W turbinach parowych wyróżnia się m.in. turbiny akcyjne i turbiny reakcyjne. Kluczowe jest to, gdzie zachodzi rozprężanie pary, czyli gdzie występuje spadek ciśnienia związany z przemianą energii.
Odpowiedź "Reakcyjnej." jest poprawna, ponieważ w stopniu reakcyjnym spadek ciśnienia występuje zarówno w kierownicy (statorze), jak i w wirniku. Oznacza to, że część rozprężania i przyspieszenia strugi zachodzi przed wirnikiem, a część w samych kanałach łopatek wirnikowych. W praktyce wirnik w turbinie reakcyjnej działa częściowo jak dysza, a siła napędowa wynika zarówno ze zmiany pędu strugi, jak i z reakcji związanej z dalszym rozprężaniem w wirniku.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- "Akcyjnej." – w turbinie akcyjnej (impulsowej) rozprężanie zachodzi zasadniczo w kierownicy, gdzie para uzyskuje dużą prędkość. Na wirniku idealizacyjnie przyjmuje się brak rozprężania (ciśnienie w przybliżeniu stałe), a energia jest odbierana głównie przez zmianę pędu strugi.
- "Upustowej." – "upustowa" opisuje sposób pracy/układ technologiczny (pobór części pary na upust do celów grzewczych lub technologicznych), a nie to, czy rozprężanie zachodzi w kierownicy i wirniku. Turbina upustowa może być konstrukcyjnie akcyjna albo reakcyjna.
- "Kondensacyjnej." – "kondensacyjna" odnosi się do warunków na wylocie (praca na skraplacz i niskie ciśnienie końcowe), a nie do podziału akcyjna/reakcyjna. Podobnie jak wyżej, turbina kondensacyjna może mieć stopnie akcyjne lub reakcyjne.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się sformułowanie "rozprężanie na kierownicy i na wirniku", najczęściej chodzi właśnie o reakcyjność stopnia, czyli rozkład spadku ciśnienia na oba wieńce łopatkowe.
