KWALIFIKACJA MED3 + MED14 - STYCZEŃ 2013

PYTANIE NR 42.
W celu zaktywizowania słabo widzącej pacjentki w podeszłym wieku, która ma założony opatrunek gipsowy z powodu złamania kończyny górnej, najlepiej zaproponować jej
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Gry planszowe można dobrać do ograniczeń pacjentki: nie wymagają długiego czytania drobnego druku, dają stymulację poznawczą i kontakt społeczny. "Czytanie" i "krzyżówki" zwykle silnie obciążają wzrok, a "robótki ręczne" często wymagają precyzji i sprawności obu rąk, co utrudnia gips.

Pełne wyjaśnienie:

W aktywizacji osoby starszej kluczowe jest dopasowanie propozycji do możliwości i ograniczeń pacjenta, tak aby czynność była jednocześnie bezpieczna, możliwa do wykonania i dawała poczucie sprawczości. W opisanej sytuacji występują dwa istotne ograniczenia: niedowidzenie oraz unieruchomienie kończyny górnej w opatrunku gipsowym.

Odpowiedź "gry planszowe" jest najlepsza, ponieważ wiele gier można łatwo zaadaptować do niedowidzenia (np. duże elementy, wysoki kontrast, uproszczone zasady, pomoc opiekuna w odczytywaniu) i jednocześnie część z nich nie wymaga precyzyjnych czynności manualnych wykonywanych obiema rękami. Dodatkowo gry sprzyjają podtrzymaniu funkcji poznawczych (uwaga, pamięć, planowanie) oraz mogą być prowadzone w towarzystwie, co zmniejsza izolację.

  • "Robótki ręczne" są zwykle mniej trafne, bo często wymagają dobrej koordynacji wzrokowo-ruchowej i sprawności manualnej (chwyt, manipulacja drobnymi elementami). Opatrunek gipsowy kończyny górnej może istotnie ograniczać takie działania, a niedowidzenie dodatkowo zwiększa trudność i ryzyko frustracji.
  • "Czytanie" przy niedowidzeniu bywa możliwe tylko po zastosowaniu pomocy (duży druk, lupa, audioksiążki). W pytaniu nie ma informacji o takich ułatwieniach, dlatego jako propozycja "najlepsza" jest mniej uniwersalna i częściej będzie męczyć wzrok.
  • "Rozwiązywanie krzyżówek" zwykle wymaga dobrego widzenia (małe kratki, drobne litery) i dość precyzyjnego pisania. W przypadku niedowidzenia oraz ograniczenia ruchomości ręki (gips) ta aktywność może być szczególnie trudna.

W praktyce opiekun medyczny powinien też obserwować reakcję pacjentki (zmęczenie, ból, zniechęcenie), proponować krótsze sesje i w razie potrzeby modyfikować aktywność. Najlepsza propozycja to taka, która zachęca do udziału zamiast eksponować deficyty.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Dobieraj czynności o małym obciążeniu wzrokowym: duże elementy, wysoki kontrast, proste zasady i możliwość pomocy słownej. Unikaj drobnego druku i zadań wymagających długiego wpatrywania się. Sprawdź też oświetlenie i tempo, aby nie powodować zmęczenia.
Krzyżówki zwykle mają małe kratki i drobne litery, co wymaga dobrej ostrości wzroku. Przy niedowidzeniu łatwo o szybkie zmęczenie, ból głowy lub zniechęcenie. Dodatkowo wpisywanie odpowiedzi wymaga precyzji manualnej, którą może ograniczać gips.
Gry planszowe mogą ćwiczyć uwagę, pamięć i planowanie oraz wspierają kontakt społeczny z opiekunem lub rodziną. Dają poczucie sprawczości i urozmaicają czas. Wiele gier można dostosować: większe elementy, wolniejsze tempo, pomoc w odczycie treści.
Gips ogranicza chwyt, manipulację i precyzyjne ruchy dłoni, więc odpadają zajęcia wymagające sprawnych obu rąk lub pracy na drobnych elementach. Aktywność powinna minimalizować potrzebę użycia unieruchomionej kończyny i nie prowokować bólu ani przeciążenia.
Tak, ale zwykle po zastosowaniu ułatwień: duży druk, lupa, odpowiednie oświetlenie, krótsze fragmenty albo forma audio. Bez takich adaptacji czytanie często jest zbyt męczące. W zadaniach egzaminacyjnych "najlepsza" odpowiedź zwykle uwzględnia ograniczenia bez dodatkowych założeń.
Lepsze są gry z dużymi pionkami/kartami i wyraźnym kontrastem, z prostymi zasadami oraz możliwością prowadzenia rozgrywki "na słuch" (np. opis ruchu przez opiekuna). Unikaj gier opartych na czytaniu drobnego tekstu lub na szybkim rozpoznawaniu szczegółów.
Częsty błąd to wybór "popularnej" aktywności bez analizy ograniczeń (np. krzyżówki mimo niedowidzenia). Inny błąd to proponowanie zajęć zbyt trudnych manualnie przy urazie kończyny. Warto też nie zakładać automatycznie, że pacjent ma dostęp do pomocy optycznych.
Sygnały to szybkie zmęczenie, narastająca irytacja, rezygnacja po krótkim czasie, skargi na ból lub przeciążenie, a także wycofanie z kontaktu. Dobrze dobrana aktywność angażuje, ale nie frustruje: pacjent ma realną szansę na sukces i rozumie zasady.
Mów wyraźnie, opisuj elementy i kolejne kroki, zapewnij dobre oświetlenie bez olśnień. Utrzymuj porządek na stoliku, żeby łatwiej lokalizować przedmioty. Pytaj, czy pacjent potrzebuje pomocy w odczytaniu treści, ale nie wyręczaj w każdym ruchu.
Ucz się łączenia objawów z ograniczeniami funkcjonalnymi: wzrok, słuch, ruch, ból, unieruchomienie. Ćwicz dobór aktywności, która jest możliwa i bezpieczna oraz wspiera samodzielność. Zapamiętaj, że "najlepsza" odpowiedź zwykle wymaga najmniej dodatkowych założeń.
info

Statystycznie 62% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że gry planszowe można dobrać do ograniczeń pacjentki: nie wymagają długiego czytania drobnego druku, dają stymulację poznawczą i kontakt społeczny.

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z zakresu opieki długoterminowej oraz aktywizacji osób starszych (terapia zajęciowa)
  • Materiały dydaktyczne szkół policealnych dla kwalifikacji opiekuna medycznego dotyczące aktywizacji pacjenta
  • Opracowania o komunikacji i wsparciu osób z niedowidzeniem (zasady: kontrast, duży druk, odpowiednie oświetlenie)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego