Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA EKA4 - CZERWIEC 2015



PYTANIE NR 34.
W hurtowni artykułów kosmetycznych URODA przeprowadzono spis z natury. Wyniki inwentaryzacji przedstawia tabela. Ile wynosi ogólna wartość nadwyżek?
Ilustracja przedstawia tabelę związaną z inwentaryzacją w hurtowni artykułów kosmetycznych.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Nadwyżka występuje, gdy stan ze spisu z natury jest większy niż stan z ewidencji. Dodatnie różnice są dla: Mydło (20−18)=2 szt. × 5 zł = 10 zł oraz Tonik (25−22)=3 szt. × 20 zł = 60 zł. Razem ogólna wartość nadwyżek wynosi 70,00 zł.

Pełne wyjaśnienie:

W inwentaryzacji porównuje się stan faktyczny (spis z natury) ze stanem z ewidencji. Z tego porównania powstają różnice:

  • nadwyżka – gdy spis z natury > ewidencja,
  • niedobór – gdy spis z natury < ewidencja,
  • brak różnicy – gdy wartości są równe.

Aby policzyć ogólną wartość nadwyżek, należy uwzględnić wyłącznie pozycje z dodatnią różnicą ilościową i wycenić je według ceny jednostkowej z tabeli:

  • Mydło Malwa: (20 − 18) = 2 szt.; 2 × 5 zł = 10 zł.
  • Tonik Malwa: (25 − 22) = 3 szt.; 3 × 20 zł = 60 zł.

Suma nadwyżek: 10 zł + 60 zł = 70,00 zł.

Pozostałe pozycje nie zwiększają wyniku nadwyżek: "Lakier do włosów Mig" nie ma różnicy (15 = 15), a "Szampon Kasia" i "Krem do rąk Niwa" mają spis mniejszy od ewidencji, więc są niedoborami (odpowiednio 29,00 zł łącznie), których nie dolicza się do wartości nadwyżek.

W praktyce po ustaleniu różnic sporządza się zestawienie/protokół różnic, wyjaśnia przyczyny i dopiero potem dokonuje odpowiednich zapisów księgowych zgodnie z zasadami inwentaryzacji.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest nadwyżka inwentaryzacyjna i jak ją rozpoznać w tabeli?
Nadwyżka inwentaryzacyjna występuje wtedy, gdy stan ze spisu z natury jest większy niż stan w ewidencji. W tabeli rozpoznasz ją po tym, że liczba w kolumnie spisu jest wyższa od liczby w kolumnie ewidencji.
Jak obliczyć wartość nadwyżki inwentaryzacyjnej krok po kroku?
Najpierw liczysz różnicę ilościową: spis − ewidencja. Jeśli wynik jest dodatni, to nadwyżka. Następnie wyceniasz ją: różnica ilościowa × cena jednostkowa. Na końcu sumujesz wartości nadwyżek dla wszystkich pozycji.
Dlaczego do ogólnej wartości nadwyżek nie wlicza się niedoborów?
Bo pytanie dotyczy tylko nadwyżek, czyli dodatnich różnic. Niedobory są innym typem różnicy (spis mniejszy od ewidencji) i mają odrębne skutki rozliczeniowe. Sumowanie obu zjawisk zniekształca wynik i jest częstym błędem na egzaminie.
Czy pozycje bez różnic wpływają na wynik nadwyżek?
Nie. Jeśli stan ze spisu i stan z ewidencji są równe, to nie ma ani nadwyżki, ani niedoboru. Taka pozycja jest ważna kontrolnie (pokazuje, że porównanie wykonano), ale nie zmienia sumy wartości nadwyżek.
Jakie są najczęstsze błędy przy liczeniu nadwyżek i niedoborów?
Najczęściej popełnia się: (1) odwrócenie znaku różnicy (liczenie ewidencja − spis), (2) dodawanie niedoborów do nadwyżek, (3) liczenie wartości bezwzględnych różnic, (4) użycie niewłaściwej ceny jednostkowej z tabeli.
Które dane z tabeli są potrzebne do obliczeń różnic inwentaryzacyjnych?
Potrzebujesz trzech elementów: ceny jednostkowej, stanu ze spisu z natury oraz stanu według ewidencji. Jednostka miary (np. szt.) pomaga interpretować ilość, ale obliczenia wartości wykonuje się na podstawie różnicy ilości i ceny.
Jak odróżnić nadwyżkę od niedoboru, gdy wyniki są blisko siebie?
Najpewniej patrzeć na nierówność: jeśli spis > ewidencja, masz nadwyżkę; jeśli spis < ewidencja, masz niedobór. Warto od razu zapisywać znak przy różnicy, żeby nie zgubić kierunku porównania przy mnożeniu przez cenę.
Czy sposób wyceny różnic to zawsze różnica ilościowa razy cena jednostkowa?
W zadaniach egzaminacyjnych tego typu zwykle tak: najpierw ustala się różnicę ilościową, a potem mnoży przez cenę jednostkową podaną w tabeli. W praktyce jednostka może mieć własne zasady wyceny, ale w tym formacie zadania stosuje się dane z tabeli.
Kiedy przeprowadza się spis z natury w jednostce handlowej?
Spis z natury wykonuje się okresowo, najczęściej na koniec roku obrotowego, a także w innych sytuacjach organizacyjnych (np. zmiana osoby materialnie odpowiedzialnej). Celem jest potwierdzenie rzeczywistego stanu zapasów i wyjaśnienie ewentualnych różnic.
Jak zaksięgować nadwyżkę i niedobór zapasów po inwentaryzacji w ujęciu ogólnym?
Ogólnie: nadwyżki zwiększają stan zapasów i są ujmowane jako przychody operacyjne, a niedobory zmniejszają zapasy i obciążają koszty lub osoby odpowiedzialne (po wyjaśnieniu). Na egzaminie zwykle wystarczy rozróżnić kierunek wpływu, nie pełne dekretacje.
info

Statystycznie 59% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że nadwyżka występuje, gdy stan ze spisu z natury jest większy niż stan z ewidencji.

Źródła:

  • Ustawa z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości, art. 26-27, Dz.U. 2023 poz. 120

Materiały:

  • Ustawa o rachunkowości – zagadnienia inwentaryzacji (art. 26–27)
  • Podręcznik do rachunkowości finansowej: rozdział o inwentaryzacji i rozliczaniu różnic
  • Zadania ćwiczeniowe z wyceny i rozliczania różnic inwentaryzacyjnych (arkusze egzaminacyjne EKA.7)
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego