Dopuszczalna odchyłka kątowa to graniczna wartość, która określa, jak duże może być niespełnienie warunku kątowego w ciągu poligonowym, aby wynik pomiaru uznać za zgodny z wymaganiami dokładnościowymi. W praktyce jest to narzędzie kontroli jakości: porównuje się odchyłkę uzyskaną z obserwacji z wartością dopuszczalną.
W tym zadaniu kluczowe jest poprawne odczytanie danych wejściowych i dobranie właściwego miejsca w tabeli:
- Rodzaj ciągu: "poligonowy otwarty obustronnie nawiązany" oznacza, że ciąg ma dwa nawiązania (na początku i na końcu), co wpływa na warunki kontrolne i przyjmowane tolerancje.
- Długość ciągu: 1 250 m – w tabelach dokładnościowych wartości dopuszczalne są zwykle zestawiane w przedziałach długości.
- Liczba kątów: 8 – od niej zależy, jak narasta dopuszczalna odchyłka (im więcej obserwacji w ciągu, tym inny próg dopuszczalny według tabeli).
Po dobraniu właściwego wiersza/kolumny dla długości 1250 m oraz liczby 8 kątów, odczytuje się dopuszczalną odchyłkę kątową. Dla podanych danych w tabeli wskazana jest wartość 2c20cc.
Dlaczego pozostałe propozycje są nieprawidłowe? Wartości takie jak "1c13cc" zwykle odpowiadają ostrzejszym wymaganiom (np. krótszym ciągom lub mniejszej liczbie kątów) i zaniżają tolerancję. Z kolei "2c50cc" albo "5c09cc" oznaczają dopuszczenie większej odchyłki niż wynika z tabeli dla tych parametrów, co mogłoby prowadzić do akceptacji pomiaru o zbyt niskiej jakości. Na egzaminie decydujące jest więc nie "zgadywanie skali", lecz konsekwentne dobranie właściwych parametrów i odczyt z tabeli.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze najpierw zaznacz typ ciągu (otwarty/zamknięty, nawiązania), potem weź długość i liczbę kątów, a dopiero na końcu odczytaj wartość. To minimalizuje pomyłki wynikające z pośpiechu i mieszania podobnych tabel.