Recepta: +2,50 Dsph/−1,00 Dcyl × 90° jest zapisana w notacji cylindra ujemnego. Żeby rozpoznać rodzaj astygmatyzmu, trzeba policzyć moce w dwóch południkach głównych.
Krok 1: południk na osi cylindra
W zapisie z cylindrem ujemnym południk leżący na osi (tu: 90°) nie otrzymuje "dodatkowej" mocy cylindra, więc jego moc to sama sfera: +2,50 D.
Krok 2: południk prostopadły
Drugi południk jest prostopadły do osi, czyli 180°. W nim działa pełna moc cylindra: +2,50 D + (−1,00 D) = +1,50 D.
Wniosek: nadwzroczny czy krótkowzroczny?
W obu południkach wynik jest dodatni (+2,50 i +1,50), czyli oba ogniska leżą "za siatkówką" przy braku akomodacji. To oznacza astygmatyzm nadwzroczny, a dokładniej nadwzroczny złożony (bo oba południki są nadwzroczne, ale w różnym stopniu).
"Zgodny z regułą" vs "niezgodny z regułą"
W praktyce klinicznej przy cylindrze ujemnym astygmatyzm zgodny z regułą zwykle ma oś około 180° (±), natomiast niezgodny z regułą ma oś około 90°. Ponieważ w zadaniu oś wynosi 90°, klasyfikujemy go jako niezgodny z regułą.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- "nadwzroczny zgodny z regułą" – typ nadwzroczny się zgadza, ale klasyfikacja względem reguły nie: oś 90° w notacji minusowej wskazuje przeciwną sytuację.
- "krótkowzroczny zgodny z regułą" – błąd wynika zwykle z patrzenia na znak "−" przy cylindrze i utożsamiania go z krótkowzrocznością. O typie (nadwzroczny/krótkowzroczny) decydują moce w południkach, a nie sam znak cylindra.
- "krótkowzroczny niegodny/niezgodny z regułą" – mimo trafienia w część dotyczącą osi, część refrakcyjna jest niepoprawna, bo oba południki pozostają dodatnie.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze przelicz dwa południki główne. To najszybszy sposób, by uniknąć pułapki "minusowego cylindra".
