna: w zadaniach na molarność najpierw sprawdź jednostki objętości. Jeśli w treści jest cm3 lub mL, niemal zawsze trzeba przejść na dm3 (L), inaczej wynik będzie 10× lub 1000× błędny.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest stężenie molowe i w jakich jednostkach się je podaje?
Stężenie molowe (molarność) to liczba moli substancji rozpuszczonej przypadająca na 1 dm3 roztworu. Najczęściej zapisuje się je jako mol/dm3 (równoważnie mol/L). W zadaniach kluczowe jest, aby objętość była w dm3.
Jak przeliczyć 250 cm3 na dm3 w zadaniach z roztworów?
Korzystasz z zależności 1 dm3 = 1000 cm3. Dlatego 250 cm3 dzielisz przez 1000: 250/1000 = 0,250 dm3. To najczęstszy krok, na którym uczniowie tracą punkt przez błąd rzędu wielkości.
Jak obliczyć liczbę moli z masy i masy molowej NaOH?
Stosujesz wzór n = m/M. Dla NaOH: jeśli masa m = 0,5 g, a masa molowa M = 40 g/mol, to n = 0,5/40 = 0,0125 mol. Dopiero tę liczbę moli podstawiasz do wzoru na stężenie c = n/V.
Dlaczego w obliczeniach molarności trzeba pilnować jednostek objętości?
Bo we wzorze c = n/V standardowo V jest w dm3. Jeśli podstawisz cm3 bez konwersji, wynik będzie zły (najczęściej 1000× lub 10×). Na egzaminie to typowa pułapka: liczby wyglądają poprawnie, ale jednostki się nie zgadzają.
Czy mol/dm3 i mol/L oznaczają to samo?
Tak. 1 dm3 to 1 litr, więc mol/dm3 = mol/L. Różni się tylko zapis. W odpowiedziach egzaminacyjnych w chemii szkolnej oba zapisy są traktowane jako równoważne, o ile zachowujesz spójność jednostek w obliczeniach.
Jakie są najczęstsze błędy przy obliczaniu stężenia molowego roztworu NaOH?
Najczęściej: (1) brak konwersji cm3 na dm3, (2) pomylenie molarności z g/dm3, (3) niepoprawne użycie masy molowej (np. wpisanie 4 zamiast 40), (4) zaokrąglanie zbyt wcześnie i utrata dokładności wyniku końcowego.
Jak szybko sprawdzić, czy wynik stężenia ma sens liczbowy?
Oszacuj: 0,5 g NaOH przy M=40 g/mol to ok. 0,0125 mola. Jeśli masz 0,25 dm3 roztworu, to dzielenie przez 0,25 zwiększy wynik około 4×, czyli ok. 0,05 mol/dm3. Taki "test rozsądku" pomaga wyłapać błędy jednostek.
Kiedy w laboratorium technika analityka używa się roztworów NaOH o znanym stężeniu?
Roztwory NaOH o znanym stężeniu stosuje się m.in. w miareczkowaniach kwas–zasada (alkalimetria), do przygotowania środowiska zasadowego w oznaczeniach oraz do regulacji pH. Znajomość molarności umożliwia poprawne obliczanie ilości reagentu i interpretację wyników.
Co oznacza zapis "masa molowa NaOH = 40 g/mol" w obliczeniach?
To informacja, że 1 mol NaOH ma masę 40 g. Używasz jej do przeliczenia masy na mole: n = m/M. Bez tej danej nie da się przejść z gramów (g) na mole (mol), a to jest konieczne, aby policzyć stężenie molowe c w mol/dm3.
Jak przygotować się do zadań rachunkowych z roztworów na egzaminie CHM.3?
Ćwicz krótkie schematy: (1) przelicz jednostki (cm3→dm3), (2) policz mole z n=m/M, (3) użyj c=n/V. Rób zestawy zadań "na czas" i zapisuj jednostki przy każdym kroku. To minimalizuje błędy mechaniczne i stres egzaminacyjny.
info

Statystycznie 60% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Oblicz liczbę moli: n = m/M = 0,5 g / 40 g/mol = 0,0125 mol."

Źródła:

  • IUPAC Gold Book: Amount concentration (symbol c) – definicja stężenia molowego, https://goldbook.iupac.org/terms/view/A00295 (dostęp: 2026-02-18)
  • Khan Academy: Molarity (chemistry) – zależność c = n/V oraz przykłady przeliczeń, https://www.khanacademy.org/science/chemistry/chemistry-of-life/water-and-solutes/a/molarity (dostęp: 2026-02-18)
  • Wikipedia (EN): Molar concentration – definicja i jednostki mol/L (mol/dm3), https://en.wikipedia.org/wiki/Molar_concentration (dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Podręcznik/skript z chemii ogólnej: rozdział o stężeniach roztworów i jednostkach
  • Ćwiczenia rachunkowe z przeliczania moli, masy molowej i objętości (zadania maturalne/technikum)
  • Materiały dydaktyczne z chemii analitycznej: przygotowanie roztworów i obliczenia stężeń
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego