W silniku z zapłonem samoczynnym (Diesla) przebieg momentu obrotowego i mocy zmienia się wraz z prędkością obrotową. Zależność jest taka, że moc rośnie m.in. wraz z obrotami, ale jest "zasilana" dostępnych momentem. W typowej charakterystyce zewnętrznej maksymalny moment występuje przy niższych obrotach niż moc maksymalna.
Dlatego za korzystny z punktu widzenia sprawności i praktycznej eksploatacji często uznaje się obszar między:
- obrotami odpowiadającymi maksymalnemu momentowi obrotowemu (silnik ma wtedy dobrą "siłę ciągu" i zwykle pracuje bez konieczności wchodzenia na wysokie obroty),
- obrotami odpowiadającymi mocy maksymalnej (powyżej tej wartości dalszy wzrost obrotów nie daje już wzrostu mocy, a rosną straty mechaniczne i opory).
Odpowiedź "maksymalnej i obrotami maksymalnego momentu obrotowego" opisuje właśnie ten przedział. W praktyce kierowca-mechanik wykorzystuje tę wiedzę przy doborze biegów i planowaniu przyspieszania: zbyt niskie obroty mogą powodować "dławienie" i gorszą reakcję na gaz, a zbyt wysokie obroty – hałas, większe straty i zwykle wyższe spalanie.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- "maksymalnej i obrotami minimalnego momentu obrotowego" – minimalny moment zwykle występuje na skrajach zakresu pracy lub w obszarach niekorzystnych eksploatacyjnie, więc nie wyznacza korzystnego przedziału sprawności.
- "minimalnej i obrotami maksymalnego momentu obrotowego" – "obroty mocy minimalnej" nie są standardowym, praktycznym punktem odniesienia dla charakterystyki (moc dąży do zera przy bardzo niskich obrotach/bez obciążenia), a taki przedział byłby zbyt szeroki i nie opisuje "najkorzystniejszego" zakresu.
- "minimalnej i obrotami minimalnego momentu obrotowego" – łączenie wartości minimalnych nie wskazuje obszaru optymalnego; w eksploatacji to raczej strefa niepożądana (brak elastyczności, ryzyko pracy poniżej optymalnych parametrów).
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w odpowiedziach pojawiają się "moc maksymalna" i "moment maksymalny", a pytanie dotyczy korzystnego zakresu pracy, najczęściej chodzi o przedział pomiędzy tymi dwoma charakterystycznymi punktami wykresu.
