KWALIFIKACJA EKA7 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 36.
W hurtowni w wyniku przeprowadzonej inwentaryzacji stwierdzono:
- niedobór 10 sztuk mydła Bambino po 2,10 zł/szt,
— nadwyżkę 10 sztuk mydła Bobas po 1,50 zł/szt.

Komisja inwentaryzacyjna podjęła decyzję o dokonaniu kompensaty powstałych różnic inwentaryzacyjnych. Pozostały po kompensacie niedobór wartościowy wyniesie
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Kompensata oznacza, że porównuje się wartości: niedobór 10 × 2,10 zł = 21,00 zł, a nadwyżka 10 × 1,50 zł = 15,00 zł. Pozostały po kompensacie niedobór wartościowy to różnica 21,00 zł − 15,00 zł = 6,00 zł.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano dwie różnice inwentaryzacyjne dotyczące dwóch różnych towarów oraz informację, że komisja zdecydowała o kompensacie różnic. W praktyce oznacza to, że nadwyżka może "pokryć" część niedoboru, ale rozliczenie wykonuje się w wartości, a nie przez proste porównanie samych sztuk.

Krok 1: wycena niedoboru
Brakuje 10 sztuk mydła Bambino po 2,10 zł/szt., więc wartość niedoboru wynosi: 10 × 2,10 zł = 21,00 zł.

Krok 2: wycena nadwyżki
Jest 10 sztuk nadwyżki mydła Bobas po 1,50 zł/szt., więc wartość nadwyżki wynosi: 10 × 1,50 zł = 15,00 zł.

Krok 3: kompensata różnic
Po kompensacie pozostaje część niedoboru, której nie da się "zrównoważyć" nadwyżką. Dlatego od wartości niedoboru odejmuje się wartość nadwyżki: 21,00 zł − 15,00 zł = 6,00 zł. To jest pozostały niedobór wartościowy.

Dlaczego pozostałe wyniki są błędne?

  • Wartość 3,00 zł zwykle wynika z nieprawidłowego operowania cenami (np. odejmowania cen 2,10 − 1,50 = 0,60 i mnożenia bez właściwej interpretacji) albo z błędnego zaokrąglania.
  • Wartość 12,00 zł może pojawić się, gdy ktoś pomyli współczynniki (np. przyjmie inną liczbę sztuk do kompensaty) lub wykona niepoprawne działania na kwotach 21 i 15.
  • Wartość 18,00 zł sugeruje pomylenie wartości różnic albo odjęcie w złej kolejności z błędną wartością jednego składnika.

Wskazówka egzaminacyjna: przy kompensacie zawsze najpierw policz obie wartości (ilość × cena), a dopiero potem wykonaj odejmowanie i sprawdź, czy wynik ma sens ekonomiczny (po kompensacie niedobór powinien być mniejszy niż niedobór pierwotny).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Kompensata różnic inwentaryzacyjnych to rozliczenie, w którym nadwyżka może zmniejszyć niedobór, aby ustalić różnicę pozostającą do wyjaśnienia. W zadaniach rachunkowych kompensuje się zwykle wartość (po wycenie), a nie samą liczbę sztuk.
Wartość niedoboru liczysz jako ilość brakujących sztuk × cena jednostkowa. Najpierw ustalasz ilość (np. 10 szt.), potem mnożysz przez cenę (np. 2,10 zł). Otrzymana kwota to wartość niedoboru w ujęciu wartościowym.
Wartość nadwyżki oblicza się analogicznie: ilość nadwyżki × cena jednostkowa. Dopiero gdy znasz wartości obu różnic (niedoboru i nadwyżki), możesz wykonać kompensatę i ustalić kwotę pozostającą do rozliczenia.
Bo towary mogą mieć różne ceny jednostkowe. Nawet jeśli ilości są takie same (np. 10 szt. i 10 szt.), to ich wartość może być inna. Dlatego kompensata ma sens ekonomiczny dopiero po wycenie, czyli po przeliczeniu na złote.
Najczęstsze błędy to: pomylenie działań (dodawanie zamiast odejmowania), liczenie na samych sztukach bez wyceny oraz nieuwzględnienie różnych cen jednostkowych. Często też uczniowie wybierają jedną z kwot cząstkowych (np. 21,00) jako wynik końcowy.
W zadaniach egzaminacyjnych kompensata jest dopuszczana, gdy polecenie wprost to przewiduje (jak tutaj). W praktyce jednostka stosuje zasady przyjęte w polityce rachunkowości oraz decyzje komisji inwentaryzacyjnej, aby kompensata była uzasadniona i dobrze udokumentowana.
Po kompensacie kwota "pozostałego niedoboru" powinna być mniejsza niż pierwotny niedobór (jeżeli wystąpiła nadwyżka). Dodatkowo wynik nie powinien przekraczać wartości niedoboru ani być ujemny, jeśli pytanie dotyczy niedoboru po kompensacie.
"Niedobór wartościowy" to kwota niedoboru wyrażona w pieniądzu, a nie w sztukach. Powstaje po wycenie niedoboru (ilość × cena) i ewentualnym uwzględnieniu kompensaty. To właśnie ta kwota jest podstawą do dalszych rozliczeń księgowych.
Stosuj stały schemat: (1) policz wartość niedoboru, (2) policz wartość nadwyżki, (3) wykonaj odejmowanie w kierunku wskazanym w poleceniu (niedobór po kompensacie = niedobór − nadwyżka). Na końcu sprawdź sens wyniku.
Przydaje się w działach księgowości i magazynu podczas rocznych spisów z natury, kontroli stanów zapasów i wyjaśniania rozbieżności. Poprawne wyliczenie wartości niedoborów i nadwyżek ułatwia przygotowanie dokumentacji dla komisji i poprawne ujęcie skutków w ewidencji.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 66% zdających egzamin. średnie

Materiały:

  • Podręczniki do kwalifikacji technik rachunkowości dotyczące inwentaryzacji i rozliczania różnic
  • Materiały ćwiczeniowe z zadań rachunkowych: wycena niedoborów i nadwyżek
  • Notatki/ściągi: schemat postępowania (ilość × cena, potem kompensata i interpretacja wyniku)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego