KWALIFIKACJA CHM5 - CZERWIEC 2016

PYTANIE NR 40.
W rekultywacji gruntów, której celem jest przywrócenie wartości użytkowej gleby, faza biologiczna obejmuje
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Faza biologiczna rekultywacji dotyczy odtworzenia okrywy roślinnej i poprawy właściwości biologicznych gleby.
Hydroobsiew jest metodą wprowadzania roślinności (mieszanki nasion z dodatkami), więc należy do etapu biologicznego. Wyrównanie i zagęszczanie to roboty ziemne, a zabezpieczenie cieków to działania techniczne/hydrotechniczne.

Pełne wyjaśnienie:

Rekultywacja gruntów ma na celu przywrócenie zdegradowanemu terenowi wartości użytkowej i środowiskowej. W praktyce często wyróżnia się dwa główne etapy: techniczny (przygotowanie terenu) oraz biologiczny (odtworzenie funkcji przyrodniczych, w tym roślinności).

Hydroobsiew polega na nanoszeniu na powierzchnię gruntu wodnej mieszaniny (zwykle nasion, nawozów i dodatków ułatwiających kiełkowanie oraz stabilizację podłoża). Jego celem jest szybkie wytworzenie okrywy roślinnej, ograniczenie erozji i rozpoczęcie procesu odbudowy biologicznej gleby. Z tego powodu hydroobsiew jest typowym przykładem działania zaliczanego do fazy biologicznej.

Pozostałe odpowiedzi opisują działania, które nie są biologiczne, bo nie wprowadzają ani nie odtwarzają życia biologicznego w glebie:

  • "wyrównanie terenu" to element robót ziemnych: kształtowanie rzeźby terenu, niwelacja, przygotowanie spadków i powierzchni pod dalsze prace.
  • "zagęszczenie gruntów" dotyczy parametrów geotechnicznych (stateczność, nośność, ograniczenie osiadań) i również należy do fazy technicznej.
  • "zabezpieczenie cieków wodnych" odnosi się do ochrony hydrotechnicznej (np. przed podmyciem, erozją brzegów) i ma charakter techniczny/organizacyjny; może towarzyszyć rekultywacji, ale nie stanowi jej biologicznego rdzenia.

W nauce do egzaminu warto zapamiętać prostą regułę: jeśli działanie kształtuje podłoże (niwelacja, zagęszczenie, umocnienia) – to zwykle etap techniczny; jeśli działanie wprowadza roślinność lub poprawia żyzność – to etap biologiczny.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Faza biologiczna to etap rekultywacji ukierunkowany na odtworzenie funkcji przyrodniczych gruntu: wprowadzenie roślinności, poprawę żyzności i aktywności biologicznej gleby oraz stabilizację powierzchni przed erozją. W praktyce obejmuje m.in. obsiew, nasadzenia i zabiegi agrotechniczne.
Hydroobsiew to technika nanoszenia na grunt mieszaniny wodnej z nasionami (często także z nawozami i dodatkami poprawiającymi przyczepność). Stosuje się go, aby szybko uzyskać okrywę roślinną, ograniczyć pylenie i erozję oraz rozpocząć proces biologicznej odbudowy terenu.
Wyrównanie terenu to roboty ziemne (niwelacja, profilowanie skarp, kształtowanie spadków), czyli działania przygotowawcze o charakterze technicznym. Nie polegają na wprowadzaniu roślin ani poprawie życia biologicznego gleby, dlatego zalicza się je do fazy technicznej, a nie biologicznej.
Najprościej ocenić cel działania: jeśli ma zapewnić stabilność podłoża i ukształtować teren (niwelacja, zagęszczenie, umocnienia) – to etap techniczny. Jeśli ma odtworzyć roślinność i żyzność (obsiew, nasadzenia, poprawa warstwy próchnicznej) – to etap biologiczny.
Tak, zagęszczanie gruntów może występować w rekultywacji jako działanie techniczne, np. aby ograniczyć osiadanie i poprawić nośność podłoża. Nie jest jednak zabiegiem biologicznym, bo nie poprawia bezpośrednio aktywności biologicznej ani nie wprowadza roślinności na teren.
Hydroobsiew stosuje się szczególnie wtedy, gdy trzeba szybko zazielenić duże powierzchnie lub skarpy narażone na erozję oraz gdy tradycyjny siew jest utrudniony. To częsty wybór przy rekultywacji skarp, nasypów, hałd lub terenów po robotach ziemnych.
Zabezpieczenie cieków wodnych dotyczy ochrony koryta i brzegów przed rozmyciem oraz zapewnienia bezpiecznego odpływu wód. Jest to działanie hydrotechniczne/techniczne. Choć wspiera ochronę środowiska, nie jest bezpośrednio zabiegiem odtwarzającym biologię gleby, jak obsiew czy nasadzenia.
Do fazy biologicznej zwykle zalicza się działania związane z roślinnością i żyznością: obsiew (w tym hydroobsiew), nasadzenia krzewów i drzew, zabiegi agrotechniczne poprawiające warstwę urodzajną oraz działania ograniczające erozję poprzez zadarnienie. Dobór zależy od funkcji terenu.
Najczęstszy błąd to utożsamianie rekultywacji wyłącznie z robotami ziemnymi i wybieranie odpowiedzi typu "wyrównanie" lub "zagęszczenie". Uczniowie mylą też działania ochronne (np. hydrotechniczne) z biologicznymi. Pomaga reguła: biologiczne = rośliny i żyzność.
Warto uczyć się przez porządkowanie pojęć: wypisać typowe działania techniczne i biologiczne oraz dopasowywać je do celu. Ćwicz rozpoznawanie, czy opis dotyczy kształtowania terenu, stabilizacji podłoża, czy wprowadzania roślinności. Pomaga też analiza krótkich opisów przypadków terenów zdegradowanych.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 63% zdających egzamin. średnie

Eksperci podkreślają: "Wyrównanie i zagęszczanie to roboty ziemne, a zabezpieczenie cieków to działania techniczne/hydrotechniczne."

Materiały:

  • Brak możliwości weryfikacji źródła - zalecane: aktualne podręczniki/ materiały dydaktyczne do rekultywacji i ochrony gleb dla technika ochrony środowiska
  • Brak możliwości weryfikacji źródła - zalecane: skrypty uczelniane lub branżowe opracowania dotyczące etapów rekultywacji (techniczny i biologiczny)
  • Szczegółowe informacje wymagają materiałów specjalistycznych (program nauczania CHM.5, materiały OKE lub podręcznik wskazany przez szkołę)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026

Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego