W ekstrakcji ciecz–ciecz kluczowe jest, w jakim układzie przepływają dwa strumienie (zwykle: surowiec z ekstrahowanym składnikiem oraz rozpuszczalnik). W układzie przeciwprądowym kierunki przepływu obu faz są przeciwne, a kolejne stopnie są ze sobą połączone tak, aby następował wielokrotny kontakt i rozdział.
Odpowiedź "Przeciwprądowo." jest właściwa, gdy schemat pokazuje, że:
- strumień surowca przechodzi przez stopnie w jednym kierunku,
- strumień rozpuszczalnika przechodzi przez stopnie w kierunku przeciwnym,
- najświeższy (najmniej nasycony) rozpuszczalnik trafia do stopnia, w którym surowiec jest już najbardziej wyekstrahowany.
Taka organizacja kontaktu faz zwykle daje lepszą efektywność separacji na jednostkę zużytego rozpuszczalnika, bo utrzymuje korzystniejszą różnicę stężeń (siłę napędową przenoszenia składnika) w kolejnych stopniach.
Odpowiedź "Współprądowo." jest błędna, jeśli na schemacie strzałki wskazują przeciwne kierunki przepływu faz. Współprąd oznaczałby, że oba strumienie przemieszczają się przez stopnie w tym samym kierunku (wejścia po tej samej stronie układu), co zmienia logikę połączeń między stopniami.
Odpowiedź "Z odbiorem kolejnych ekstraktów z poszczególnych stopni." nie określa układu przepływu (współ-/przeciwprąd), tylko sposób organizacji odbioru produktu. Nawet w instalacji przeciwprądowej można mieć jeden wspólny odbiór ekstraktu lub odbiory pośrednie – to inna cecha procesu niż kierunek przepływu faz.
Odpowiedź "Z dodawaniem świeżego rozpuszczalnika do każdego stopnia." opisuje wariant z niezależnym zasilaniem stopni (co przypomina układ równoległy lub kaskadę z dopływami), a nie klasyczną ekstrakcję przeciwprądową, gdzie świeży rozpuszczalnik zwykle wprowadza się na jednym końcu ciągu, a potem przepływa on przez kolejne stopnie.
Na egzaminie warto ćwiczyć śledzenie strumieni na schemacie: zacznij od znalezienia miejsc zasilania surowcem i rozpuszczalnikiem, a następnie sprawdź, czy w każdym kolejnym stopniu "spotykają się" strumienie o coraz bardziej zbliżonych/odmiennych składach. To najprostszy sposób odróżnienia przeciwprądu od współprądu.
