KWALIFIKACJA BUD19 - WRZESIEŃ 2014

PYTANIE NR 13.
W trakcie tyczenia budowli należy nanosić punkty, które umożliwiają ustawienie deskowań ścian piwnic oraz kontrolę osiowości zbudowanych ścian fundamentu. Punkty te są zlokalizowane na
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Punkty potrzebne do ustawiania deskowań ścian piwnic i kontroli osiowości ścian fundamentowych przenosi się na ławy ciesielskie.
Są to tymczasowe konstrukcje z desek i palików ustawiane poza wykopem, które pozostają podczas robót ziemnych i fundamentowych, umożliwiając wielokrotne odtwarzanie osi budowli.

Pełne wyjaśnienie:

W tyczeniu budowli chodzi o to, aby osie i krawędzie projektowanego obiektu były dostępne do kontroli przez cały czas robót, także wtedy, gdy teren w osi budynku jest rozkopany lub zasłonięty deskowaniem.

Dlatego po wytyczeniu osi (na podstawie punktów osnowy realizacyjnej) przenosi się je na ławy ciesielskie – tymczasowe drewniane konstrukcje z palików i poziomych desek, ustawiane poza wykopem fundamentowym. Na deskach wykonuje się nacięcia lub wbija gwoździe wyznaczające osie, krawędzie ścian i inne linie tyczenia. Między odpowiadającymi punktami na przeciwległych ławach można rozciągać sznury, co w praktyce ułatwia ustawienie deskowań ścian piwnic oraz kontrolę geometrii i osiowości wykonanych ścian fundamentowych.

Odpowiedź "ramie geodezyjne" nie pasuje, ponieważ nie jest standardowym miejscem utrwalania osi budynku do codziennego prowadzenia robót deskowaniowych i murarskich. Odpowiedź "osnowa realizacyjna" jest myląca: osnowa stanowi bazę odniesienia dla pomiarów i kontroli, ale nie jest "nośnikiem" roboczych znaków do rozciągania sznurów przy deskowaniu. Odpowiedź "ławy fundamentowe" jest niepoprawna z przyczyn rzeczowych i chronologicznych: to element konstrukcyjny wykonywany w trakcie budowy, więc nie może pełnić roli stałego, zewnętrznego odniesienia do odtwarzania osi przed i w czasie robót fundamentowych.

Na egzaminie warto zapamiętać prostą regułę: to, co ma przetrwać rozkop i prowadzić deskowanie, musi stać poza wykopem – właśnie temu służą ławy ciesielskie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Ławy ciesielskie to tymczasowe konstrukcje z palików i poziomych desek ustawiane poza wykopem. Na deskach zaznacza się osie i krawędzie budowli (np. nacięciami lub gwoździami), aby można było odtwarzać linie tyczenia podczas robót ziemnych i fundamentowych.
Znaki w terenie w osi budynku często znikają w trakcie robót (wykop, sprzęt, zasypki). Ławy ciesielskie stoją poza wykopem i pozostają przez dłuższy czas, dzięki czemu umożliwiają wielokrotne odtwarzanie osi i kontrolę bez wykonywania całego tyczenia od początku.
Na ławach są punkty odpowiadające osiom i krawędziom ścian. Między punktami na przeciwległych ławach rozciąga się sznury, które wyznaczają linię deskowania. To daje ekipie budowlanej czytelną i powtarzalną linię ustawienia szalunków oraz kontrolę przesunięć.
Chodzi o sprawdzenie, czy wykonana ściana fundamentowa przebiega zgodnie z osią projektowaną. Punkty na ławach stanowią stałe odniesienie: rozciąga się sznury lub wykonuje pomiar względem tych znaków i porównuje położenie ściany z linią wyznaczoną przez osie.
Ława ciesielska to konstrukcja pomocnicza do tyczenia i kontroli geometrii – stoi poza wykopem i jest tymczasowa. Ława fundamentowa jest elementem konstrukcyjnym budynku wykonywanym w fundamencie. Nie służy jako miejsce nanoszenia punktów tyczenia przed wykonaniem fundamentów.
Zakłada się je po wytyczeniu osi budynku i przed kluczowymi robotami ziemnymi oraz fundamentowymi, tak aby znaki osi były dostępne mimo wykopu. Dzięki temu w trakcie wykonywania fundamentów i ścian fundamentowych można stale odtwarzać osie i kontrolować położenie elementów.
Umieszcza się je poza wykopem, równolegle do osi budynku, tak aby nie zostały zniszczone przez roboty ziemne i żeby dało się między nimi rozciągać sznury. Kluczowa zasada praktyczna brzmi: ławy muszą stać w miejscu stabilnym i bezpiecznym dla prac budowlanych.
Nie. Osnowa realizacyjna to sieć punktów geodezyjnych stanowiąca podstawę odniesienia dla pomiarów i tyczenia. Punkty na ławach ciesielskich to znaki robocze przeniesione z osi budynku, wykorzystywane na co dzień do prowadzenia robót (np. sznurów do deskowania).
Najczęstsze jest mylenie ław ciesielskich z ławami fundamentowymi (podobna nazwa, inna funkcja) oraz wskazywanie osnowy realizacyjnej jako miejsca znaków roboczych. Warto pytać siebie: czy dany element jest tymczasowy i stoi poza wykopem – jeśli tak, to pasuje do ław ciesielskich.
Ucz się etapów: osnowa realizacyjna → wytyczenie osi → przeniesienie na ławy ciesielskie → prowadzenie robót (sznury, deskowanie, kontrola). Dobrze działa rysunek schematyczny z wykopem i ławami oraz ćwiczenia z rozpoznawania, które elementy są pomocnicze, a które konstrukcyjne.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 53% zdających egzamin. trudne

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z geodezji budowlanej (działy: tyczenie budowli, ławy ciesielskie)
  • Instrukcje i materiały dydaktyczne do kwalifikacji BUD.18 dotyczące tyczenia realizacyjnego
  • Notatki z zajęć praktycznych: schemat zakładania ław ciesielskich i przenoszenia osi

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego