KWALIFIKACJA MOT1 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 20.
W celu oczyszczenia z lakieru miejsca, w którym przeprowadzane będzie wyciąganie punktowe, należy użyć szlifierki z zamontowaną jak na rysunku tarczą
Ilustracja przedstawia szlifierkę kątową z zamontowaną tarczą listkową (lamelkową).
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Tarcza listkowa (lamelkowa) jest typowo używana do szybkiego usuwania powłok (np. lakieru) i lekkiego wyrównywania powierzchni blachy, zapewniając kontrolowane zbieranie materiału. Tarcza "do cięcia" służy do rozdzielania materiału, "do szlifowania" bywa innego typu, a "polerska" nie usuwa skutecznie lakieru.

Pełne wyjaśnienie:

Przed wykonaniem wyciągania punktowego miejsce pracy powinno być oczyszczone z lakieru i zabrudzeń tak, aby narzędzie pracowało na stabilnym, metalicznym podłożu. Do tego celu najczęściej stosuje się tarczę listkową (lamelkową), ponieważ jej budowa (warstwowe "listki" materiału ściernego) pozwala równomiernie i dość agresywnie usuwać powłokę lakierniczą, a jednocześnie daje dobrą kontrolę nad ilością zdejmowanego materiału.

Odpowiedź "listkową (lamelkową)" jest właściwa, bo taka tarcza łączy cechy zdzierania i wykańczania: usuwa lakier, wyrównuje krawędzie oraz ogranicza ryzyko gwałtownego "wgryzania się" w blachę w porównaniu z niektórymi innymi ściernicami. Jest to praktyczne w blacharstwie, gdzie liczy się szybkie przygotowanie punktu roboczego bez nadmiernego przeszlifowania elementu.

  • "do cięcia" – tarcza tnąca służy do przecinania materiału (wykonywania cięć), a nie do czyszczenia powierzchni. Użycie jej do usuwania lakieru byłoby nieefektywne i zwiększałoby ryzyko uszkodzenia elementu oraz nieprawidłowej pracy narzędzia.
  • "do szlifowania" – określenie jest zbyt ogólne: istnieją różne ściernice do szlifowania (np. tarcze z materiału ściernego o innej konstrukcji niż listkowa). W kontekście przygotowania miejsca przez usunięcie lakieru najbardziej typowym i rozpoznawalnym wyborem jest tarcza listkowa.
  • "polerską" – tarcze/pady polerskie są przeznaczone do wykańczania i nabłyszczania powierzchni, a nie do zdejmowania powłok. Polerowanie może wręcz "rozmazywać" materiał i nie zapewni metalicznie czystego podłoża.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się sformułowanie "oczyścić z lakieru" i narzędzie to szlifierka, myśl o osprzęcie do zdzierania/oczyszczania (np. tarcza listkowa) zamiast o cięciu czy polerowaniu. Dodatkowo zawsze dobieraj gradację i nacisk tak, by nie przegrzać i nie przeszlifować blachy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Tarcza listkowa (lamelkowa) to ściernica zbudowana z wielu zachodzących na siebie "listków" płótna ściernego. Służy do szlifowania, zdzierania i przygotowania powierzchni metalu, np. do usuwania lakieru, wygładzania krawędzi i lekkiego wyrównywania blachy.
Bo daje kontrolowane, równomierne zbieranie powłoki i metalu. Listki pracują stopniowo, dzięki czemu łatwiej usunąć lakier bez agresywnego "wgryzania się" w blachę. To ważne w blacharstwie, gdzie nie można nadmiernie osłabiać naprawianego elementu.
Nie jest to właściwy wybór. Tarcza do cięcia służy do przecinania materiału, a nie do czyszczenia powierzchni. Próby "szlifowania" tarczą tnącą są nieefektywne i mogą zwiększać ryzyko uszkodzenia elementu oraz nieprawidłowej pracy szlifierki.
To metoda naprawy wgnieceń polegająca na przyłożeniu siły w konkretnym punkcie elementu (z użyciem narzędzi do wyciągania). Żeby punkt był stabilny i kontakt narzędzia był pewny, powierzchnię zwykle oczyszcza się z lakieru i zanieczyszczeń.
Najczęstsze błędy to wybór tarczy tnącej "bo jest do szlifierki", mylenie polerowania z usuwaniem powłok oraz dobór zbyt agresywnej ściernicy bez kontroli nacisku. Skutkiem bywa przegrzanie blachy, przeszlifowanie lub nierówna powierzchnia.
Dobór gradacji zależy od grubości powłoki i wymaganego wykończenia. Zbyt gruba gradacja szybko usuwa lakier, ale może zostawić głębokie rysy; zbyt drobna będzie wolniejsza. Na egzaminie zwykle liczy się rozpoznanie typu tarczy, nie konkretny numer gradacji.
Zwykle nie. Tarcza/pad polerski służy do wykańczania i nabłyszczania, a nie do usuwania lakieru do "gołego" metalu. Polerowanie może jedynie wygładzić wierzchnią warstwę, ale nie zapewnia czystej, metalicznej powierzchni potrzebnej w wielu pracach naprawczych.
Stosuj osłonę szlifierki, okulary/przyłbicę i rękawice, a element stabilnie unieruchom. Prowadź narzędzie płynnie, bez nadmiernego docisku, aby nie przegrzać blachy. Kontroluj stan tarczy (zużycie, uszkodzenia) i dopasuj obroty do zaleceń producenta.
Gdy potrzebujesz pewnego kontaktu narzędzia z metalem (np. w miejscu mocowania, wyciągania, zgrzewania lub spawania) albo gdy wymaga tego technologia naprawy. Lakier i zanieczyszczenia pogarszają tarcie, przewodzenie ciepła i jakość dalszych etapów pracy.
Tarcza listkowa ma widoczne, zachodzące na siebie "płatki" materiału ściernego ułożone wachlarzowo. Klasyczna tarcza do szlifowania bywa jednolita (bez listków), często grubsza, a tarcza do cięcia jest cienka i wygląda jak płaski dysk. Rozpoznanie cech wizualnych jest kluczowe w takich zadaniach.
info

Statystycznie 68% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Eksperci podkreślają: "Tarcza listkowa (lamelkowa) jest typowo używana do szybkiego usuwania powłok (np. lakieru) i lekkiego wyrównywania powierzchni blachy, zapewniając kontrolowane zbieranie materiału."

Źródła:

  • 3M – opis produktu: Flap Disc (tarcza listkowa) – zastosowania do szlifowania i przygotowania powierzchni, https://www.3m.com/ (wyszukiwalna karta/strona produktu) - dostęp 2026-02-27
  • Klingspor – informacja produktowa o tarczach listkowych (FLAP DISCS) i ich zastosowaniach, https://www.klingspor.pl/ (sekcja produktów: tarcze listkowe) - dostęp 2026-02-27
  • Norton Abrasives – informacje o flap discs i typowych zastosowaniach w obróbce metalu, https://www.nortonabrasives.com/ (dział: flap discs) - dostęp 2026-02-27

Materiały:

  • Instrukcje producentów tarcz listkowych (karty techniczne, zakresy zastosowań, dobór gradacji)
  • Materiały szkoleniowe z przygotowania powierzchni w naprawach blacharsko-lakierniczych
  • Instrukcje BHP dotyczące pracy ze szlifierką kątową i doboru osłon/ŚOI

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego