KWALIFIKACJA SPC2 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 25.
Które urządzenie znajduje się w linii technologicznej produkcji kawy zbożowej?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Prażalnik jest urządzeniem przeznaczonym do prażenia (podprażania) surowców zbożowych, co jest kluczowym etapem w produkcji kawy zbożowej.
Parownik służy do odparowania cieczy, autoklaw do sterylizacji, a blanszownik do krótkiego obgotowania surowców (najczęściej warzyw), więc nie są typowe dla tej linii.

Pełne wyjaśnienie:

W linii technologicznej produkcji kawy zbożowej jednym z kluczowych etapów jest prażenie surowca (np. zbóż lub dodatków roślinnych), które odpowiada za rozwój charakterystycznych cech produktu: barwy, aromatu i smaku. Dlatego urządzeniem typowym dla takiej linii jest prażalnik – maszyna zaprojektowana do kontrolowanej obróbki cieplnej surowców sypkich.

Odpowiedź "Prażalnik." jest poprawna, ponieważ bez etapu prażenia produkt nie uzyska profilu sensorycznego kojarzonego z kawą zbożową, a w praktyce przemysłowej prażalnik jest standardowym elementem takiej instalacji (często w powiązaniu z podawaniem surowca, chłodzeniem po prażeniu oraz dalszym rozdrabnianiem i pakowaniem).

Pozostałe odpowiedzi odnoszą się do innych operacji jednostkowych i innych typów asortymentu:

  • "Parownik." stosuje się do zagęszczania roztworów i odparowania wody z cieczy (np. w przetwórstwie soków, mleczarstwie, ekstraktach płynnych). Nie jest to urządzenie typowe dla etapu prażenia surowców zbożowych.
  • "Autoklaw." służy do sterylizacji/utrwalania produktów w warunkach podwyższonego ciśnienia i temperatury (np. konserwy, słoiki, puszki). W produkcji kawy zbożowej nie jest to urządzenie charakterystyczne dla podstawowego procesu wytwarzania surowca prażonego.
  • "Blanszownik." wykorzystuje się do krótkotrwałego działania gorącą wodą lub parą (blanszowania) w celu inaktywacji enzymów i przygotowania surowców (często warzyw i owoców) do dalszych etapów. To inny cel technologiczny niż prażenie typowe dla kawy zbożowej.

Wskazówka egzaminacyjna: przypisz każdą maszynę do operacji jednostkowej (prażenie, parowanie, sterylizacja, blanszowanie). Jeśli operacja nie pasuje do surowca i celu produktu, to urządzenie jest dystraktorem.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Prażalnik to urządzenie do kontrolowanego prażenia surowców (najczęściej sypkich), czyli obróbki cieplnej nadającej im pożądany smak, aromat i barwę. W liniach dla produktów zbożowych jest typowy tam, gdzie prażenie jest etapem kluczowym dla cech gotowego wyrobu.
Prażenie wywołuje zmiany fizyczne i chemiczne w surowcu, które budują charakterystyczny aromat oraz ciemniejszą barwę naparu. Bez tego etapu produkt byłby "zbożowy" w smaku i zapachu, a nie "kawowy" w profilu sensorycznym.
Prażalnik służy do prażenia (suchego ogrzewania surowca), a blanszownik do krótkotrwałego działania gorącą wodą lub parą (najczęściej na warzywa/owoce) w innym celu technologicznym. Klucz to dopasowanie urządzenia do operacji jednostkowej.
Parownik usuwa wodę z cieczy (odparowuje), dzięki czemu zagęszcza roztwory i koncentraty. Spotyka się go np. przy sokach, mleku, syropach lub ekstraktach płynnych. Nie jest typowy dla procesu prażenia surowców zbożowych.
Zwykle nie jest kojarzony z podstawową linią wytwarzania kawy zbożowej, bo autoklaw służy do sterylizacji utrwalającej produkty (np. konserwy). W pytaniach egzaminacyjnych autoklaw często jest dystraktorem, gdy produkt nie wymaga sterylizacji w opakowaniu.
Najczęściej spotyka się przygotowanie surowca, prażenie, chłodzenie po prażeniu, rozdrabnianie (np. mielenie) i pakowanie. Konkretna kolejność i dobór maszyn zależą od receptury i formy produktu, ale prażenie jest etapem charakterystycznym.
Częsty błąd to wybór urządzenia "na skrót" po skojarzeniu z wysoką temperaturą (np. autoklaw) zamiast przypisania go do właściwej operacji. Drugi błąd to mylenie podobnych procesów: prażenia z blanszowaniem albo parowaniem.
Wskazówką jest produkt, który wymaga rozwoju aromatu i barwy przez suchą obróbkę cieplną (np. kawa zbożowa, niektóre przekąski zbożowe). Jeśli kluczowe jest "podprażenie" surowca, najbardziej pasuje prażalnik.
Blanszowanie stosuje się, gdy trzeba krótko podgrzać surowiec (w wodzie lub parze) np. w celu inaktywacji enzymów, poprawy barwy lub przygotowania do mrożenia/suszenia. To typowe dla warzyw i owoców, a nie dla prażenia surowców kawowych.
Najlepiej łączyć nazwę maszyny z operacją jednostkową i przykładowym produktem: prażalnik–prażenie–kawa zbożowa; autoklaw–sterylizacja–konserwy; parownik–zagęszczanie–koncentraty; blanszownik–blanszowanie–warzywa. Taki "trójkąt" ułatwia zapamiętanie.
info

Statystycznie 68% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Prażalnik jest urządzeniem przeznaczonym do prażenia (podprażania) surowców zbożowych, co jest kluczowym etapem w produkcji kawy zbożowej."

Materiały:

  • Instrukcje/DTR i karty katalogowe prażalników stosowanych w przemyśle spożywczym
  • Materiały dydaktyczne z technologii żywności: operacje jednostkowe w przetwórstwie (obróbka cieplna)
  • Schematy blokowe linii technologicznych dla wyrobów zbożowych i substytutów kawy

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego