KWALIFIKACJA ELM5 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 40.
W instrukcji serwisowej multimetru zapisano, że umożliwia on wyświetlanie wyników pomiarów w formacie trzy i pół cyfry. Jaką maksymalną liczbę jednostek może wyświetlić ten multimetr?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Format 3½ cyfry oznacza 3 pełne cyfry (0–9) oraz wiodącą "połówkę", która przyjmuje tylko ograniczone wartości (zwykle 0 lub 1). Dlatego największe wskazanie ma postać 1999, co odpowiada miernikowi typu "2000 count". Pozostałe wartości wymagają większej liczby pełnych cyfr.

Pełne wyjaśnienie:

W miernikach cyfrowych spotyka się opis wyświetlacza w postaci "X½ cyfry" (np. 3½, 4½). Nie jest to zapis o liczbie miejsc po przecinku, tylko o maksymalnym zakresie wskazań (rozdzielczości licznika A/C i wyświetlacza).

3½ cyfry oznacza:

  • 3 pełne cyfry – każda może przyjmować wartości od 0 do 9,
  • "½ cyfry" jako cyfra wiodąca (najbardziej znacząca) – ma ograniczony zakres, typowo tylko 0 lub 1.

Skoro cyfra wiodąca może osiągnąć maksymalnie 1, a trzy kolejne cyfry mogą być 9, to największy wynik możliwy do wyświetlenia wynosi 1999. W praktyce taki multimetr bywa opisywany także jako "2000 counts", ponieważ liczba możliwych wskazań obejmuje zakres od 0 do 1999 (licząc stany licznika).

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?

  • "3999" odpowiadałoby sytuacji, w której cyfra wiodąca mogłaby przyjmować wartości do 3 (czyli wyświetlacz miałby większą "połówkę" lub inną specyfikację, często spotykaną jako 4000 counts/3¾ cyfry w potocznym opisie).
  • "19999" wymagałoby już czterech pełnych cyfr po cyfrze wiodącej (czyli co najmniej układu 4½ cyfry lub wyższej liczby counts, np. 20000).
  • "39999" analogicznie oznacza jeszcze wyższy licznik (około 40000 counts), a więc wyświetlacz o większej liczbie cyfr/większej rozdzielczości niż 3½.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy widzisz "3½ cyfry", od razu kojarz 1999. Gdy pojawia się "4½ cyfry", typowym skojarzeniem jest 19999. To szybki sposób na ocenę, czy przyrząd "zmieści" dany odczyt bez przepełnienia.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To opis możliwości wyświetlacza/licznika pomiarowego. "3½ cyfry" oznacza 3 pełne cyfry 0–9 oraz wiodącą cyfrę o ograniczonym zakresie (zwykle 0 lub 1). W efekcie maksymalne wskazanie to 1999, co odpowiada klasie "2000 counts".
Maksymalne wskazanie typowego multimetru 3½ cyfry wynosi 1999. Wynika to z tego, że najbardziej znacząca "połówka cyfry" nie przyjmuje wartości 0–9, tylko jest ograniczona (najczęściej do 0 lub 1), a pozostałe trzy cyfry mogą być równe 9.
Wartość 3999 wymagałaby, aby cyfra wiodąca mogła osiągnąć co najmniej 3. W zapisie 3½ cyfry cyfra wiodąca jest ograniczona (zwykle 0–1), więc najwyższy odczyt kończy się na 1999. 3999 jest typowe dla mierników o większej liczbie "counts".
"Counts" (zliczenia) to maksymalna liczba stanów wskazania licznika pomiarowego w danym zakresie. Dla 3½ cyfry często spotyka się 2000 counts, czyli od 0 do 1999. Im więcej counts, tym zwykle lepsza rozdzielczość i łatwiejszy dobór zakresu bez przepełnienia.
"Digits" opisuje format cyfr na wyświetlaczu (np. 3½), a "counts" podaje liczbowo, ile maksymalnie różnych wskazań może pokazać miernik (np. 2000). W praktyce te parametry są ze sobą powiązane: 3½ cyfry zwykle odpowiada zakresowi do 1999, czyli około 2000 counts.
Ma to znaczenie przy doborze zakresu i ocenie rozdzielczości. Jeśli mierzysz np. 1,980 V, miernik 1999-count pokaże wynik bliski przepełnienia na zakresie 2 V, a przy 2,050 V może wymusić zmianę zakresu. Miernik 3999-count daje większy "zapas" w tym samym zakresie.
Bezpośrednio nie. "3½ cyfry" dotyczy głównie rozdzielczości wskazania (maksymalnego odczytu), a dokładność to osobny parametr specyfikacji (np. w % wskazania i w liczbie cyfr błędu). Miernik może mieć 1999-count, ale różną dokładność zależnie od klasy i zakresu.
W wielu zadaniach egzaminacyjnych przyjmuje się prostą analogię: 3½ cyfry → 1999, 4½ cyfry → 19999. Kluczowe jest zrozumienie, że "½" oznacza ograniczoną cyfrę wiodącą, a nie "pół miejsca po przecinku". To pozwala błyskawicznie odrzucać odpowiedzi typu 39999.
To skrótowy, tradycyjny sposób opisu formatu wyświetlacza i rodzaju licznika w przyrządach cyfrowych. Dla użytkownika-serwisanta informuje, jakiego rzędu wartości "zmieszczą się" na danym zakresie oraz jakiej rozdzielczości można się spodziewać. Często obok pojawia się też liczba counts.
Najczęstszy błąd to traktowanie "½ cyfry" jak pełnej cyfry 0–9, co prowadzi do odpowiedzi 3999 lub nawet 19999. Drugi błąd to mylenie tego parametru z liczbą miejsc po przecinku. Warto pamiętać: "½" ogranicza cyfrę wiodącą, a nie zwiększa długości liczby dowolnie.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 60% zdających egzamin. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że format 3½ cyfry oznacza 3 pełne cyfry (0–9) oraz wiodącą "połówkę", która przyjmuje tylko ograniczone wartości (zwykle 0 lub 1).

Źródła:

  • Fluke Corporation – artykuł o rozdzielczości DMM ("counts" i "digits"), https://www.fluke.com/en-us/learn/blog/digital-multimeters/dmm-counts-digit-resolution (dostęp: 2026-03-01)
  • Keysight Technologies – materiały edukacyjne o multimetrze cyfrowym (DMM) i rozdzielczości/"counts", https://www.keysight.com/us/en/learn/measurements/digital-multimeters-dmm.html (dostęp: 2026-03-01)
  • Tektronix – zasoby edukacyjne: podstawy pomiarów i przyrządów cyfrowych (pojęcia rozdzielczości i wskazania), https://www.tek.com/en/documents/primer (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Noty aplikacyjne producentów mierników o "digits" i "counts"
  • Rozdziały z metrologii elektronicznej dotyczące przyrządów cyfrowych
  • Instrukcje obsługi/serwisowe popularnych multimetrów z opisem 3½-digit/1999-count

Aktualizacja pytania: 31.03.2026

Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego