KWALIFIKACJA BUD18 - STYCZEŃ 2016

PYTANIE NR 28.
W ciągu poligonowym azymut boku 3-4 równa się 156,5540g, a kąt "prawy" pomierzony na stanowisku 4 wynosi 105,0020g. Oblicz azymut boku 4-5.
Ilustracja przedstawia schematyczny rysunek związany z zadaniem z zakresu geodezji, dotyczącym obliczania azymutów w ciągu
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Azymut kolejnego boku w poligonie przy kącie "prawym" (kącie zwrotu) liczy się ze wzoru:
Az(4–5) = Az(3–4) + 200g − β
Po podstawieniu: 156,5540g + 200g − 105,0020g = 251,5520g. Wynik mieści się w przedziale 0–400g, więc nie wymaga dodatkowej redukcji.

Pełne wyjaśnienie:

W ciągu poligonowym azymuty kolejnych boków wyznacza się na podstawie azymutu poprzedniego boku oraz zmierzonego na wierzchołku kąta. Kluczowe jest, jak zdefiniowano kąt "prawy" w zadaniu: w praktyce obliczeniowej geodezji często odpowiada on kątowi zwrotu (β), dla którego stosuje się relację:

Az(następnego boku) = Az(poprz. boku) + 200g − β

W tym zadaniu:

  • Az(3–4) = 156,5540g
  • β na stanowisku 4 = 105,0020g

Podstawiamy do wzoru:

Az(4–5) = 156,5540g + 200,0000g − 105,0020g

Wykonujemy działania:

  • 156,5540g + 200,0000g = 356,5540g
  • 356,5540g − 105,0020g = 251,5520g

Otrzymany azymut 251,5520g znajduje się w typowym zakresie 0–400g, więc nie trzeba stosować redukcji modulo 400g.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 61,5560g zwykle pojawia się, gdy ktoś zastosuje inną konwencję (np. doda kąt do azymutu kierunku wstecznego albo pominie właściwy znak przy przejściu).
  • 51,5520g sugeruje błąd rachunkowy o 200g lub pomylenie redukcji do zakresu (odjęcie 200g "z rozpędu").
  • 261,5560g wskazuje na niekonsekwentne łączenie kroków (częściowo poprawne dodanie/odjęcie, ale z przesunięciem o 10g lub błędnym zaokrągleniem/przepisaniem cyfr).

Na egzaminie warto zawsze zapisać wzór i wykonać krótką kontrolę: czy wynik ma sens w układzie 0–400g oraz czy znak przy β jest zgodny z definicją kąta w zadaniu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Azymut to kierunek linii (np. boku poligonu) wyrażony jako kąt liczony od kierunku odniesienia zgodnie z przyjętą konwencją. W zadaniach w gradach najczęściej przyjmuje się zakres 0–400g. Jeśli z obliczeń wyjdzie wartość spoza zakresu, redukuje się ją przez dodanie lub odjęcie 400g.
Najpierw ustal, jak w zadaniu zdefiniowano kąt "prawy" (czy jest to kąt zwrotu β). W typowych zadaniach egzaminacyjnych stosuje się zależność: Az(nast.) = Az(poprz.) + 200g − β. Potem wykonaj działania w gradach i sprawdź, czy wynik mieści się w 0–400g.
Dodanie 200g odpowiada przejściu na kierunek przeciwny (zmiana zwrotu linii). W geodezji w gradach pełny kąt to 400g, więc "pół obrotu" to właśnie 200g. To pomaga przechodzić między kierunkiem 3–4 a kierunkiem wstecznym 4–3, gdy jest to potrzebne w danym wzorze.
Najczęściej myli się znak przy kącie (dodawanie zamiast odejmowania), miesza się kierunek w przód z wstecznym oraz zapomina o redukcji do przedziału 0–400g. Błędy robi się też w rachunkach dziesiętnych, bo wartości mają cztery miejsca po przecinku, więc łatwo o pomyłkę w przepisaniu.
Tak, w praktyce obliczeniowej i w zadaniach egzaminacyjnych przyjmuje się azymut w podstawowym zakresie (zwykle 0–400g). Jeśli po dodawaniu/odejmowaniu wyjdzie np. 420g, odejmujesz 400g; jeśli wyjdzie wartość ujemna, dodajesz 400g. To jest prosta kontrola poprawności rachunków.
Wskazówką są sformułowania typu "kąt prawy" mierzony na stanowisku oraz typowe wzory używane w zadaniach z poligonów. Jeśli po zastosowaniu standardowej relacji otrzymujesz odpowiedź zgodną z zestawem odpowiedzi i mieszczącą się w 0–400g, to zwykle jest to właściwa interpretacja. Gdy pojawiają się rozbieżności, sprawdź, czy kąt jest wewnętrzny, zewnętrzny lub zwrotu.
Litera g oznacza grady (400g = pełny obrót). Cztery miejsca po przecinku to typowa dokładność zapisu obserwacji kątowych w zadaniach rachunkowych z geodezji, aby można było wykonywać obliczenia bez nadmiernych zaokrągleń. Na egzaminie trzeba zachować konsekwencję w liczbie miejsc po przecinku.
Zrób kontrolę logiczną: (1) czy wynik jest w zakresie 0–400g; (2) czy zmiana azymutu względem poprzedniego boku jest "rozsądna" przy danym kącie (np. przy β ok. 100g zmiana nie powinna wyglądać jak przypadkowe przesunięcie o 200g); (3) czy nie pomyliłeś odejmowania i dodawania kąta.
To zależy od użytego wzoru i definicji mierzonego kąta. Czasem wygodnie jest policzyć azymut wsteczny przez dodanie 200g, a potem dodać lub odjąć kąt na wierzchołku. W wielu zadaniach egzaminacyjnych można jednak skorzystać bezpośrednio z relacji łączącej azymut poprzedniego boku i kąt zwrotu.
Ćwicz seriami: azymuty, kąty zwrotu, redukcje do 0–400g oraz kontrolę rachunków. Rób krótkie notatki z używanych wzorów i dopisuj, kiedy dodajesz 200g. Najlepiej rozwiązywać zadania z gotowym kluczem odpowiedzi, bo szybko wychwytujesz typowe błędy znaku i błędy w zapisie dziesiętnym.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 53% zdających egzamin. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że azymut kolejnego boku w poligonie przy kącie "prawym" (kącie zwrotu) liczy się ze wzoru:Az(4–5) = Az(3–4) + 200g − βPo podstawieniu: 156,5540g + 200g − 105,0020g = 251,5520g.

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Azymut" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Azymut (dostęp: 2026-03-02)
  • Wikipedia (PL): "Grad (miara kąta)" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Grad_(miara_k%C4%85ta) (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Notatki z geodezji inżynieryjnej: poligony i obliczanie azymutów
  • Zestawy zadań rachunkowych z poligonów (azymuty, kąty zwrotu, przyrosty współrzędnych)
  • Kalkulacje kontrolne: przykłady redukcji wyników do zakresu 0–400g

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego