KWALIFIKACJA ROL9 - STYCZEŃ 2024

PYTANIE NR 31.
W którym miejscu gniazda pszczelego, przy poszerzaniu na początku maja, należy wstawić dwie ramki z węzą?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Węzę przy wiosennym poszerzaniu gniazda podaje się tak, by nie rozrywać strefy czerwiu i nie wychładzać go.
Dlatego dwie ramki z węzą wkłada się po jednej z każdej strony czerwiu, czyli na granicy części czerwiowej, a nie pomiędzy plastry z czerwiem otwartym lub krytym ani obok siebie w jednym miejscu.

Pełne wyjaśnienie:

Podczas wiosennego poszerzania gniazda celem jest jednocześnie: zwiększenie miejsca w gnieździe, pobudzenie pszczół do odbudowy plastrów oraz utrzymanie ciągłości i ciepła strefy czerwiu. W praktyce oznacza to, że nową węzę podaje się tam, gdzie pszczoły chętnie ją odbudują, ale gdzie nie spowoduje to "pęknięcia" kłębu opiekującego się czerwiem.

Odpowiedź "Po jednej z każdej strony czerwiu." jest poprawna, bo umieszczenie węzy na obu brzegach części czerwiowej:

  • poszerza gniazdo symetrycznie,
  • nie rozdziela plastrów z czerwiem,
  • ogranicza ryzyko wychłodzenia, szczególnie czerwiu otwartego,
  • ułatwia pszczołom równomierną rozbudowę i utrzymanie właściwej organizacji gniazda.

Odpowiedź "Obok siebie na skraju czerwiu." jest nieprawidłowa, ponieważ podanie dwóch ramek w jednym miejscu może tworzyć zbyt dużą "przerwę" w zwartej części gniazda i zaburzać równomierną pracę pszczół; dodatkowo poszerzenie jest mniej zrównoważone.

Odpowiedź "Między plastry z czerwiem krytym." również jest błędna w ujęciu ogólnym: mimo że czerw kryty jest zwykle bardziej odporny na chwilowe spadki temperatury niż otwarty, wstawienie węzy pomiędzy plastry z czerwiem nadal rozrywa część czerwiową i może pogorszyć termikę oraz organizację opieki nad czerwiem.

Odpowiedź "Między plastry z czerwiem otwartym." jest szczególnie ryzykowna, bo czerw otwarty wymaga najstabilniejszych warunków cieplnych i intensywnej opieki; wstawienie węzy w środek tej strefy zwiększa ryzyko wychłodzenia i osłabienia rozwoju rodziny.

W zadaniach egzaminacyjnych warto pamiętać regułę: węza na poszerzenie gniazda trafia na granicę części czerwiowej, a nie w sam środek czerwiu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Węza to arkusz wosku z wytłoczonym zarysem komórek, który pszczoły odbudowują w pełny plaster. Wstawia się ją, aby przyspieszyć budowę plastrów, uporządkować gospodarkę w ulu, zwiększyć miejsce dla rozwoju rodziny oraz ułatwić wymianę starych plastrów na nowe.
Najczęściej przyjmuje się zasadę podawania węzy na granicy części czerwiowej: po jednej ramce z każdej strony czerwiu. Takie ułożenie poszerza gniazdo równomiernie i zmniejsza ryzyko rozrywania oraz wychładzania strefy, w której rozwija się czerw.
Czerw otwarty (jaja i larwy) wymaga najstabilniejszej temperatury i stałej opieki pszczół. Wstawienie węzy w środek tej strefy może przerwać ciągłość gniazda, pogorszyć termikę i utrudnić karmienie oraz ogrzewanie larw, co w praktyce może osłabić rozwój rodziny.
Nawet jeśli czerw kryty bywa mniej wrażliwy na krótkie spadki temperatury niż otwarty, wstawienie węzy między plastry z czerwiem nadal rozdziela część czerwiową. Może to zaburzyć organizację pracy pszczół i powodować niepotrzebne schłodzenie, dlatego typowo preferuje się granicę czerwiu.
Część czerwiowa to obszar ramek, na których występuje czerw (otwarty lub kryty), często otoczony pierzgą i zapasami. Granica części czerwiowej wypada zwykle tam, gdzie na kolejnej ramce dominuje miód/pierzga i brakuje zwartego czerwiu. To typowe miejsce do podania węzy podczas poszerzania.
Częsty błąd to wybór odpowiedzi sugerującej wstawienie węzy "między czerw", bo wydaje się, że tam pszczoły najszybciej odbudują plaster. Inny błąd to wstawienie dwóch ramek obok siebie w jednym punkcie, bez refleksji, że poszerzanie powinno być równomierne i nie powinno rozrywać zwartej części gniazda.
W praktyce lepiej kierować się stanem rodziny i warunkami: siłą obsiadania ramek, temperaturą, obecnością pożytku i zdolnością do odbudowy wosku. Data w kalendarzu może się różnić między regionami. Jeśli pszczoły intensywnie pracują i mają warunki do budowy, węza jest szybciej i bezpieczniej odbudowywana.
Pszczoły najlepiej odbudowują węzę, gdy mają dopływ pokarmu (pożytek lub podkarmianie), odpowiednią temperaturę w ulu, dostatecznie silną rodzinę oraz miejsce do pracy. Bez tych warunków węza może być odbudowywana wolno, nierówno albo wcale, co utrudnia poszerzanie gniazda.
Wstawienie jednej ramki z węzą z każdej strony czerwiu pomaga utrzymać symetryczny układ gniazda. Dzięki temu pszczoły łatwiej utrzymują właściwą temperaturę i organizację pracy, a matka ma możliwość równomiernego czerwienia. Poszerzanie w jednym miejscu może tworzyć "dziurę" w układzie gniazda.
W pytaniach o miejsce wstawienia węzy pułapką bywa propozycja umieszczenia jej "między plastry z czerwiem". Wskazówką jest zasada bezpieczeństwa termicznego: nie rozdziela się części czerwiowej, zwłaszcza przy czerwiu otwartym. Najczęściej wybiera się odpowiedź mówiącą o granicy czerwiu.
info

Około 49% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Materiały:

  • Szczegółowe informacje wymagają materiałów specjalistycznych (podręczniki gospodarki pasiecznej i instrukcje prowadzenia rodzin w danym typie ula)
  • Notatki z zajęć praktycznych: wiosenne poszerzanie gniazda i podawanie węzy
  • Materiały szkoleniowe organizacji pszczelarskich dotyczące gospodarki wiosennej (jeśli dostępne w Twojej szkole)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego