KWALIFIKACJA ELM6 - CZERWIEC 2016

PYTANIE NR 8.
Które urządzenie pneumatyczne charakteryzują następujące parametry: napięcie 230 V, moc 1,1 kW, ciśnienie 8 bar, wydajność ssawna 200 l/min, wydajność wyjściowa 115 l/min, pojemność zbiornika 24 l, ilość cylindrów 1, prędkość obrotowa 2850 obr/min?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zestaw parametrów (230 V, 1,1 kW, ciśnienie 8 bar, wydajność w l/min, zbiornik 24 l, 1 cylinder, prędkość obrotowa) jest charakterystyczny dla sprężarki powietrza. Siłownik obrotowy nie ma mocy i wydajności przepływu, zbiornik nie wytwarza ciśnienia, a "silnik tłokowy" nie opisuje urządzenia do sprężania powietrza.

Pełne wyjaśnienie:

Podane dane opisują urządzenie, które wytwarza sprężone powietrze i gromadzi je w zbiorniku. Kluczowe są tu parametry typowe dla sprężarki:

  • Ciśnienie 8 bar – typowa wartość ciśnienia roboczego dla małych sprężarek warsztatowych.
  • Wydajność ssawna 200 l/min oraz wydajność wyjściowa 115 l/min – sprężarki mają zwykle dwie wydajności: teoretyczną (na ssaniu) i efektywną (na wyjściu), bo część strat wynika z nagrzewania, nieszczelności i sprawności sprężania.
  • Pojemność zbiornika 24 l – sprężarka współpracuje ze zbiornikiem, by stabilizować ciśnienie i ograniczać częste załączanie.
  • Moc 1,1 kW i zasilanie 230 V – wskazują na napęd elektryczny typowy dla małych urządzeń stacjonarnych.
  • Ilość cylindrów 1 – cecha konstrukcyjna sprężarki tłokowej.
  • Prędkość 2850 obr/min – typowa prędkość silnika asynchronicznego przy zasilaniu sieciowym.

Dlaczego poprawna jest "sprężarka tłokowa"? Ponieważ tylko sprężarka ma sensowny komplet takich danych: parametry elektryczne napędu, parametry sprężania (ciśnienie) oraz parametry przepływu (l/min) i magazynowania (zbiornik).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • Siłownik obrotowy jest elementem wykonawczym. Opisuje się go raczej momentem, kątem obrotu, średnicą, ciśnieniem zasilania i sposobem amortyzacji, a nie mocą w kW, wydajnością w l/min czy pojemnością zbiornika.
  • Zbiornik ciśnieniowy nie wytwarza sprężonego powietrza. Ma pojemność i dopuszczalne ciśnienie, ale nie ma "wydajności" ani mocy napędu.
  • Silnik tłokowy (jako ogólne określenie) nie pasuje do opisu urządzenia pneumatycznego. Podane wydajności i zbiornik jednoznacznie kierują na źródło sprężonego powietrza, czyli sprężarkę.

Na egzaminie warto szukać w danych słów-kluczy: wydajność (l/min) + zbiornik (l) + ciśnienie (bar) zwykle oznaczają sprężarkę, a nie element wykonawczy czy magazyn.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Wydajność ssawna to teoretyczna ilość powietrza zasysanego przez sprężarkę w jednostce czasu (zwykle w przeliczeniu na warunki zbliżone do atmosferycznych). Jest zwykle wyższa niż wydajność na wyjściu, bo nie uwzględnia strat i spadku sprawności sprężania.
Wydajność wyjściowa (efektywna) to realny przepływ sprężonego powietrza dostępny na wyjściu sprężarki. Jest mniejsza od ssawnej przez straty: nagrzewanie powietrza, nieszczelności, martwą przestrzeń w cylindrze oraz spadki ciśnienia na zaworach i filtrach.
Najbardziej charakterystyczny zestaw to: ciśnienie w barach, wydajność w l/min oraz pojemność zbiornika w litrach. Jeśli dodatkowo pojawia się zasilanie (np. 230 V) i moc (kW), to wskazuje na kompletne urządzenie z napędem, czyli sprężarkę.
Siłownik obrotowy jest elementem wykonawczym zasilanym sprężonym powietrzem z zewnątrz. Opisuje się go m.in. momentem i kątem obrotu, a nie mocą elektryczną silnika, prędkością obrotową napędu czy pojemnością zbiornika. Zbiornik jest częścią źródła powietrza, nie siłownika.
Nie w sensie katalogowym sprężarki. Zbiornik jest magazynem sprężonego powietrza i opisuje się go pojemnością, dopuszczalnym ciśnieniem oraz parametrami bezpieczeństwa. "Wydajność" w l/min dotyczy urządzeń wytwarzających lub przepuszczających przepływ (np. sprężarek, zaworów, przepływomierzy).
Zbiornik stabilizuje ciśnienie w instalacji i działa jak bufor: magazynuje powietrze, dzięki czemu krótkie pobory nie powodują natychmiastowego spadku ciśnienia. Ogranicza też częste włączanie napędu, co jest korzystne dla trwałości sprężarki i komfortu pracy.
Liczba cylindrów informuje o konstrukcji sprężarki tłokowej i pośrednio o możliwej wydajności oraz kulturze pracy. Sprężarki jednocylindrowe są typowe dla mniejszych urządzeń, a wielocylindrowe mogą zapewniać większy przepływ lub korzystniejszy przebieg pulsacji ciśnienia.
Taka prędkość często wskazuje na napęd silnikiem elektrycznym zasilanym z sieci, o prędkości zbliżonej do prędkości synchronicznej dla 2 biegunów (poślizg powoduje, że jest nieco niższa). W testach to sygnał, że opis dotyczy urządzenia z napędem, a nie pasywnego zbiornika.
Najczęstsze błędy to: pomijanie wydajności (l/min), mylenie zbiornika ze sprężarką (bo oba występują razem), oraz wybór elementu wykonawczego (siłownika) tylko dlatego, że "jest pneumatyczny". Warto sprawdzać, czy dane obejmują jednocześnie ciśnienie, przepływ i zbiornik.
Ćwicz rozpoznawanie elementów po typowych parametrach: dla sprężarki (bar, l/min, litry), dla siłowników (średnica, skok, moment), dla zaworów (przepływ, typ sterowania), dla przygotowania powietrza (filtracja, redukcja). Pomaga przegląd kart katalogowych i schematów instalacji.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 58% zdających egzamin. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że zestaw parametrów (230 V, 1,1 kW, ciśnienie 8 bar, wydajność w l/min, zbiornik 24 l, 1 cylinder, prędkość obrotowa) jest charakterystyczny dla sprężarki powietrza.

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty do pneumatyki siłowej (działy: sprężarki, przygotowanie powietrza)
  • Karty katalogowe sprężarek (porównanie wydajności ssawnej i efektywnej)
  • Materiały dydaktyczne producentów automatyki pneumatycznej (wprowadzenie do pneumatyki)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego