KWALIFIKACJA ELE5 - PAŹDZIERNIK 2016

PYTANIE NR 40.
W przewodzie typu OP 4×4 mm2dokonano pomiarów rezystancji żył oraz rezystancji izolacji w układzie przedstawionym na rysunku. Na podstawie wyników pomiarów zamieszczonych w tabeli określ, których żył dotyczy uszkodzenie.
Ilustracja przedstawia schemat przewodu elektrycznego typu OP 4×4 mm² z oznaczeniami żył oraz tabelę z wynikami pomiarów
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Uszkodzenie identyfikuje się po wynikach pomiaru rezystancji izolacji: para żył, dla której w tabeli uzyskano wyraźnie zaniżoną rezystancję izolacji względem pozostałych pomiarów, wskazuje miejsce przebicia/zwarcia międzyżyłowego. Z danych wynika, że dotyczy to żył L2 i L3.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu porównuje się dwa rodzaje wyników: rezystancję żył (ciągłość i stan przewodnika) oraz rezystancję izolacji (stan dielektryka między żyłami i/lub żyłą a przewodem ochronnym). Uszkodzenie izolacji objawia się tym, że dla określonej pary żył rezystancja izolacji jest istotnie mniejsza niż dla pozostałych zestawień pomiarowych w tabeli.

Jeżeli rezystancje samych żył są podobne i nie wskazują przerwy ani nadmiernego wzrostu oporu przewodnika, a jednocześnie tylko jeden pomiar izolacji odbiega (jest najniższy), to wniosek jest typowy: występuje przebicie lub zawilgocenie/zwęglenie izolacji między tymi dwiema żyłami.

Odpowiedź "L2 i L3" jest poprawna, ponieważ to właśnie dla tej pary (zgodnie z tabelą w zadaniu) wynik rezystancji izolacji wskazuje na uszkodzenie w porównaniu z pozostałymi parami.

  • "L1 i L2" jest błędne, gdyż wartości w tabeli nie wskazują, aby to zestawienie miało najgorszą (najniższą) izolację.
  • "L1 i PE" jest błędne, bo uszkodzenie do przewodu ochronnego rozpoznaje się po zaniżeniu izolacji między daną żyłą a PE; z danych nie wynika, by dotyczyło to L1.
  • "L3 i PE" jest błędne z analogicznego powodu: gdyby była to usterka doziemna na L3, to najniższy wynik wystąpiłby dla pary L3–PE, a nie dla pary fazowej wskazanej w poprawnej odpowiedzi.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw znajdź w tabeli najniższą rezystancję izolacji (dla porównywalnych warunków pomiaru), dopiero potem przypisz ją do pary żył z rysunku układu pomiarowego.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Zaniżona rezystancja izolacji zwykle oznacza pogorszenie dielektryka: zawilgocenie, zabrudzenie, uszkodzenie mechaniczne lub przebicie. W praktyce wskazuje to na upływ prądu lub zwarcie międzyżyłowe właśnie między tymi dwoma żyłami, dla których wynik jest najgorszy.
Uszkodzenie żyły (przerwa, nadmierny opór) ujawnia się w pomiarze rezystancji żyły: wynik jest nietypowo wysoki lub brak ciągłości. Uszkodzenie izolacji ujawnia się w pomiarze rezystancji izolacji: wynik dla konkretnej pary żył (lub żyła–PE) jest wyraźnie niższy niż dla pozostałych.
PE jest istotny, bo pomiar izolacji często obejmuje także relację "żyła robocza – przewód ochronny". Jeżeli izolacja jest uszkodzona do ziemi/ekranu/obudowy, to właśnie zestawienie z PE pokaże najsłabszy wynik. W zadaniu trzeba jednak kierować się konkretną tabelą pomiarów.
Najczęściej są to: uszkodzenie mechaniczne powłoki (zgniecenie, przecięcie), przegrzanie i zwęglenie izolacji, wniknięcie wilgoci, błędy montażowe przy zakończeniach (np. źle założona tulejka/końcówka) albo degradacja starzeniowa. Dokładną przyczynę potwierdza oględziny i dodatkowe testy.
Nie zawsze. Pomiar rezystancji żył informuje głównie o stanie przewodnika (ciągłość, opór). Uszkodzenie izolacji może wystąpić mimo poprawnej ciągłości żył. Dlatego wykonuje się dodatkowo pomiar rezystancji izolacji między żyłami oraz (często) żyła–PE, aby wykryć upływy i przebicia.
Takie pomiary spotyka się przy uruchomieniach i odbiorach urządzeń zasilających/sterujących instalacją gazową (np. automatyka, zawory), po naprawach i modernizacjach oraz przy diagnozowaniu awarii. Celem jest potwierdzenie bezpieczeństwa i ograniczenie ryzyka nieprawidłowej pracy osprzętu.
Typowe błędy to: patrzenie na niewłaściwą kolumnę (rezystancja żyły zamiast izolacji), ignorowanie rysunku układu pomiarowego, wybór pary z PE "na wszelki wypadek", oraz brak porównania wszystkich wyników. Pomaga metoda: najpierw znaleźć najniższą izolację, potem przypisać ją do pary żył.
Niekoniecznie. Może oznaczać zarówno zwarcie, jak i zwiększony prąd upływu (np. przez wilgoć lub zabrudzenia). Jednak w zadaniach egzaminacyjnych najniższa, wyraźnie odstająca rezystancja izolacji jest interpretowana jako wskazanie miejsca uszkodzenia izolacji dla danej pary żył.
Ustal schemat: (1) sprawdź, czy rezystancje żył są podobne i sensowne (brak przerw), (2) porównaj wszystkie wartości rezystancji izolacji, (3) wskaż parę z najgorszym wynikiem, (4) upewnij się, że ta para odpowiada oznaczeniom na rysunku. To zmniejsza ryzyko pomyłki.
Ćwicz na przykładach z tabelami: rozróżniaj pomiary ciągłości żył i izolacji, ucz się typowych wniosków (przerwa, zwarcie międzyżyłowe, doziemienie), oraz trenuj odczyt schematu połączeń. Warto też robić zadania "na czas", bo na egzaminie liczy się szybka, metodyczna analiza.
info

Około 55% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że z danych wynika, że dotyczy to żył L2 i L3.

Materiały:

  • Brak możliwości weryfikacji źródła - wiedza ogólna z dziedziny elektrotechniki (pomiary rezystancji izolacji i ciągłości żył)
  • Brak możliwości weryfikacji źródła - metodyka diagnostyki uszkodzeń przewodów na podstawie tabel wyników pomiarów
  • Szczegółowe informacje wymagają materiałów specjalistycznych (instrukcje pomiarowe i materiały dydaktyczne dla kwalifikacji BUD.16)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026

Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego