KWALIFIKACJA BUD22 - CZERWIEC 2019

PYTANIE NR 40.
W tabeli podane są wielkości charakteryzujące staw rybny. Określ ilość wody potrzebną do zalewu stawu.
Ilustracja przedstawia tabelę z danymi dotyczącymi stawu rybnego, co jest związane z egzaminem zawodowym dla technika
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Objętość wody potrzebnej do zalewu stawu wyznacza się ze wzoru V = A × h, gdzie A to powierzchnia lustra wody, a h to średnia głębokość. Z tabeli: A = 4 580 m² i h = 1,4 m, więc V = 4 580 × 1,4 = 6 412 m³.
To właściwa wielkość do napełnienia stawu.

Pełne wyjaśnienie:

Aby określić ilość wody potrzebną do zalewu stawu rybnego, oblicza się objętość wody wypełniającej czaszę stawu. W praktyce melioracyjnej stosuje się prosty model oparty o średnią głębokość:

V = A × h
gdzie: V – objętość wody [m³], A – powierzchnia lustra wody [m²], h – średnia głębokość od zwierciadła wody [m].

Kluczowe jest poprawne odczytanie parametru powierzchnia lustra wody. "Lustro wody" to rzeczywista powierzchnia wody w zalanym stawie. Nie należy jej mylić z:

  • powierzchnią całkowitą stawu – obejmuje również elementy brzegowe i skarpy, więc nie opisuje samej "plamy" wody,
  • powierzchnią dna – dotyczy robót ziemnych i ukształtowania misy, ale nie jest tym samym co powierzchnia zwierciadła,
  • powierzchnią skarp – dotyczy powierzchni nachylonych, istotnej np. przy umocnieniach.

Z danych: A = 4 580 m² oraz h = 1,4 m. Wykonujemy mnożenie:

V = 4 580 × 1,4 = 6 412

Jednostki też powinny się zgadzać: m² × m = m³, więc wynik jest objętością. Odpowiedzi rozbieżne zwykle wynikają z błędnego wyboru pola (np. użycia pola całkowitego lub dna), co prowadzi do przeszacowania albo niedoszacowania zapotrzebowania na wodę. Taka pomyłka w praktyce skutkuje złym doborem urządzeń zasilających i błędnym planowaniem czasu napełniania.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Lustro wody to powierzchnia zwierciadła wody w zalanym stawie, czyli rzeczywisty obszar, który widzisz "z góry" jako taflę wody. To ta wartość jest używana do prostego obliczenia objętości zalewu, bo odpowiada przekrojowi wypełnionemu wodą.
Stosuje się wzór V = A × h, gdzie A to powierzchnia lustra wody w m², a h to średnia głębokość w m. Mnożysz te dwie wartości, a wynik otrzymujesz w m³. Najpierw upewnij się, że wybrałeś lustro wody, a nie np. powierzchnię dna.
Powierzchnia całkowita obejmuje także elementy brzegowe i skarpy, czyli części, które nie są płaskim przekrojem odpowiadającym tafli wody. Użycie tej wartości zwykle zawyża obliczoną objętość zalewu, co prowadzi do błędnego zapotrzebowania na wodę.
Zwykle nie w tym typie zadania. Powierzchnia dna opisuje geometrię misy stawu (ważne np. przy robotach ziemnych), ale objętość zalewu w modelu V = A × h liczy się z powierzchni lustra wody. Użycie dna często daje wynik zaniżony lub po prostu niezgodny z założeniem zadania.
Powierzchnia A powinna być w , a głębokość h w m. Wtedy wynik ma jednostkę . Jeśli w trakcie obliczeń "nie wychodzi" m³, to sygnał, że pomylono jednostki albo odczytano nie tę wielkość z tabeli.
Najczęściej zdający wybierają z tabeli niewłaściwą powierzchnię: całkowitą zamiast lustra wody albo dno zamiast lustra wody. Drugi błąd to pominięcie, że głębokość ma być średnia (w metrach). Trzeci błąd to brak kontroli jednostek m²×m → m³.
Takie obliczenia wykonuje się m.in. przy planowaniu napełniania nowego lub odmulonego stawu, przy doborze przepustowości dopływu/rurociągu, przy szacowaniu czasu napełniania oraz przy ocenie, czy dostępne źródło wody zapewni wymagany wolumen w zakładanym terminie.
Najprościej: kontrola jednostek (wynik musi być w m³) i rząd wielkości. Jeśli staw ma kilka tysięcy m² lustra wody i głębokość około 1–2 m, to objętość powinna wyjść rzędu kilku tysięcy m³. Wynik kilkuset lub kilkudziesięciu tysięcy wymaga sprawdzenia danych.
Nie. Średnia głębokość to uśredniona wartość opisująca cały staw, uwzględniająca nierówności dna. Głębokość maksymalna dotyczy najgłębszego punktu. W zadaniach typu V = A × h używa się średniej głębokości, bo ma reprezentować typową miąższość wody.
Ćwicz trzy kroki: (1) zidentyfikuj właściwy parametr (tu: lustro wody), (2) zapisz wzór z jednostkami, (3) wykonaj rachunek i sprawdź, czy m²×m daje m³. Pomaga też krótkie porównanie: wynik z pola całkowitego będzie zwykle większy niż poprawny.
info

Statystycznie 63% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Eksperci podkreślają: "Objętość wody potrzebnej do zalewu stawu wyznacza się ze wzoru V = A × h, gdzie A to powierzchnia lustra wody, a h to średnia głębokość."

Materiały:

  • Notatki/lekcje z geometrii: objętość brył i przeliczanie jednostek
  • Materiały dydaktyczne z melioracji wodnych: podstawowe obliczenia hydrotechniczne
  • Zestawy zadań egzaminacyjnych z obliczeń dla obiektów melioracyjnych (stawy, rowy, kanały)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026

Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego