W maszynach prądu stałego prąd obciążenia płynący w przewodnikach twornika wytwarza własne pole magnetyczne. Pole to nakłada się na pole wzbudzenia od biegunów głównych, powodując tzw. oddziaływanie twornika (reakcję twornika). Skutkiem jest zniekształcenie rozkładu indukcji magnetycznej pod biegunami: w jednej części bieguna indukcja jest osłabiana, w innej wzmacniana. To pogarsza własności pracy (m.in. może utrudniać komutację przy dużych i zmiennych obciążeniach).
Uzwojenie kompensacyjne umieszcza się w żłobkach na powierzchni biegunów głównych i łączy szeregowo z obwodem twornika. Dzięki temu jego siła magnetomotoryczna zmienia się proporcjonalnie do prądu twornika i jest skierowana przeciwnie do pola twornika w tej samej strefie. W efekcie uzwojenie kompensacyjne neutralizuje oddziaływanie twornika w strefie biegunów głównych.
- Odpowiedź "Likwidacji oddziaływania twornika w strefie biegunów głównych." jest poprawna, bo dokładnie opisuje miejsce działania uzwojenia kompensacyjnego i jego podstawowy cel.
- Odpowiedź "Likwidacji oddziaływania twornika w strefie neutralnej." jest błędna, ponieważ kompensację w strefie neutralnej realizują przede wszystkim bieguny komutacyjne (interpoles), umieszczone między biegunami głównymi, a nie uzwojenie kompensacyjne.
- Odpowiedź "Filtracji wyższych harmonicznych prądu." nie dotyczy typowej funkcji uzwojeń w maszynach DC w tym kontekście; filtracja harmonicznych jest zagadnieniem charakterystycznym raczej dla układów zasilania/energoelektroniki i sieci AC.
- Odpowiedź "Kompensacji współczynnika mocy." jest nieadekwatna, bo współczynnik mocy (cosφ) odnosi się do mocy czynnej i biernej w obwodach prądu przemiennego; w klasycznym ujęciu nie jest to cel uzwojeń kompensacyjnych w maszynach prądu stałego.
W praktyce egzaminacyjnej kluczowe jest rozróżnienie: uzwojenie kompensacyjne działa pod biegunami głównymi, a bieguny komutacyjne działają w strefie neutralnej. To rozróżnienie najczęściej decyduje o poprawnym wyborze odpowiedzi.
