Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA ELM5 - STYCZEŃ 2020



PYTANIE NR 10.
Układ przedstawiony na schemacie to
Ilustracja przedstawia schemat demodulatora AM, co jest zgodne z podanym pytaniem egzaminacyjnym.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Odpowiedź "demodulator AM." jest właściwa, gdy schemat przedstawia typowy detektor obwiedni: element prostujący (np. dioda) oraz filtr RC, z którego pobiera się sygnał o wolnozmiennej obwiedni. "Przetwornik PWM." wymaga przełączania i sterowania, "stabilizator szeregowy." – elementu regulacyjnego, a "prostownik dwupołówkowy." – mostka/dwóch diod dla obu połówek.

Pełne wyjaśnienie:

Demodulator AM służy do odzyskania sygnału modulującego (np. audio) z fali nośnej o modulowanej amplitudzie. W praktyce szkolnej i egzaminacyjnej najczęściej spotyka się detektor obwiedni: prostowanie sygnału w.cz. (zwykle jedną diodą) oraz filtr RC, który "śledzi" obwiednię amplitudy, tłumiąc składową wysokiej częstotliwości nośnej.

Dlaczego "demodulator AM." pasuje do takiego schematu?

  • W demodulatorze AM kluczowe są: element nieliniowy (prostowniczy) oraz układ o stałej czasowej (R i C), który wygładza przebieg po prostowaniu.
  • Sygnał wyjściowy pobiera się zwykle z kondensatora (lub równoważnego węzła), gdzie pojawia się wolnozmienna obwiednia odpowiadająca modulacji.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują do typowego demodulatora AM?

  • "Przetwornik PWM." to układ związany z modulacją szerokości impulsu i przetwarzaniem energii/sterowaniem impulsowym. Oczekuje się tam generatora, komparatora, tranzystora kluczującego lub bloku sterowania. Sama dioda i filtr RC nie tworzą przetwornika PWM.
  • "Stabilizator szeregowy." jest układem stabilizacji napięcia w torze zasilania. Zwykle występuje element regulacyjny (np. tranzystor) sterowany sprzężeniem zwrotnym i źródłem odniesienia. Układ demodulacji AM nie jest projektowany do utrzymania stałego napięcia zasilania przy zmiennym obciążeniu.
  • "Prostownik dwupołówkowy." prostuje obie połówki przebiegu (np. mostek Graetza lub układ z odczepem transformatora i dwiema diodami). W demodulatorze AM najczęściej nie jest potrzebne dwupołówkowe prostowanie mocy; istotne jest wydzielenie obwiedni sygnału, a nie maksymalizacja mocy DC.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli na schemacie widzisz diodę oraz RC, sprawdź gdzie jest wyjście i jaki jest cel: odzysk obwiedni (tor sygnałowy) czy zasilanie (tor mocy). To zwykle rozstrzyga między demodulatorem a prostownikiem/stabilizatorem.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest demodulator AM i do czego służy?
Demodulator AM to układ, który odzyskuje sygnał informacyjny (np. audio) z fali nośnej o modulowanej amplitudzie. Najprostsza wersja to detektor obwiedni: element prostujący i filtr RC, który usuwa składową nośną, pozostawiając obwiednię.
Jak rozpoznać na schemacie detektor obwiedni AM?
Szukaj połączenia: dioda (lub inny element nieliniowy) oraz za nią kondensator z rezystorem (RC). Wyjście jest zwykle pobierane z kondensatora, gdzie po prostowaniu i filtracji pojawia się wolnozmienna obwiednia sygnału.
Dlaczego demodulator AM bywa mylony z prostownikiem?
Oba układy mogą zawierać diodę i kondensator, więc wizualnie są podobne. Różnica wynika z celu: prostownik pracuje zwykle w torze zasilania i ma dać napięcie DC o możliwie małych tętnieniach, a demodulator AM ma wydobyć obwiednię sygnału.
Jakie elementy są typowe dla przetwornika PWM na schemacie?
Przetwornik PWM zwykle ma element kluczujący (np. tranzystor), układ sterowania (generator/komparator PWM) oraz elementy magazynujące energię (cewka, dioda, kondensator). Sam filtr RC i dioda bez sterowania nie opisują typowego układu PWM.
Co odróżnia stabilizator szeregowy od demodulatora AM?
Stabilizator szeregowy zawiera element regulacyjny w szeregu (np. tranzystor) i mechanizm stabilizacji (sprzężenie zwrotne, źródło odniesienia). Demodulator AM nie stabilizuje napięcia zasilania, tylko przetwarza sygnał w taki sposób, aby odzyskać informację z modulacji.
Kiedy na schemacie można podejrzewać prostownik dwupołówkowy?
Gdy widzisz mostek z czterech diod albo układ z dwiema diodami i transformatorem z odczepem środkowym. Taki układ prostuje obie połówki przebiegu. W demodulatorze AM najczęściej spotyka się pojedyncze prostowanie i filtrację obwiedni.
Jaką rolę pełni filtr RC w demodulatorze AM?
Filtr RC wygładza sygnał po prostowaniu: tłumi szybkie zmiany związane z nośną, a przepuszcza wolniejsze zmiany obwiedni (informację). Dobór stałej czasowej R·C jest kluczowy: zbyt mała przepuści nośną, zbyt duża spowolni odpowiedź na modulację.
Dlaczego dobór stałej czasowej w demodulatorze AM jest ważny na egzaminie?
Bo pokazuje, czy rozumiesz zasadę działania: RC ma "śledzić" obwiednię, a nie częstotliwość nośną. Egzaminatorzy często sprawdzają to pośrednio, dając schemat z diodą i RC oraz prosząc o identyfikację funkcji układu.
Czy demodulator AM zawsze musi mieć diodę?
Nie zawsze. Oprócz detektora diodowego istnieją demodulatory synchroniczne i inne rozwiązania aktywne. W zadaniach podstawowych najczęściej spotkasz jednak wersję diodową, bo jest prosta i łatwa do rozpoznania na schemacie.
Jak przygotować się do zadań z rozpoznawania układów na schematach?
Ćwicz na wielu przykładach: prostowniki (jedno- i dwupołówkowe), filtry RC/LC, stabilizatory liniowe oraz proste detektory AM. Zawsze analizuj: skąd jest wejście, gdzie jest wyjście i jaka jest rola kluczowych elementów (dioda, RC, tranzystor, mostek).
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 50% zdających egzamin. trudne

Eksperci podkreślają: "Odpowiedź "demodulator AM." jest właściwa, gdy schemat przedstawia typowy detektor obwiedni: element prostujący (np. dioda) oraz filtr RC, z którego pobiera się sygnał o wolnozmiennej obwiedni."

Źródła:

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Demodulacja (dostęp: 2026-02-28)
  • https://en.wikipedia.org/wiki/Envelope_detector (dostęp: 2026-02-28)
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Modulacja_amplitudy (dostęp: 2026-02-28)

Materiały:

  • Podręcznik podstaw elektroniki: dział o modulacji/demodulacji AM i detektorze obwiedni
  • Zadania z rozpoznawania układów na schematach (detektory, prostowniki, stabilizatory)
  • Materiały producentów/dydaktyczne o filtrach RC i stałej czasowej
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego