W technologii żywności stężenie procentowe masowe (% m/m) definiuje się jako udział masy substancji rozpuszczonej w masie całego roztworu, pomnożony przez 100:
C% = (m substancji / m roztworu) × 100, przy czym m roztworu = m substancji + m rozpuszczalnika.
Dla mieszaniny "20 g cukru i 80 g wody" masa roztworu wynosi 20 g + 80 g = 100 g. Obliczamy więc: (20/100)×100 = 20%. Taki dobór składników daje dokładnie roztwór 20% (m/m).
Pozostałe propozycje są błędne, bo po zsumowaniu mas i podstawieniu do wzoru otrzymuje się inne wartości:
- "80 g cukru i 20 g wody" daje 80 g cukru w 100 g roztworu, czyli 80% (m/m) – to znacznie wyższe stężenie.
- "20 g cukru i 100 g wody" daje 20 g cukru w 120 g roztworu, czyli 16,67% (m/m) – stężenie jest zbyt małe.
- "80 g cukru i 120 g wody" daje 80 g cukru w 200 g roztworu, czyli 40% (m/m) – stężenie jest za wysokie.
Typowy błąd na egzaminie polega na liczeniu procentu od samej wody (rozpuszczalnika), np. (20/80)×100 = 25%. To jest niepoprawne, bo w definicji mianownikiem jest masa całego roztworu. W praktyce przemysłu spożywczego takie obliczenia są podstawą przy przygotowaniu syropów, solanek i innych roztworów roboczych o ściśle określonej recepturze.