KWALIFIKACJA MED3 + MED14 - STYCZEŃ 2011

PYTANIE NR 23.
W oddziale chirurgicznym hospitalizowany jest pacjent po wypadku samochodowym. Do oceny jego stanu zastosowano skalę Norton, na której pacjent uzyskał 10 punktów. Wynik ten świadczy o
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Skala Norton służy do oceny ryzyka powstawania odleżyn u pacjentów, zwłaszcza unieruchomionych lub w gorszym stanie ogólnym. Uzyskanie niskiej liczby punktów (np. 10) oznacza podwyższone ryzyko i potrzebę wdrożenia profilaktyki przeciwodleżynowej. Pozostałe odpowiedzi nie dotyczą tego narzędzia oceny.

Pełne wyjaśnienie:

Skala Norton jest narzędziem stosowanym w opiece medyczno-pielęgnacyjnej do oceny ryzyka powstawania odleżyn. W praktyce klinicznej ma pomóc szybko wyłonić pacjentów, u których z powodu ograniczonej mobilności, gorszej tolerancji wysiłku i długotrwałego ucisku tkanek może dojść do uszkodzenia skóry i tkanek głębiej położonych.

Interpretacja wyniku jest ogólna: im niższa punktacja, tym większe ryzyko odleżyn. Dlatego wynik 10 punktów należy rozumieć jako sygnał, że pacjent wymaga wzmożonej obserwacji skóry oraz działań profilaktycznych (np. regularnej zmiany ułożenia, ograniczania ucisku i tarcia, dbałości o suchość i higienę skóry, właściwego doboru podłoża i pomocy przeciwodleżynowych zgodnie z kompetencjami zespołu).

  • "Ryzyku powstawania odleżyn" – to jedyna odpowiedź zgodna z celem skali Norton; wynik wskazuje na potrzebę profilaktyki.
  • "Silnie odczuwanym bólu" – ból może towarzyszyć urazowi powypadkowemu, ale skala Norton nie jest narzędziem oceny bólu (do tego służą odrębne skale).
  • "Ryzyku powstawania odparzeń" – odparzenia mają inne typowe mechanizmy (np. wilgoć, drażnienie), a w pytaniu wskazano konkretną skalę oceny ryzyka odleżyn, nie odparzeń.
  • "Złej adaptacji pacjenta do warunków szpitalnych" – adaptacja psychiczna i społeczna może być oceniana innymi metodami, natomiast Norton dotyczy ryzyka uszkodzeń uciskowych.

W zadaniach egzaminacyjnych kluczowe jest skojarzenie nazwy narzędzia z tym, co ono mierzy, a nie tylko z ogólną "oceną stanu" pacjenta.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Skala Norton to narzędzie oceny ryzyka powstawania odleżyn u pacjenta. Pomaga szybko określić, czy chory wymaga wzmożonej profilaktyki (np. częstszej zmiany pozycji, obserwacji skóry, działań ograniczających ucisk). Nie służy do oceny bólu ani adaptacji psychicznej.
Niski wynik w skali Norton oznacza podwyższone ryzyko rozwoju odleżyn i potrzebę wdrożenia działań zapobiegawczych. W praktyce klinicznej zasada jest prosta: im mniej punktów, tym większa czujność i intensywniejsza profilaktyka przeciwodleżynowa.
Skala Norton dotyczy ryzyka odleżyn, czyli problemu związanego z długotrwałym uciskiem, ograniczoną mobilnością i stanem ogólnym. Ból jest osobnym objawem klinicznym i ocenia się go innymi narzędziami (np. skalami natężenia bólu). Dlatego nie należy łączyć Norton z oceną bólu.
Odleżyna powstaje głównie od długotrwałego ucisku i niedokrwienia tkanek (często u osób unieruchomionych). Odparzenie częściej wiąże się z wilgocią, drażnieniem i maceracją skóry (np. w okolicy pieluch). W zadaniach z Norton właściwe jest skojarzenie z odleżynami.
Przy wysokim ryzyku odleżyn opiekun medyczny powinien m.in. pomagać w zmianie ułożenia (zgodnie z zaleceniami), dbać o suchość i higienę skóry, obserwować miejsca narażone na ucisk oraz zgłaszać niepokojące zmiany personelowi. Ważna jest też właściwa organizacja komfortu pacjenta.
Skalę Norton stosuje się zwykle przy przyjęciu pacjenta i okresowo w trakcie hospitalizacji, szczególnie gdy stan chorego się zmienia (np. pogorszenie mobilności, unieruchomienie, zaburzenia świadomości). Celem jest wczesne wykrycie ryzyka odleżyn i dostosowanie planu opieki.
Najczęściej narażone są okolice, gdzie kości są blisko skóry i łatwo o ucisk, np. kość krzyżowa/pośladki, pięty, biodra, łopatki. W praktyce opieki ważne jest regularne oglądanie tych miejsc, szczególnie u pacjentów leżących lub z ograniczoną samodzielnością.
Nie. Skala Norton ocenia ryzyko, a nie potwierdza obecność odleżyny. Rozpoznanie wymaga oceny skóry i tkanek (oglądanie, obserwacja zaczerwienień, uszkodzeń). Wynik skali jest wskazówką, że trzeba częściej kontrolować skórę i prowadzić profilaktykę.
Najczęstsze błędy to: mylenie odleżyn z odparzeniami (bo oba dotyczą skóry), wybór odpowiedzi o bólu przez kontekst urazu, oraz traktowanie każdej "skali oceny stanu" jako narzędzia psychologicznego. Na egzaminie kluczowe jest zapamiętanie: Norton = ryzyko odleżyn.
Ucz się w blokach: (1) czym są odleżyny i jak powstają, (2) czynniki ryzyka i obserwacja skóry, (3) podstawowe działania profilaktyczne, (4) nazwy skal i co mierzą. Pomaga robienie fiszek "nazwa skali → cel", bo na egzaminie często sprawdza się skojarzenia narzędzi z zastosowaniem.
info

Statystycznie 58% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Skala Norton służy do oceny ryzyka powstawania odleżyn u pacjentów, zwłaszcza unieruchomionych lub w gorszym stanie ogólnym."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Skala Norton" – opis zastosowania skali do oceny ryzyka odleżyn, https://pl.wikipedia.org/wiki/Skala_Norton (dostęp: 2026-02-18)
  • Wikipedia (EN): "Norton scale" – ogólny opis skali oceny ryzyka odleżyn, https://en.wikipedia.org/wiki/Norton_scale (dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Podręczniki pielęgniarstwa/opieki długoterminowej (rozdziały: odleżyny, profilaktyka)
  • Materiały dydaktyczne szkoły/kwalifikacji dotyczące profilaktyki przeciwodleżynowej
  • Standardy i procedury wewnętrzne placówek (profilaktyka i pielęgnacja skóry pacjenta unieruchomionego)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego