KWALIFIKACJA ELM6 - CZERWIEC 2014

PYTANIE NR 40.
W programie sterowania przedstawionym na rysunku, na wyjściu Q0.0 sygnał logiczny 1 pojawi się po
Ilustracja przedstawia schemat programu sterowania w języku drabinkowym (Ladder Diagram) używanym w automatyce przemysłowej.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wyjście Q0.0 jest ustawiane przez licznik zliczający w górę. Gdy do wejścia zliczającego dopłyną trzy kolejne impulsy, wartość bieżąca osiąga nastawę i wyjście licznika przechodzi na stan 1. Zliczanie w dół lub próg 4 impulsów nie spełnia warunku załączenia.

Pełne wyjaśnienie:

Wyjście Q0.0 w tym zadaniu wynika z działania licznika w programie sterowania. Licznik zliczający w górę zwiększa wartość bieżącą o jeden przy każdym zliczanym impulsie na wejściu. Gdy wartość bieżąca osiągnie wartość zadaną równą 3, wyjście licznika przechodzi na stan logiczny 1, co powoduje pojawienie się jedynki na Q0.0.

Poprawna jest odpowiedź: zliczeniu 3 impulsów w górę, ponieważ dokładnie opisuje spełnienie progu zliczania ustawionego na 3 w liczniku działającym w trybie inkrementacji.

Pozostałe odpowiedzi są niepoprawne:

  • zliczeniu 3 impulsów w dół dotyczy innego trybu pracy (dekrementacji), więc nie odpowiada warunkowi ustawienia wyjścia licznika w górę.
  • zliczeniu 4 impulsów w dół łączy błędny kierunek zliczania z inną liczbą impulsów, przez co nie opisuje zadziałania tego układu.
  • zliczeniu 4 impulsów w górę wskazuje zbyt wysoki próg; jeśli próg wynosi 3, to wyjście powinno zmienić stan już po trzecim impulsie.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdzaj dwa elementy jednocześnie: kierunek zliczania (w górę/w dół) oraz wartość progu, przy którym blok wystawia stan 1 na wyjściu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Licznik w PLC to funkcja/blok, który zlicza wystąpienia sygnału (impulsów) i na tej podstawie zmienia swoje wyjścia. Najczęściej ma wartość bieżącą oraz wartość zadaną (próg). Po osiągnięciu progu może wystawić stan 1 na wyjściu.
Zliczanie w górę polega na zwiększaniu wartości licznika o 1 przy każdym rozpoznanym impulsie. Gdy liczba zliczeń osiągnie próg ustawiony w liczniku, jego wyjście może przejść na stan 1. To typowe rozwiązanie do liczenia cykli lub sztuk.
Zliczanie w dół polega na zmniejszaniu wartości licznika przy każdym impulsie. Stosuje się je, gdy startujesz od wartości początkowej i chcesz wykryć moment dojścia do zera lub innego progu. Łatwo je pomylić z licznikiem w górę, bo nazwy są podobne.
Bo licznik porównuje wartość bieżącą z wartością zadaną. Gdy spełniony jest warunek progu (np. osiągnięcie nastawy), blok ustawia wyjście. W zadaniach egzaminacyjnych to zwykle oznacza: po tylu impulsach, ile wynosi nastawa licznika.
Nie zawsze. W wielu rozwiązaniach liczniki reagują na zbocze (zmianę 0→1), ale spotyka się też zliczanie zależne od implementacji lub ustawień bloku. Na egzaminie trzeba uważnie odczytać z rysunku, czy wejście licznika jest impulsowe i jak jest opisane.
Najczęściej wynika to z typu użytego bloku oraz sposobu podłączenia wejść. Jeśli blok jest przeznaczony do inkrementacji, będzie liczył w górę, a jeśli do dekrementacji, w dół. Na rysunku zwróć uwagę na opis wejść i symbolikę licznika.
Typowe pomyłki to: mylenie kierunku zliczania, nieuwzględnienie wartości progu (3 vs 4), ignorowanie tego, czy licznik zlicza impulsy czy poziom sygnału, oraz pominięcie warunku resetu. Pomaga prześledzenie kolejnych impulsów krok po kroku.
Q0.0 to oznaczenie wyjścia cyfrowego (bit wyjściowy) w adresacji sterownika. Stan 1 oznacza aktywne wyjście, a stan 0 wyjście nieaktywne. W zadaniu sygnał na Q0.0 pojawia się, gdy warunek w programie (np. licznik) zostanie spełniony.
Liczniki są używane m.in. do zliczania detekcji czujnika, cykli maszyny, kroków sekwencji, sztuk produktu na linii, a także impulsów z enkodera. Pozwalają przejść do następnego etapu procesu dopiero po wykonaniu określonej liczby zdarzeń.
Najpierw ustal, co steruje wyjściem (np. licznik), potem określ kierunek zliczania i wartość progu, a na końcu zasymuluj w myślach kolejne impulsy. Jeśli to możliwe, wypisz tabelę: numer impulsu → wartość licznika → stan wyjścia.
info

Około 45% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że wyjście Q0.0 jest ustawiane przez licznik zliczający w górę.

Materiały:

  • Podręcznik/notes z podstaw programowania PLC (liczniki i przerzutniki)
  • Ćwiczenia laboratoryjne z licznikami (symulacja impulsów i obserwacja wyjść)
  • Instrukcje producenta sterownika używanego w szkole (opis bloków liczników)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026

Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego