U osoby leżącej po złamaniu szyjki kości udowej ryzyko odleżyn jest wysokie, bo występuje długotrwały ucisk na te same okolice ciała, ograniczona ruchomość i często gorsze krążenie obwodowe. Gdy tkanki są uciskane zbyt długo, dochodzi do niedokrwienia, a następnie uszkodzenia skóry i tkanek głębszych.
Dlatego kluczowym działaniem profilaktycznym jest regularna zmiana ułożenia (pozycjonowanie), czyli takie odciążanie, aby te same miejsca nie były stale dociśnięte do podłoża. W praktyce łączy się to także z obserwacją skóry (np. zaczerwienienia nieblednące po uciśnięciu), dbałością o suchość i higienę oraz stosowaniem odpowiednich pomocy (materace, podkładki, ochraniacze na pięty) – ale podstawą pozostaje odciążanie.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- Założenie cewnika nie zmniejsza ucisku na tkanki. Cewnikowanie ma wskazania medyczne, wiąże się też z ryzykiem zakażeń dróg moczowych i nie jest metodą profilaktyki odleżyn.
- Prześcieradło z wiskozy może ewentualnie wpływać na komfort lub tarcie, ale samo w sobie nie eliminuje długotrwałego ucisku. Bez pozycjonowania nadal dochodzi do niedokrwienia w miejscach podparcia.
- Ograniczanie podaży płynów jest błędne: odwodnienie pogarsza stan skóry i może zwiększać podatność na uszkodzenia. Nawodnienie i żywienie wspierają kondycję tkanek, ale nie zastępują odciążania.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy pytanie dotyczy zmniejszenia ryzyka odleżyn u osoby leżącej, najczęściej szukaj odpowiedzi związanej z odciążaniem/zmianą pozycji, a dopiero w dalszej kolejności z dodatkowymi metodami wsparcia.
