KWALIFIKACJA CHM1 - CZERWIEC 2020

PYTANIE NR 27.
W celu podania odpowiedniej ilości barwnika do granulatu tworzywa stosuje się
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Dozator służy do odmierzania i podawania zadanej ilości barwnika (np. masterbaczu) do granulatu, aby utrzymać stałe stężenie dodatku i powtarzalną barwę wyrobu. Termostat reguluje temperaturę, młynek rozdrabnia materiał, a separator oddziela zanieczyszczenia lub frakcje, nie dozuje barwnika.

Pełne wyjaśnienie:

W procesach przetwórstwa tworzyw (np. wtryskiwanie, wytłaczanie) barwnik często dodaje się do granulatu w postaci koncentratu barwiącego (masterbaczu) albo dodatku proszkowego. Aby uzyskać powtarzalną barwę i stałe właściwości wyrobu, trzeba podawać ten dodatek w ściśle kontrolowanej dawce. Urządzeniem przeznaczonym do takiej funkcji jest dozator – jego zadaniem jest odmierzenie i podanie odpowiedniej ilości barwnika do strumienia granulatu (np. do podajnika/lejka zasypowego).

Odpowiedź "dozator" jest więc poprawna, ponieważ odnosi się bezpośrednio do czynności "podania odpowiedniej ilości" (czyli dozowania) dodatku do surowca.

Pozostałe odpowiedzi dotyczą innych funkcji urządzeń:

  • "termostat" służy do regulacji lub kontroli temperatury (np. grzania/chłodzenia), a nie do odmierzania ilości barwnika.
  • "młynek" jest związany z rozdrabnianiem materiału (np. odpadu, wlewków, wyprasek) i nie realizuje funkcji precyzyjnego dozowania dodatku do granulatu.
  • "separator" kojarzy się z oddzielaniem (np. zanieczyszczeń, metali, frakcji materiału) lub rozdziałem strumieni, ale nie jest urządzeniem do ustawiania dawki barwnika.

W praktyce egzaminacyjnej warto zapamiętać prostą zasadę: gdy w treści pojawiają się słowa "ilość", "dawka", "proporcja dodatku", najczęściej chodzi o urządzenie dozujące lub układ dozowania.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Dozator barwnika to urządzenie, które odmierza i podaje ustaloną dawkę barwnika (często masterbaczu) do strumienia granulatu. Dzięki temu utrzymuje się stałe stężenie dodatku, co przekłada się na powtarzalną barwę i ograniczenie braków produkcyjnych.
Dozowanie polega na kontrolowanym podawaniu dodatku do tworzywa w określonej proporcji do masy/strumienia granulatu. Dozator może pracować w sposób ciągły lub porcjami, a operator kontroluje ustawienia tak, by dawka była stabilna w czasie.
Termostat służy do kontroli temperatury (włączania/wyłączania grzania lub chłodzenia), a nie do odmierzania ilości materiału. W pytaniu kluczowe jest słowo "ilość" – to wskazuje na dozowanie, czyli funkcję realizowaną przez dozator, nie przez układ temperaturowy.
Młynek może pośrednio wpływać na jakość mieszanki, jeśli rozdrabnia materiał do ponownego użycia, ale nie służy do precyzyjnego ustawiania dawki barwnika. Do stabilnej barwy potrzebujesz kontroli proporcji dodatku, a to zapewnia dozator.
Granulat to typowa forma surowca polimerowego w postaci małych granulek/pelletów, przeznaczona do podawania do maszyny (np. wtryskarki lub wytłaczarki). Do granulatu często dodaje się dodatki, np. barwniki, stabilizatory czy modyfikatory.
Separator stosuje się wtedy, gdy trzeba oddzielić niepożądane elementy ze strumienia materiału, np. zanieczyszczenia, frakcje o innym rozmiarze lub elementy metaliczne (zależnie od typu). To inna funkcja niż dozowanie, bo nie ustala dawki barwnika.
Zbyt mała dawka może dać zbyt jasny odcień, a zbyt duża – zbyt ciemny i niezgodny ze wzorcem; pojawiają się też wahania barwy między seriami. W praktyce oznacza to braki, reklamacje i konieczność korekt ustawień, dlatego dozator jest kluczowy.
W treści szukaj słów: "dawka", "ilość", "proporcja", "podawanie dodatku". To zwykle kieruje do dozatora. Urządzenia od temperatury to termostaty/regulatory, od rozdrabniania to młynki, a od oddzielania zanieczyszczeń to separatory.
Nie zawsze. W praktyce spotyka się dodatki w różnych postaciach (np. koncentraty, proszki), ale idea pozostaje ta sama: trzeba utrzymać stałą proporcję dodatku do tworzywa. Dozator jest urządzeniem, które ma zapewnić tę powtarzalność dawki.
Najczęstszy błąd to wybór urządzenia "z sąsiedniego obszaru" procesu: regulacji temperatury (termostat) albo recyklingu/rozdrabniania (młynek). Pomaga zasada: jeśli pytanie mówi o ilości dodatku, to szukasz urządzenia dozującego.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 75% zdających egzamin. średnio łatwe

Specjaliści zwracają uwagę: "Dozator służy do odmierzania i podawania zadanej ilości barwnika (np. masterbaczu) do granulatu, aby utrzymać stałe stężenie dodatku i powtarzalną barwę wyrobu."

Materiały:

  • Brak możliwości weryfikacji źródła - wiedza ogólna z dziedziny przetwórstwa tworzyw (urządzenia peryferyjne: dozowanie dodatków)
  • Instrukcje stanowiskowe zakładu dotyczące przygotowania surowca i dozowania barwnika (dokumentacja wewnętrzna)
  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji operatora przetwórstwa tworzyw: przygotowanie surowców i dodatków (skrypt/szkoła/CKZ)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego